بهره‌گیری از فرصت عمر و مال، راه سعادت انسان را می‌گشاید

به گزارش خبرگزاری حوزه از تهران، حجت‌الاسلام والمسلمین حسین انصاریان، استاد حوزه علمیه، در سومین شب سخنرانی خود در مسجد حضرت رسول اکرم(ص) واقع در محله خانی‌آباد نو تهران، که به مناسبت ایام ماه مبارک رجب برگزار شد، با تأکید بر نقش تعیین‌کننده «فرصت» در سعادت انسان، به تبیین نگاه پیامبر اکرم(ص)، اهل‌بیت(ع) و به‌ویژه امیرالمؤمنین علی(ع) به عمر، مال و عمل پرداخت.

وی با اشاره به یکی از تذکرات بنیادین پیامبر اکرم(ص) خطاب به امت اسلامی گفت: پیامبر خدا(ص) هشدار مهمی به انسان داده‌اند که اگر مورد توجه قرار گیرد، مسیر سعادت به روی او گشوده می‌شود و آن این است که فرمودند: «اقتنموا الفرص فإنها تمر مرّ السحاب»؛ فرصت‌ها را غنیمت بشمارید، زیرا همچون ابر می‌گذرند.

حجت الاسلام والمسلمین انصاریان ادامه داد: تعبیر «فرص» جمعِ جمعِ واژه فرصت است و نشان می‌دهد که خداوند تنها یک فرصت در اختیار انسان قرار نداده، بلکه فرصت‌های متعدد و متنوعی در طول زندگی به انسان عطا شده است؛ فرصت‌هایی که هیچ‌کدام ماندگار نیستند و انسان در هیچ‌یک از آن‌ها نباید دچار غفلت، خواب دل یا خواب عقل شود.

این استاد حوزه علمیه افزود: پیامبر اکرم(ص) فرصت‌ها را سرمایه معرفی می‌کنند؛ سرمایه‌هایی سنگین که از دست می‌روند و بازگشتی ندارند. انسان باید از این سرمایه سود ببرد، نه اینکه آن را ضایع کند. تشبیه فرصت‌ها به ابر، تشبیهی بسیار دقیق و عمیق است؛ همان‌گونه که ابر می‌آید، می‌بارد و می‌گذرد، فرصت‌های زندگی نیز پربارند، اما ماندگار نیستند. تمام سرسبزی زمین، آبادی‌ها، کشاورزی‌ها و حیات بشر مرهون همین ابرهاست و حیات معنوی انسان نیز وابسته به بهره‌گیری درست از فرصت‌های عمر است.

وی با اشاره به سخنی از مرحوم فیض کاشانی گفت: وقتی از وی پرسیدند چرا نوزاد انسان در لحظه تولد گریه می‌کند، پاسخ داد: به گوش او می‌گویند این دنیا ماندنی نیست و تو رفتنی هستی. کودک گریه می‌کند، چون می‌فهمد سرمایه‌ای به نام عمر به او داده شده که ماندگار نیست. حتی پیامبر اکرم(ص) با آن عظمت و جلال، بیش از ۶۳ سال در دنیا نماند؛ خداوند در قرآن به او فرمود: «إِنَّکَ مَیِّتٌ». امروز بسیاری از ما عمرمان از پیامبر(ص) بیشتر شده، اما پرسش این است که با این فرصت چه کرده‌ایم؟

حجت الاسلام والمسلمین انصاریان با تأکید بر اینکه تعداد کسانی که در طول تاریخ از فرصت عمر بهترین بهره را برده‌اند اندک است، گفت: از حضرت آدم(ع) تا امروز، شمار افرادی که عمر خود را به‌درستی غنیمت شمرده‌اند، بسیار کم است. نمونه بارز آن، بزرگان دین و انسان‌های الهی‌اند. به‌عنوان مثال، آیت‌الله العظمی بروجردی در روزهای پایانی عمرشان فرمودند: من این ۸۸ سال عمر را ضایع نکردم. ایشان بی‌دلیل به آن جایگاه علمی و مرجعیت عظیم نرسیدند؛ این نتیجه استفاده درست و هوشمندانه از فرصت عمر بود.

استاد حوزه علمیه با اشاره به عمر کوتاه برخی اولیای الهی گفت: وجود مبارک قمر بنی‌هاشم(ع) بیش از ۳۲ سال عمر نکرد، اما ببینید چگونه این عمر را هزینه کرد. یا حضرت علی‌اکبر(ع)، که تنها چند سال به سن تکلیف رسیده بود، اما چنان از عمر خود بهره برد که به الگویی جاودانه تبدیل شد. ۷۲ یار امام حسین(ع) نیز فرصت عمر را غنیمت شمردند و با عقلانیت و آگاهی، مسیر جاودانگی را انتخاب کردند.

وی سپس به نمونه‌ای خاص اشاره کرد و گفت: وهب بن عبدالله، جوانی مسیحی که تازه ازدواج کرده بود، تنها ۱۷ روز فرصت داشت. او، همسرش و مادرش در مسیر حرکت امام حسین(ع) با آن حضرت آشنا شدند و بدون خطابه و منبر، تنها با دیدن حقیقت، ایمان آوردند. این زوج جوان به‌جای آنکه ماه عسل خود را در آسایش بگذرانند، راهی کربلا شدند و هر دو به شهادت رسیدند. این، اوج غنیمت شمردن فرصت عمر است.

حجت الاسلام والمسلمین انصاریان تأکید کرد: خداوند با کمیت کار ندارد، بلکه کیفیت عمل برای او اصل است. اگر فرصتی کوتاه باشد، اما با کیفیت استفاده شود، ارزش آن از فرصت‌های طولانیِ بی‌ثمر بیشتر است.

وی در ادامه با اشاره به زندگی امیرالمؤمنین علی(ع) گفت: هیچ‌کس نمی‌تواند فرصت‌شناسی امام علی(ع) را در عمر کوتاهش به‌طور کامل توصیف کند. امام علی(ع) از جوانی، در حساس‌ترین لحظات تاریخ اسلام، با عمل خالصانه خود مسیر تاریخ را تغییر داد. در جنگ خندق، در حالی که هیچ‌کس جرأت رویارویی با عمرو بن عبدود را نداشت، امام در ۲۲ سالگی وارد میدان شد و با یک ضربت، خطری بزرگ را از اسلام دور کرد. پیامبر اکرم(ص) درباره همان ضربت فرمودند: «ضربة علی یوم الخندق افضل من عبادة الثقلین».

استاد درس اخلاق افزود: این عمل، از نظر زمانی شاید کمتر از یک دقیقه طول کشید، اما به دلیل خلوص و کیفیت، ارزشی فراتر از عبادت جن و انس تا قیامت یافت. حتی امام صادق(ع) تصریح کردند که این ضربت از عبادت خود ایشان نیز برتر است. این یعنی کیفیت عمل، نه کمیت آن، معیار ارزش‌گذاری الهی است.

وی با اشاره به نگاه امیرالمؤمنین علی(ع) به مال گفت: امام علی(ع) فرصت مال را نیز به زیباترین شکل غنیمت شمرد. او با دست خود نخل می‌کاشت، آن‌ها را آبیاری می‌کرد و وقتی به ثمر می‌نشست، همه را وقف نیازمندان می‌کرد؛ بدون اینکه حتی یک دانه خرما برای خود بردارد. زندگی شخصی او در نهایت سادگی بود؛ غذایی ساده، لباسی کهنه و زیستی هم‌سطح فقیرترین مردم جامعه.

حجت الاسلام والمسلمین انصاریان با اشاره به «إِنَّ اللَّهَ اشْتَرَیٰ مِنَ الْمُؤْمِنِینَ أَنْفُسَهُمْ وَأَمْوَالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ» اظهار کرد: خدا جان و مال مؤمنان را می‌خرد و در برابر آن بهشت می‌دهد. خدا به مقدار مال نگاه نمی‌کند، بلکه به این نگاه می‌کند که مال در چه مسیری خرج شده و چه مشکلی از بندگان او را حل کرده است.

وی در پایان تأکید کرد: اگر انسان فرصت عمر و مال را با کیفیت، اخلاص و نیت الهی مصرف کند، حتی اندک‌ترین عمل او می‌تواند اثری جاودانه داشته باشد و او را به سعادت حقیقی برساند.

انتهای پیام/