معرفت خدا،  کلید شناخت حقیقت انسان است

حوزه، حجت‌الاسلام فرمان حیدر نقوی، با اشاره به ناپایداری دنیا گفت: شناخت خداوند انسان را به فروتنی، اخلاق نیک و زندگی مسئولانه می‌رساند و مؤمن باید همواره برای بازگشت به سوی خداوند آماده باشد.

به گزارش گروه ترجمۀ خبرگزاری حوزه، حجت‌الاسلام فرمان حیدر نقوی، روحانی و مبلغ هندی، در خطبه‌های نماز جمعه که در مدرسه امام عصر(عج) دهلی نو برگزار شد، با تبیین اهمیت معرفت خداوند، حقیقت بندگی، اظهار داشت: انسان اگر پروردگار خویش را به‌درستی بشناسد، حقیقت وجود خود و هدف آفرینش و زندگی را نیز خواهد شناخت؛ اما انسانی که خداوند را فراموش کند، ممکن است با وجود برخورداری از نعمت‌های فراوان دنیوی، از مقصد حقیقی آفرینش و حقیقت وجود خویش فاصله بگیرد.

«خداوند کیست و من کیستم؟»؛ پرسشی بنیادین در مسیر خودشناسی

وی در آغاز سخنان خود، با طرح این پرسش بنیادین که «خداوند کیست و من کیستم؟» گفت: انسان باید بداند که حقیقت او تنها در جسم، نام، خانواده، مقام، ثروت یا چند روز زندگی دنیوی خلاصه نمی‌شود، بلکه هویت حقیقی او در بندگی خداوند متعال است.

این کارشناس دینی افزود: قرآن کریم به انسان یادآوری می‌کند که خداوند بی‌نیاز مطلق است و همه انسان‌ها نیازمند او هستند. خداوند ازلی و ابدی است، در حالی که انسان موجودی فانی است؛ او قادر مطلق است، اما انسان موجودی ضعیف و نیازمند به شمار می‌رود. بنابراین، شناخت جایگاه حقیقی انسان در برابر پروردگار، می‌تواند زمینه‌ساز شکل‌گیری روح بندگی و تواضع در وجود او باشد.

معرفت خدا؛ نخستین پایه دین و سرچشمه اصلاح انسان

وی با اشاره به سخن امیرالمؤمنین حضرت علی(ع) که فرمودند: «أَوَّلُ الدِّینِ مَعْرِفَتُهُ» اظهار داشت: نخستین و اساسی‌ترین مرحله دین، معرفت خداوند است و هنگامی که انسان پروردگار خود را به‌درستی بشناسد، ایمان او استحکام می‌یابد، توحید در وجودش عمق پیدا می‌کند و روح اخلاص در اعمال او شکل می‌گیرد. معرفت خداوند تنها یک شناخت ذهنی و نظری نیست، بلکه باید آثار آن در رفتار و سبک زندگی انسان آشکار شود.

حجت‌الاسلام فرمان حیدر نقوی ادامه داد: اگر می‌خواهیم نماز، اخلاق، روابط خانوادگی، فعالیت‌های اقتصادی، سخن گفتن و رفتار اجتماعی ما اصلاح شود، باید معرفت خداوند را در قلب و زندگی خود تقویت کنیم؛ زیرا اصلاح حقیقی انسان از درون و از ارتباط او با پروردگار آغاز می‌شود.

شکرگزاری؛ وظیفه انسان در برابر نعمت‌های بی‌شمار الهی

وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به گستردگی نعمت‌های خداوند، گفت: انسان هرگز قادر نیست همه نعمت‌های الهی را شمارش کند. چشم، نفس کشیدن، قلب، محبت والدین، رزق و روزی، عقل، هدایت، قرآن کریم، وجود پیامبر اکرم(ص) و اهل‌بیت اطهار(ع) همگی از نعمت‌های بزرگ خداوند متعال هستند.

حجت‌الاسلام فرمان حیدر نقوی افزود: انسان هرگاه بخواهد شکر یکی از نعمت‌های الهی را به‌جا آورد، با نعمت دیگری مواجه می‌شود؛ ازاین‌رو، نعمت‌های خداوند آن‌قدر گسترده و فراوان‌اند که انسان از شمارش کامل آنها عاجز است.

وی با ابراز تأسف از غلبه روحیه شکایت در زندگی بسیاری از انسان‌ها، خاطرنشان کرد: زندگی انسان سرشار از نعمت‌های الهی است، اما با این حال، زبان او غالباً به شکایت گشوده می‌شود. لازم است روحیه شکرگزاری را در خود تقویت کنیم و به جای تمرکز بر کمبودها، نعمت‌های بی‌شمار خداوند را ببینیم و در برابر آنها سپاسگزار باشیم.

نعمت‌های الهی؛ امانتی در دست انسان

این کارشناس دینی با تأکید بر رابطه میان خالق و مخلوق گفت: خداوند خالق است و انسان مخلوق؛ بنابراین انسان نباید سلامت، ثروت، مقام، قدرت و سایر امکاناتی را که در اختیار دارد، ملکیت دائمی و مستقل خود تصور کند، بلکه باید آنها را عطیه و امانتی از سوی خداوند بداند.

وی تأکید کرد: خداوند همان‌گونه که نعمت‌ها را در اختیار انسان قرار داده است، در روزی دیگر درباره چگونگی استفاده از این نعمت‌ها نیز از او سؤال خواهد کرد. ازاین‌رو، انسان باید در بهره‌گیری از سلامت، مال، جایگاه اجتماعی و توانایی‌های خود، تقوا و مسئولیت‌پذیری را رعایت کند و همواره به یاد داشته باشد که همه این امکانات امانت‌هایی الهی هستند که روزی درباره نحوه استفاده از آنها مورد پرسش قرار خواهد گرفت.

عزت حقیقی انسان در بندگی خداوند است

حجت‌الاسلام فرمان حیدر نقوی، با تأکید بر حقیقت بندگی خداوند گفت: عزت و کرامت واقعی انسان در بندگی خداست. اسلام به انسان می‌آموزد که در برابر هیچ‌کس و هیچ‌چیز جز خداوند متعال سر تسلیم فرود نیاورد و بنده ثروت، شهرت، هواهای نفسانی، تکبر و جلب رضایت مردم نباشد؛ بلکه تنها بندگی خداوند را اختیار کند.

عبادت؛ فراتر از نماز و روزه

وی در تبیین مفهوم حقیقی عبادت اظهار داشت: عبادت تنها به نماز، روزه، حج و دعا محدود نمی‌شود، بلکه باید آثار آن در تمام عرصه‌های زندگی انسان نمایان باشد.

حجت‌الاسلام فرمان حیدر نقوی افزود: اگر انسانی نماز بخواند، اما پس از آن دروغ بگوید، قرآن تلاوت کند، اما به دیگران ظلم نماید، یا در مجالس از امام حسین(ع) سخن بگوید، ولی در رفتار خود به انسان ضعیفی ستم کند، باید در تأثیر عبادت بر اخلاق و کردار خویش تأمل و بازنگری کند.

وی تصریح کرد: عبادت حقیقی آن است که انسان را به خداوند نزدیک‌تر و از گناه دورتر سازد و آثار آن در اخلاق، رفتار و روابط اجتماعی او آشکار شود.

تقوا؛ احساس حضور همیشگی خداوند

این کارشناس دینی با تأکید بر ضرورت یاد خدا در همه عرصه‌های زندگی گفت: یاد خداوند نباید تنها به مسجد محدود باشد، بلکه انسان باید در بازار، محل کار، خانه، هنگام استفاده از تلفن همراه، در خلوت و در تمام لحظات زندگی، این احساس را داشته باشد که خداوند ناظر بر اعمال اوست.

وی این احساس را اساس تقوا دانست و افزود: هنگامی که انسان باور داشته باشد خداوند از تمام اعمال او آگاه است، از حرام دوری می‌کند، زبان خود را از دروغ حفظ می‌کند، چشم خود را از نگاه حرام بازمی‌دارد، از ظلم به دیگران پرهیز می‌کند و در معاملات و فعالیت‌های اقتصادی مرتکب خیانت نمی‌شود.

معیار موفقیت؛ عمل صالح و کردار نیک

حجت‌الاسلام فرمان حیدر نقوی با اشاره به فلسفه آفرینش مرگ و زندگی اظهار داشت: خداوند مرگ و زندگی را قرار داده است تا انسان‌ها مورد آزمایش قرار گیرند و مشخص شود چه کسی عملکرد بهتر و کردار شایسته‌تری دارد.

وی تأکید کرد: معیار موفقیت انسان تنها ثروت، شهرت و قدرت نیست، بلکه ارزش واقعی در عمل صالح و رفتار شایسته است. دنیا از انسان می‌پرسد که «چه چیزی در اختیار داری؟»، اما دین او را متوجه این حقیقت می‌کند که «با آنچه در اختیار تو قرار داده شده، چه کردی؟»

تکبر؛ فاصله گرفتن از حقیقت انسانی

این روحانی هندی در ادامه با بیان آثار زیان‌بار تکبر گفت: غرور نسبت به ثروت، دانش، مقام، خانواده، نژاد یا قدرت، انسان را از حقیقت وجود خویش دور می‌کند.

وی خاطرنشان کرد: انسان باید همواره اصل و حقیقت خویش را به یاد داشته باشد؛ روزی خاک بود، امروز در این دنیا زندگی می‌کند و روزی دیگر بار دیگر به خاک بازخواهد گشت و در نهایت در پیشگاه خداوند متعال حاضر خواهد شد. چنین نگاهی می‌تواند انسان را از غرور و خودبرتربینی دور کرده و به تواضع، تقوا و بندگی خداوند نزدیک سازد.

معرفت خداوند؛ سرچشمه تواضع و اخلاق نیک

حجت‌الاسلام فرمان حیدر نقوی در ادامه سخنان خود اظهار داشت: نخستین اثر معرفت خداوند در وجود انسان، تواضع و فروتنی است. اگر انسان به‌درستی بداند که خداوند بزرگ‌ترین و برترین موجود است، دیگر دلیلی برای بزرگ دیدن خویش نخواهد داشت. هنگامی که هر نفس انسان نعمتی از سوی خداوند است، جایی برای غرور باقی نمی‌ماند؛ و اگر قدرت و توانایی از جانب خداوند عطا شده است، انسان چه حقی دارد که با تکیه بر قدرت خود، فردی ضعیف را مورد ظلم و تحقیر قرار دهد؟ همچنین اگر روزی و رزق انسان در اختیار خداوند است، چرا باید برای دستیابی به آن به راه‌های حرام و نادرست روی آورد؟

وی افزود: معرفت خداوند در انسان روح تواضع ایجاد می‌کند، تواضع زمینه‌ساز اخلاق نیکو می‌شود و اخلاق نیک نیز پایه شکل‌گیری جامعه‌ای سالم و صالح است. بنابراین، معرفت خداوند تنها یک باور قلبی نیست، بلکه باید در رفتار، گفتار و روابط اجتماعی انسان نیز نمود پیدا کند.

ناپایداری دنیا و ماندگاری اعمال انسان

این کارشناس دینی در بخش پایانی خطبه با توجه دادن مؤمنان به ناپایداری زندگی دنیا گفت: انسان به‌گونه‌ای در دنیا زندگی می‌کند که گویی قرار است برای همیشه در این جهان بماند؛ در حالی که در اطراف او، انسان‌ها یکی پس از دیگری از دنیا می‌روند.

وی افزود: کسانی که تا دیروز در کنار آنان زندگی می‌کردیم و با آنان همنشین بودیم، امروز بر سر مزارشان فاتحه می‌خوانیم و روزی نیز فرا خواهد رسید که دیگران بر سر قبر ما حاضر خواهند شد و برای ما فاتحه خواهند خواند. در آن روز، نه ثروت و دارایی به کار انسان خواهد آمد و نه تعریف و تمجید مردم؛ بلکه تنها اعمال و کردار انسان همراه او خواهد بود.

توصیه به تقویت نماز و پیروی از سیره اهل‌بیت(ع)

حجت‌الاسلام فرمان حیدر نقوی در پایان مؤمنان را به تقویت ارتباط با نماز، پاک نگه داشتن دل، حفظ زبان از سخنان نادرست، جلب رضایت والدین، حمایت از مظلومان و پیروی از سیره اهل‌بیت پیامبر اکرم(ع) در زندگی توصیه کرد.

وی تأکید کرد: انسان باید در قلب خود این یقین را تقویت کند که خداوند او را می‌بیند، سخنانش را می‌شنود، از شرایط و احوال او آگاه است و سرانجام روزی به سوی او بازخواهد گشت. چنین باوری می‌تواند انسان را در مسیر تقوا، پاکی، مسئولیت‌پذیری و بندگی حقیقی قرار دهد.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha