به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه از مشهد، حجتالاسلام شیخ علی قمی، مؤسس و مدیر مجموعه رسانهای اسلامی انگلیسیزبان در پاکستان، امروز ۱۲ بهمنماه در نهمین پیشنشست بینالمللی «حقوق و کرامت انسانی در تعالیم رضوی» که در تالار شیخ طبرسی بنیاد پژوهشهای آستان قدس رضوی برگزار شد، به تبیین چارچوب چندبعدی عدالت در آموزههای امام رضا علیهالسلام پرداخت.
وی با بیان اینکه عدالت یکی از مفاهیم بنیادین اندیشه اسلامی است، اظهار داشت: عدالت در تعالیم امام رضا علیهالسلام صرفاً به معنای تساوی حقوقی یا قضایی نیست، بلکه نظامی جامع، اخلاقی و عملی است که ابعاد مختلف حیات فردی و اجتماعی انسان را در بر میگیرد.
به گفته وی، سیره و آموزههای امام رضا علیهالسلام در شرایط حکومت عباسی، نشاندهنده آن است که عدالت رضوی پاسخی عینی و کاربردی به چالشهای اخلاقی و اجتماعی جوامع بشری است.
عدالت کلامی؛ زیربنای عقلانیت و مسئولیت انسان
حجتالاسلام قمی با اشاره به بُعد کلامی عدالت در آموزههای رضوی تصریح کرد: امام رضا علیهالسلام با تأکید بر عدل الهی، آن را پایهای برای جهانبینی عقلانی و مسئولیتپذیری انسان معرفی میکند. عدالت الهی، نفیکننده جبرگرایی و تقویتکننده اختیار و پاسخگویی اخلاقی انسان در برابر اعمال خویش است.
وی در ادامه عدالت درونفردی را از دیگر ارکان مهم عدالت در مکتب رضوی دانست و افزود: از نگاه امام رضا علیهالسلام، عدالت از درون انسان آغاز میشود. تعادل نفس، خودکنترلی اخلاقی و قرار گرفتن هر میل و خواسته در جایگاه صحیح خود، شرط لازم برای تحقق عدالت در روابط اجتماعی و ساختارهای کلان جامعه است.
این پژوهشگر مطالعات اسلامی با تأکید بر عدالت اجتماعی در تعالیم رضوی خاطرنشان کرد: امام رضا علیهالسلام عدالت اجتماعی را حقی واجب میدانند که از سطح تعاملات فردی فراتر رفته و نظام اقتصادی و سیاسی جامعه را نیز شامل میشود؛در این نگاه، فقر نتیجه بیعدالتی ساختاری است و حاکم عادل کسی است که قدرت را امانتی الهی برای حمایت از حقوق محرومان و ایجاد توازن اجتماعی بداند.
وی عدالت معرفتی را از ابعاد کمتر پرداختهشده عدالت در آموزههای رضوی معرفی کرد و گفت: شیوه مناظرات علمی امام رضا علیهالسلام نشان میدهد که عدالت در حوزه دانش، مبتنی بر احترام به عقل مخاطب، پرهیز از تعصب و التزام به گفتوگوی منصفانه و مستدل است؛ این رویکرد، الگویی کارآمد برای گفتوگوی علمی و میاندینی در جهان معاصر به شمار میآید.
حجتالاسلام قمی تأکید کرد: عدالت در تعالیم امام رضا علیهالسلام یک نظام بههمپیوسته است که از عدالت الهی آغاز میشود، در عدالت درونفردی و اجتماعی تداوم مییابد و در نهایت به عدالت معرفتی میرسد؛ این منظومه فکری میتواند پاسخی مؤثر به بحرانهای اخلاقی، هویتی و اجتماعی دنیای امروز ارائه دهد و الگویی الهامبخش برای جوامع انسانی باشد.
انتهای پیام/
نظر شما