گزارش خبرگزاری حوزه، امروزه، فضای مجازی به بخش جداییناپذیری از زندگی نوجوانان تبدیل شده است؛ اما گاهی این حضور مداوم، از یک ابزار ساده فراتر رفته و به اعتیادی تبدیل میشود که پیامدهای عمیقی به همراه دارد، در چنین شرایطی، والدین سردرگم و نگران به دنبال راهکاری مطمئن هستند تا هم سلامت فرزندشان را تضمین کنند و هم آرامش را به خانه بازگردانند. آقای یزدان رضوانی، کارشناس تربیت نوجوان و مبلغ تخصصی دفتر تبلیغات اسلامی اصفهان، این مسئله را بررسی کرده است که تقدیم مخاطبین گرامی میگردد.
یکی از مسائل مهم جامعه امروز ما، چه بخواهیم و چه نخواهیم، بحث فضای مجازی و استفاده نوجوانان از آن است. گاهی نوجوان به مرحلهای میرسد که تقریباً میتوان گفت این مسئله به مرحله بحرانی رسیده و نیاز به درمان دارد. بچهها به گوشی و فضای مجازی اعتیاد پیدا کردهاند. وقتی چیزی را که به آن وابسته شدهاند ازشان بگیری، چون این وابستگی جنبه اعتیاد دارد فرقی هم نمیکند مواد مخدر باشد یا گوشی، حتی اگر چیز خوبی هم باشد وقتی چیزی را که به آن اعتیاد داری از تو بگیرند، چه میشوی؟ به هم میریزی. در اینجور موارد که واقعاً به یک اختلال تبدیل شده، حتماً نیاز به فرآیند درمان وجود دارد.»
«یعنی اگر واقعاً به مرحله اعتیاد رسیده باشد و بچه ساعتهای زیادی از روز را پای گوشی و فضای مجازی باشد، حتماً باید برای ترک این اعتیاد به مشاور مراجعه کرد. اما در بحث فضای مجازی، مهمترین کاری که خانواده باید انجام بده دو چیز است:
یکی پیشگیری
و دیگری قانونمندی در فضای مجازی است.
این دو وظیفه بر عهده خانواده و مربی است.
در بحث مهارتهای پیشگیری، مهمترین عاملی که میتواند باعث شود بچهها خداینکرده به این فضا معتاد نشوند یا آسیب نبینند، دو جنبه دارد:
از نظر فکری نیاز به مهارت دارند و از نظر عملی نیاز به قانون.
از نظر فکری، حتی بچهای که معتاد به فضای مجازی نیست هم ممکن است از آن آسیب ببیند. مهمترین آسیبی که امروزه به بچههای ما وارد میشود چیست؟
«انحرافات فکری، اخلاقی و بدرفتاری. اما مهمتر از همه، انحرافات فکری است.»
این فضا میتواند ذهن بچهها را نسبت به نظام، جمهوری اسلامی و مسائل دیگر بدبین کند. در این موارد میگویند تنها چیزی که میتواند بچهها را از این مسئله نجات دهد، تقویت تفکر انتقادی در آنهاست.
یعنی بتوانند گزارههایی را که در فضای مجازی با آن مواجه میشوند تحلیل کنند: این حرف را کی زده؟ منبعش چیست؟ قصدش چیست؟ هدفش چیست؟ این همان تقویت تفکر انتقادی است.
بحث دوم این است که چه کنیم بچهها اعتیاد پیدا نکنند، وابسته نشوند و آسیبها به حداقل برسد؟
راهش ممنوعیت نیست، راهش این است که دسترسی را زمانمند و قانونمند کنیم. اینکه بچهها چه زمانی امکان دسترسی داشته باشند، در چه حدی و چه مقدار. همچنین اگر قرار است برای بچهها گوشی بخریم، بهتر است تا جایی که ممکن است، بهویژه در دوره نوجوانی و دبیرستان، گوشی به صورت اشتراکی باشد تا اختصاصی. اینها اصول اولیه است و مهمتر از همه، قانونمند بودن این دسترسیهاست.»
«یعنی وقتی قرار است فضای مجازی وارد خانه ما شود، اول از همه از پدر و مادر گرفته تا بقیه اعضای خانواده باید قوانینی وضع کنیم. مثلاً شبها موقع خواب، فضای مجازی تعطیل، یعنی اینترنت خاموش. این قوانین باید از اول گذاشته شود.
دوم اینکه خیلی خوب است با گفتگو با خود نوجوان، میزان استفادهای که باید داشته باشد را با هماهنگی خودش تعیین کنیم.
سوم هم اینکه مشخص کنیم کی و چه زمانهایی میخواهد از آن استفاده کند.
اگر از همان ابتدا قانونمند وارد خانه شود و بیحساب و کتاب و رها نباشد، قابل کنترل خواهد بود. اما وقتی رها بوده و حالا اعتیاد پیدا کرده، اگر بخواهیم ناگهان ازش بگیریم، طبیعتاً بچه به هم میریزد. مخصوصاً در دوره نوجوانی، اگر با تهدیدو جبر بخواهیم برخورد کنیم، اوضاع را بدتر میکنیم. حتماً در مواردی که اعتیاد پیدا شده، نیاز به درمان داریم.
در این زمینه دو تا کتاب توصیه میکنم: یکی کتاب «فرزندت را فالو کن» از آقای سلمان هاشمیان. این کتاب خیلی مهارتی و کاربردی در بحث تربیت رسانهای بچههاست.
یکی هم کتاب «از هفتسنگ تا کالاف» از آقای مرتضی جمشیدی. این کتاب درباره بازیهاست و این که بچهها در چه فضایی از بازیها هستند.»
شما الان باید بدونید که خیلی از بچهها از طریق بازیها درآمد کسب میکنن. دیگه فضای بازی فقط برای سرگرمی نیست؛ طرف استریمره، بازی خودش رو به بچههای دیگه آموزش میده، پول میگیره و درآمد داره. این دو تا کتاب منبع خیلی خوبی برای آشنایی با این فضا هست.
نظر شما