به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه در مشهد، حجتالاسلام والمسلمین فرزانه، دبیر شورای عالی حوزه علمیه خراسان در مراسم بزرگداشت مقام معلم و تکریم جایگاه استاد که در سالن شهید سلیمانی دانشگاه علوم اسلامی رضوی برگزار شد، به تبیین رسالت حوزههای علمیه پرداخت.
وی با اشاره به سخنی از امام شهید مبنی بر اینکه فلسفه وجودی حوزههای علمیه «شناخت دین، تبیین دین و اقامه دین» است، اظهار کرد: این پرسش مطرح میشود که چه عواملی موجب شد امام شهید در این سه عرصه به موفقیتهای برجسته دست یابد؛ پاسخ آن در مجموعهای از ویژگیهای علمی و عملی ایشان نهفته است.
امام جمعه مشهد با بیان اینکه امام شهید در مرتبهای ممتاز از اسلامشناسی قرار داشت، تصریح کرد: اندیشه اسلامی ایشان هنوز آنگونه که باید شناخته نشده و شاید در گذر زمان و در دههها و حتی سدههای آینده ابعاد گسترده آن بیشتر آشکار شود.
وی ادامه داد: فقاهت عمیق از مهمترین ویژگیهای ایشان بود؛ فقاهتی که به معنای دقیق کلمه در حوزههای علمیه مورد نیاز است. در کنار آن، تسلط بر فرهنگ قرآن نیز از دیگر ویژگیهای برجسته ایشان به شمار میرفت؛ چنانکه شهید مطهری از ایشان به عنوان «متخصص قرآن» یاد کرده است.
ویژگیهای اسلامشناسی در مکتب امام شهید
دبیر شورای عالی حوزه علمیه خراسان با اشاره به پژوهشهای امام شهید در زمینه سیره اهلبیت(علیهمالسلام)، گفت: بررسی جامع زندگی ائمه اطهار(علیهالسلام) از دیگر عرصههایی بود که ایشان در آن به صورت تخصصی ورود کردند. در حقیقت، کسی که مدعی شناخت اسلام است نمیتواند از معارف و سیره اهلبیت(علیهمالسلام) غافل بماند.
وی همچنین به روحیه انقلابی امام شهید اشاره کرد و افزود: از سال ۱۳۴۶ و در جریان زلزله فردوس، روحیه انقلابی ایشان کاملاً آشکار بود. شهید بهشتی نیز معتقد بود اسلام دینی انقلابی است و اسلامشناس واقعی کسی است که این روحیه را در خود داشته باشد.
حجتالاسلام والمسلمین فرزانه با یادآوری سالها مبارزه و مجاهدت امام شهید اظهار کرد: هرگاه به زندگی ایشان میاندیشم، سخن امیرالمؤمنین(علیهالسلام) درباره یکی از یاران خود در ذهنم تداعی میشود که فرمود: «عاش مجاهداً»؛ یعنی سراسر عمر خود را در مسیر جهاد و مجاهدت سپری کرد.
وی در ادامه به خاطرهای از دیدار شهید مطهری با امام شهید پس از آزادی از زندان اشاره کرد و گفت: شهید مطهری به ایشان گفته بود که به دنبال یافتن خدا و مسیر رسیدن به اوست؛ امام شهید در پاسخ فرموده بودند: «من خدا را در زندان یافتم». این جمله تأثیر ژرفی بر شهید مطهری گذاشت و نشاندهنده عمق معنویت و نگاه الهی امام شهید بود.
دبیر شورای عالی حوزه علمیه خراسان با اشاره به آیه «نَفَر» و طرح این پرسش که اسلامشناسی حقیقی در کجا شکل میگیرد، ادامه داد: تجربه مبارزه اسلامی افقهای تازهای از معارف را به روی انسان میگشاید. جبهه، زندان و میدان مجاهدت، از مهمترین عرصههایی هستند که انسان در آنها با لایههای عمیقتری از معارف الهی روبهرو میشود.
وی افزود: تردیدی نیست که در حال مبارزه و جهاد، درهایی از معرفت گشوده میشود که در شرایط عادی گشوده نخواهد شد. همانگونه که ۳۷ سال زعامت امام مسلمانان، بستری برای ظهور و بروز لایههایی از معارف بود که در زمانهای پیشین کمتر دیده شده بود؛ چنانکه اگر امیرالمؤمنین(علیهالسلام) به مقام زعامت نمیرسید، میراث ارزشمند نهجالبلاغه به این شکل در تاریخ ثبت نمیشد.
راهی که ادامه دارد؛ از امام شهید تا تربیت نسل آینده
حجتالاسلام والمسلمین فرزانه با اشاره به مجموع شاخصههای اسلامشناسی امام شهید از جمله فقاهت، تخصص قرآنی، شناخت عمیق سیره اهلبیت(علیهمالسلام)، روحیه انقلابی و تجربه زعامت امت اسلامی تصریح کرد: مجموعه همین ویژگیها بود که ایشان را در شناخت، تبیین و اقامه دین به الگویی بیبدیل تبدیل کرد.
وی در ادامه با اشاره به نقش تعیینکننده فکر و اندیشه در استمرار حرکت انقلاب اسلامی گفت: اگر انقلابی با این عظمت توانسته اصالت خود را حفظ کند، به دلیل پشتوانه فکری اصیلی است که آن را ایجاد و به مسیر صحیح هدایت کرده است. فکری که توانسته جریانسازی کند، همان فکری است که میتواند استمرار و پایداری آن را تضمین نماید.
امام جمعه مشهد با اشاره به پرسش خود از امام شهید درباره نسبت فکری ایشان با امام راحل بیان داشت: امام شهید فرمودند «فکر و فرهنگ من قطرهای از دریای اندیشه امام است». این سخن، جایگاه ریشهای و عمق ارتباط فکری این دو شخصیت بزرگ را نشان میدهد.
وی سپس با اشاره به دوران زندانهای سخت و شکنجههای شدید رژیم پهلوی افزود: امام شهید در همان دورانهای سخت نیز درهای تازهای از معرفت را گشودند. اکنون نیز جامعه اسلامی به همان نگاه عمیق و آن تفکر نیاز دارد؛ لازم است روی آن سرمایهگذاری شده و در حوزههای علمیه مورد شناخت و بازخوانی قرار گیرد.
فقیهی نوگرا، خودساخته و پرورده مکتب امام شهید
دبیر شورای عالی حوزه علمیه خراسان به شخصیت حضرت آیتالله سیدمجتبی خامنهای پرداخت و گفت: امام شهید نزدیک به ۴۰ سال بر این جوان کار کرد؛ نه برای آنکه مسئولیتی خاص را بر عهده بگیرد، بلکه برای اینکه او را به انسانی تبدیل کند که همه ویژگیهای لازم برای پذیرش مسئولیتهای بزرگ را داشته باشد.
وی اضافه کرد: پذیرش مسئولیتهای خطیر از سوی ایشان، نتیجه همان تربیت و نگاه امام شهید است؛ تربیتی که انسان را آماده میکند تا در شرایط حساس، بار مسئولیت را از سر تکلیف و بصیرت بر دوش گیرد.
حجتالاسلام والمسلمین فرزانه با اشاره به توصیفهای مختلف از سوی اعضای دفتر امام شهید گفت: بارها از آنان شنیده شده که امام شهید فرمودهاند «آنچه آقا مجتبی میگوید، همان است که من میگویم». این بیان نشاندهنده نزدیکی فکری، تربیتی و معنوی میان امام شهید و این فقیه برجسته و نوگراست.
نظر شما