احکام مُحرم | عزاداری فقط اشک نیست؛ فقه درباره محرم چه می‌گوید؟

به گزارش خبرگزاری حوزه، همزمان با فرارسیدن ماه محرم‌الحرام، گفت‌وگویی با حجت‌الاسلام والمسلمین وحید پور کارشناس احکام، ترتیب داده‌ایم تا به بررسی احکام عزاداری و آداب سوگواری سالار شهیدان(ع) در این ماه پرفضیلت بپردازیم. مشروح این گفت‌وگو را در ادامه می‌خوانیم.

بسم الله الرحمن الرحیم السلام علی الحسین و علی بن الحسین و علی اولاد الحسین و اصحاب الحسین

عرض سلام و ادب و احترام دارم و عرض تسلیت به مناسبت این روزهای سوگواری و عزا و ماتم

خب طبیعتا ما با گذراندن مباحث مقدماتی وارد بحث اصلی می شویم که بایدها و نبایدهای عزاداری چیست؟

تک تک رفتارهایی که در عزاداری اتفاق می افتد ما باید رصد کنیم و آن ها را بشماریم؛ سینه زنی، زنجیر زنی، مداحی، مصیبت خوانی و عرض می شود که چه شعری بخوانیم، چه شعری نخوانیم؛ آیا از ابزار موسیقی در عزاداری می شو استفاده کرد یا خیر؟

یا شبیه خوانی که خیلی در بسیاری از جاها مرسوم بوده و الان هم جز هنرهای بسیار مهم ایرانیان هست؛ در عزاداری و تعزیه همه مورد بحث می شود.

خیلی از چیزهای مختلفی که می تواند در این مباحث بیاید؛ مثل بحث غنا، آوازخوانی، زیبا خواندن، کیفیت اشعار همه اینا مورد بحث است. من می خواهم عرض بکنم کلی نمی شود که ما بگوییم عزاداری خوب است.

خب بله عزاداری خوب است؛ جزییات عزاداری را باید بررسی کرد که خوب است یا خیر. ما وقتی می خوایم عزاداری کنیم. عزاداری یک بعد درونی دارد و یک بعد بیرونی.

بعد درونی آن همان حزن است، همان حزن وقتی محرم می شود؛ امام هشتم علیه السلام فرمودند: «محرم که شروع می شد کسی لبخند را، تبسم را بر لبان پدرم موسی جعفر علیهما السلام نمی دید، تا روز عاشورا روز عاشورا دیگر غوغایی می شد؛ روز عاشورا روزی بود که پدرم روز مصیبتش بود. خب این حزن درونی است. شیعه باید در این مصیبت بسیار بزرگ از درون محزون باشد.»

اما بعد بیرونی آن چیست؟

بعد بیرونی گریه است؛ بعد بیرونی جَزَع و فَزَع است. بعد بیرونی سینه زنی، زنجیر زنی، شرکت در دسته جات عزاداری است.

آیا باید عزاداری ما حماسه داشته باشد؟ بله حماسه باید داشته باشد، عزاداری ما باید نماد حادثه کربلا باشد، حادثه کربلا عاطفه دارد، حماسه دارد، مصیبت دارد.

حادثه کربلا عزت دارد؛ باید در عزاداری ما عزت باشد، عزاداری عزتمند یعنی ذلت در آن نباشد و امثال اینها.

بنابراین ما نیاز داریم به اینکه تک تک کارهایی که در عزاداری می شود رصد کنیم و برویم سراغ احکام شرعی مرجع تقلید فتوای می دهد، ببینیم که حکم تک تک این رفتارها و کارهایی که صورت می گیرد، حکمش چیست. کدامش حلال است و کدامش حرام؛ کدامش ناپسنده است و کدامش پسندیده است.

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته