به گزارش خبرگزاری حوزه، همزمان با فرارسیدن ماه محرمالحرام، گفتوگویی با حجتالاسلام والمسلمین وحید پور کارشناس احکام، ترتیب دادهایم تا به بررسی احکام عزاداری و آداب سوگواری سالار شهیدان(ع) در این ماه پرفضیلت بپردازیم. مشروح این گفتوگو را در ادامه میخوانیم.
بسماللهالرحمنالرحیم
«السلام علی الحسین و علی بن الحسین و علی اولاد الحسین و علی اصحاب الحسین».
در این گفتوگو میخواهیم دربارهٔ مسئله «موسیقی در مجالس عزاداری» بحث کنیم؛ پدیدهای که در سالهای اخیر، هرچند کاملاً جدید نیست، اما بهتدریج در برخی مجالس ما راه پیدا کرده است؛ یعنی استفاده از ابزار موسیقی در مراسم عزاداری.
همانطور که میدانید ابزار موسیقی دو گونه است:
برخی از آنها ممکن است در موسیقی حلال بهکار برود؛ یعنی نوازندگیای که لهوی نباشد. با این حال، حتی همین نوع موسیقی نیز در شأن مجالس حضرت سیدالشهدا(ع) نیست. آنچه عرض میکنم مستند به استفتائات است.
البته به دلیل ضیق وقت، امکان قرائت متن کامل استفتائات فراهم نیست؛ اما شما میتوانید با مراجعه به پایگاههای اطلاعرسانی مراجع عظام تقلید و بخش «احکام عزاداری»، ملاحظه کنید که تمامی این مطالب دقیقاً بر اساس فتاوای ایشان مطرح میشود.
استفاده از ابزار موسیقی، حتی اگر خروجی آن موسیقی حلال باشد، با شأن مجالس امام حسین (ع) سازگار نیست؛ همانگونه که برای مثال نمیتوان در مسجد اقدام به نواختن ارگ یا سایر ابزار موسیقی کرد.
البته حساب ادواتی مانند طبل و سنج که ابزاری حماسی و متعلق به میادین جنگ بودهاند، جداست و استفاده از آنها اشکالی ندارد. اما بهکارگیری سایر ابزار موسیقی، ولو برای تولید ملودیهای حلال، در شأن مسجد و مجالس اهلبیت (ع) نیست.
حال اگر این ابزار برای تولید موسیقی حرام (لهوی و مطرب) به کار روند، حرمت آن قطعی و گناهش مضاعف خواهد بود؛ چرا که ابزار معصیت به مجلسی دینی و مذهبی وارد شده است که باید در نهایت اخلاص و پاکی باشد.
مراجع عظام تقلید نیز هم در فتاوای خود (قولاً) و هم در سیره و رفتار خود (عملاً)، هرگز اجازه ندادهاند چنین اقداماتی در محضرشان صورت گیرد.
نکته پایانی اینکه متأسفانه به دلیل عدم موضعگیری و تبیین احکام از سوی ما، این بدعتها به مراسم ترحیم و تدفین عزیزانمان نیز سرایت کرده است. منظور از موضعگیری، درگیری و تقابل فیزیکی نیست؛ بلکه مراد، بیان صریح و روشنگرانهٔ احکام شرعی است.
امروز متأسفانه در آرامستانها و گلزارهای شهدا مشاهده میکنیم که بر سر مزار درگذشتگان، به جای تلاوت قرآن، قرائت زیارت عاشورا و ذکر مصیبت سیدالشهدا (ع)، آوازخوانی میکنند، نی مینوازند و اشعار حافظ را میخوانند. اینها سنتهای ناپسندی است که باید برچیده شوند؛ چرا که روح آن متوفا نیز از این رفتارها آزرده میشود.
در گذشته، محوریت مجالس ترحیم با تلاوت قرآن، سخنرانی منبری و روضهخوانی مداحان بود؛ اما اکنون در برخی از این مجالس که نام «ترحیم» را یدک میکشند ولی عملاً مایهٔ رحمت برای میت نیستند، دیگر خبری از قرآن، منبر و مداح نیست. خوانندهای میآورند که زیر آواز میزند، نینوازی میکنند و در حاشیهٔ آن نیز مسائل شرعی نظیر حجاب نادیده گرفته میشود.
با این سنتهای نادرست حتماً باید مقابله و در برابر آنها موضعگیری کرد تا ریشهکن شوند. هر کس به هر طریقی که میتواند؛ با بیان، با قلم و با فعالیت در فضای مجازی و حقیقی، نباید بگذارد این بدعتها بهویژه در مجالس عزای سیدالشهدا (ع) رواج یابند.
والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته.
نظر شما