وقتی دوربین، روایتگر جهاد تبلیغی می‌شود

حجت‌الاسلام داریوش هاشمی، مسئول رسانه گروه تبلیغی جهادی «رویش»، در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه در مشهد، با تشریح مشاهدات خود از فعالیت‌های این گروه در مسیر پیاده‌روی اربعین، از استقبال گسترده زائران ایرانی و عراقی از برنامه‌های فرهنگی، تبلیغی و رسانه‌ای این گروه خبر داد و اظهار کرد: آنچه امسال بیش از هر چیز برای یک فعال رسانه‌ای قابل توجه بود، تغییر فضای فرهنگی مسیر، استقبال از شیوه‌های نوین تبلیغ و ثبت صحنه‌هایی بود که هر کدام به تنهایی روایتگر عمق ارادت زائران به اهل‌بیت(علیهم‌السلام) بود.

وی با اشاره به تجربه چندین سال حضور در مسیر نجف تا کربلا گفت: حضور مستمر در این مسیر باعث شده است هر سال تفاوت‌های فرهنگی و اجتماعی اربعین را از نزدیک مشاهده و ثبت کنم. رسالت من در این سفر، بیش از آنکه اجرای برنامه‌ها باشد، روایت اتفاقاتی است که در جریان فعالیت مبلغان و در میان زائران شکل می‌گیرد؛ اتفاقاتی که شاید بسیاری از آن‌ها تنها از دریچه دوربین دیده شوند، اما هر کدام حامل یک پیام فرهنگی هستند.

حجت‌الاسلام هاشمی با بیان اینکه فضای اربعین امسال نسبت به سال‌های گذشته تفاوت‌های محسوسی داشت، افزود: در گفت‌وگوهایی که با زائران و خادمان مواکب داشتم، استقبال از برخی نمادهای فرهنگی و هدایای تبلیغی نسبت به سال‌های گذشته افزایش یافته بود. آنچه برای من اهمیت داشت، صرفاً توزیع اقلام فرهنگی نبود، بلکه واکنش مخاطبان به این برنامه‌ها بود؛ واکنش‌هایی که بارها در قاب دوربین ثبت شد و از منظر رسانه‌ای، ارزش خبری و فرهنگی ویژه‌ای داشت.

وی ادامه داد: در سال‌های گذشته هنگام حضور در برخی مواکب، نسبت به نصب برخی تصاویر یا نمادهای فرهنگی حساسیت‌هایی مشاهده می‌شد، اما امسال در بسیاری از نقاط نجف، کربلا و دیگر شهرهای زیارتی عراق، این فضا متفاوت بود و جلوه‌های فرهنگی بیشتری در سطح شهرها و مسیر پیاده‌روی به چشم می‌خورد.

ثبت قاب‌های ماندگار از اثرگذاری تبلیغ دینی در مسیر اربعین

مسئول رسانه گروه تبلیغی جهادی «رویش» یکی از ماندگارترین لحظات مأموریت رسانه‌ای خود را مربوط به شهر سامرا دانست و گفت: در مسیر منتهی به حرم، کودکی عراقی را دیدم که تصویری را در دست گرفته و در میان کوچه ایستاده بود. این صحنه توجهم را جلب کرد و دوربین تلفن همراه را برای ثبت آن روشن کردم.

وی افزود: هنوز چند ثانیه از آغاز فیلم‌برداری نگذشته بود که اتفاقات پی‌درپی و تأثیرگذاری رخ داد؛ بانویی با احترام دست بر تصویر کشید، بانوی دیگری آن را بوسید و طلبه‌ای نیز هدیه‌ای به آن کودک اهدا کرد. همه این اتفاقات ظرف چند ثانیه رخ داد و همان چند ثانیه، به یکی از ارزشمندترین قاب‌هایی تبدیل شد که در این سفر ثبت کردم. از نگاه رسانه‌ای، گاهی یک تصویر یا چند ثانیه فیلم، بیش از ساعت‌ها گزارش می‌تواند پیام یک حرکت فرهنگی را منتقل کند.

حجت‌الاسلام هاشمی یکی از متفاوت‌ترین فعالیت‌های گروه تبلیغی «رویش» را استفاده از فناوری واقعیت مجازی (VR) برای روایت بخشی از وقایع عاشورا عنوان کرد و گفت: در جریان فعالیت‌های گروه، عینک واقعیت مجازی در اختیار زائران قرار می‌گرفت تا بخشی از حوادث کربلا را به‌صورت سه‌بعدی مشاهده کنند.

وی اظهار کرد: آنچه برای من اهمیت داشت، ثبت واکنش مخاطبان بود. بسیاری از زائران پس از پایان نمایش اشک می‌ریختند و دقایقی در سکوت می‌ماندند. این واکنش‌ها نشان می‌داد استفاده از فناوری‌های نوین، در صورت بهره‌گیری صحیح، می‌تواند ابزار مؤثری برای انتقال مفاهیم عاشورایی باشد.

حجت‌الاسلام هاشمی افزود: در میان زائران عراقی، صحنه‌های مربوط به حضرت ابوالفضل العباس(علیه‌السلام) بیش از سایر بخش‌ها مورد توجه قرار می‌گرفت و بسیاری از مخاطبان تحت تأثیر فضای بازسازی‌شده واقعه قرار می‌گرفتند. برخی از آنان نیز پس از پایان نمایش، درباره تجربه متفاوت خود از این شیوه تبلیغ سخن می‌گفتند و آن را نزدیک‌ترین احساس به حضور در متن واقعه توصیف می‌کردند.

وی ادامه داد: صاحبان مواکب نیز پیش از اجرای این برنامه، محتوای آن را مشاهده می‌کردند تا با شیوه فعالیت گروه آشنا شوند. استقبال آنان از این ابتکار به اندازه‌ای بود که برخی پیشنهاد تهیه تجهیزات بیشتر برای گسترش این برنامه را مطرح می‌کردند تا زائران بیشتری بتوانند از این ظرفیت بهره‌مند شوند.

مسئول رسانه گروه تبلیغی جهادی «رویش» در ادامه به یکی دیگر از فعالیت‌های فرهنگی گروه اشاره کرد و گفت: پرچم متبرک آستان مقدس حضرت علی بن موسی‌الرضا(علیه‌السلام) در بخش‌هایی از مسیر همراه مبلغان بود و زائران با اشتیاق از زیر آن عبور می‌کردند.

وی افزود: آنچه از منظر رسانه‌ای بیش از هر چیز دیده می‌شد، اشک‌ها، دعاها و احساسات زائرانی بود که پرچم را می‌بوسیدند، آن را به چشمان خود می‌کشیدند و آرزوی زیارت بارگاه منور رضوی را بر زبان می‌آوردند. بسیاری از آنان می‌گفتند سال‌هاست توفیق حضور در مشهد مقدس را نداشته‌اند و درخواست دعا برای زیارت امام رضا(علیه‌السلام) داشتند.

حجت‌الاسلام هاشمی، فعالیت‌های بخش کودک و نوجوان را از دیگر برنامه‌های مورد استقبال زائران عنوان کرد و گفت: یکی از مبلغان گروه با هنر ساخت پرندگان و کبوترهای کاغذی، فضایی صمیمی میان کودکان ایجاد کرده بود.

وی افزود: از نگاه رسانه‌ای، واکنش کودکان عراقی و ایرانی به این هدایا بسیار دیدنی بود. کودکان با شور و شوق گرد مُبلّغ گروه جمع می‌شدند و خانواده‌ها نیز برای دریافت این یادگاری‌ها، دقایقی از مسیر پیاده‌روی توقف می‌کردند. حتی مشاهده شد برخی کودکان این آثار دست‌ساز را با ارزش فراوان نزد خود نگه می‌داشتند و از آن به‌عنوان یادگاری مسیر اربعین یاد می‌کردند.

وی همچنین به خدمات مشاوره‌ای در حوزه طب سنتی و اسلامی اشاره کرد و گفت: یکی از مبلغان گروه با همراه داشتن روغن‌های گیاهی و اقلام مورد نیاز، به زائرانی که دچار تاول، درد پا، عرق‌سوزشدگی یا خستگی شده بودند، خدمات اولیه و مشاوره ارائه می‌کرد.

حجت‌الاسلام هاشمی افزود: ثبت رضایت زائران از این خدمات نیز بخشی از مأموریت رسانه‌ای ما بود؛ چراکه خدمت‌رسانی به زائران، در کنار فعالیت‌های فرهنگی و تبلیغی، جلوه‌ای از روحیه جهادی طلاب حاضر در مسیر اربعین را به نمایش می‌گذاشت.

وی در پایان تأکید کرد: مأموریت رسانه در چنین رویداد بزرگی تنها ثبت تصاویر نیست، بلکه روایت واقعیت‌های میدانی، انعکاس اثرگذاری فعالیت‌های فرهنگی و ثبت لحظاتی است که شاید در ازدحام میلیون‌ها زائر دیده نشوند، اما هر کدام می‌توانند پیام‌آور فرهنگ عاشورا و خدمت خالصانه مبلغان دینی باشند.