حجتالاسلام والمسلمین علی خلیلپور در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه اظهار کرد: میلاد سراسر سعادت حضرت ختمی مرتبت، محمد مصطفی(ص)، را تبریک عرض میکنم و امیدوارم همه ما از شیعیان و پیروان واقعی آن حضرت باشیم؛ شیعیانی که در مسیر رهنمودهای قرآن کریم حرکت میکنند و پیامبر اکرم(ص) را به عنوان الگوی برتر و اسوه کامل زندگی خود قرار میدهند.
پیامبر اکرم(ص)؛ اسوه برتر زندگی مؤمنان
وی با اشاره به آیه شریفه «لَقَدْ کَانَ لَکُمْ فِی رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ» بیان کرد: خداوند متعال در قرآن کریم، وجود مقدس رسول اکرم(ص) را به عنوان الگو و اسوهای نیکو برای مؤمنان معرفی کرده است. بنابراین، وظیفه ما تنها شناخت تاریخی شخصیت پیامبر اکرم(ص) نیست، بلکه باید بتوانیم سیره ایشان را در زندگی خود جاری و عملی کنیم.
استاد حوزه افزود: شناخت سیره پیامبراکرم(ص) باید به گونهای باشد که مسلمان بتواند از فعل، قول، رفتار، منش و روش آن حضرت در عرصههای مختلف زندگی الگو بگیرد و مسیر زندگی خود را بر اساس این سیره تنظیم کند. یک شیعه و مسلمان واقعی کسی است که تلاش میکند در مسیر پیامبر اکرم(ص) و اهلبیت(ع) حرکت کند و آموزههای آنان را در زندگی فردی، اجتماعی، اخلاقی و اعتقادی خود به کار ببندد.
این استاد حوزه علمیه قم ادامه داد: قرآن کریم در آیه «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ کُونُوا مَعَ الصَّادِقِینَ» نیز مؤمنان را به همراهی با صادقان فرا میخواند. بنابراین، مؤمن باید در مسیر حرکت خود، با اولیای الهی همراه باشد و تلاش کند از مسیر و سیره آنان فاصله نگیرد.
ضرورت شناخت ابعاد مختلف سیره نبوی
حجتالاسلام والمسلمین خلیلپور با بیان اینکه برای حرکت در مسیر پیامبر اکرم(ص) باید ابعاد مختلف زندگی و سیره آن حضرت را شناخت، اظهار کرد: برای اینکه بتوانیم در مسیر پیامبر گرامی اسلام(ص) حرکت کنیم، لازم است ابعاد گوناگون زندگی، رفتار، گفتار، رسالت و شئون آن حضرت را بهدرستی بشناسیم.
وی افزود: در این زمینه، آثار ارزشمندی از سوی علما و اندیشمندان اسلامی به رشته تحریر درآمده است که از جمله آنها میتوان به مجموعه تفسیر موضوعی حضرت آیتاللهالعظمی جوادی آملی اشاره کرد.
این پژوهشگر حوزوی خاطرنشان کرد: مجموعه تفسیر موضوعی قرآن کریم که در ۱۸ جلد تدوین شده است، دو جلد را به موضوع سیره نبی مکرم اسلام(ص) اختصاص داده و مباحث مرتبط با سیره رسول اکرم(ص) در قرآن کریم در جلدهای هشتم و نهم این مجموعه مورد بررسی قرار گرفته است.
تبیین سیره پیامبراکرم(ص) با تکیه بر قرآن، برهان و عرفان
وی با اشاره به رویکرد علمی آیتاللهالعظمی جوادی آملی در تبیین سیره نبوی گفت: در این آثار، مباحث مختلفی درباره شخصیت، جایگاه، سیره و شئون پیامبر اکرم(ص) مطرح شده است و نویسنده با همان روش علمی و تفسیری خود، یعنی جمع میان قرآن، برهان و عرفان، به تبیین ابعاد مختلف شخصیت رسول اکرم(ص) پرداخته است.
حجتالاسلام والمسلمین خلیلپور ادامه داد: یکی از نکات مهم در این آثار آن است که قرآن کریم هدف اصلی خود را تربیت انسان موحد قرار داده است. از سوی دیگر، پیامبر اکرم(ص) مأمور تبیین آیات و معارف الهی برای مردم بودهاند؛ چنانکه خداوند متعال در قرآن کریم میفرماید: «وَ أَنْزَلْنَا إِلَیْکَ الذِّکْرَ لِتُبَیِّنَ لِلنَّاسِ مَا نُزِّلَ إِلَیْهِمْ».
وی تصریح کرد: بر همین اساس، احتجاجها، استدلالها و شیوه دعوت پیامبر اکرم(ص) نیز در چارچوب توحید و دعوت انسان به سوی خداوند متعال قابل بررسی است و سیره آن حضرت را باید در ارتباط با هدف اصلی قرآن کریم، یعنی تربیت انسان موحد، مورد مطالعه قرار داد.
حجیت وجود پیامبر اکرم(ص) و شاخصههای برتری آن حضرت
حجتالاسلام والمسلمین خلیلپور با اشاره به مباحث مطرحشده در جلد هشتم تفسیر موضوعی قرآن کریم اظهار کرد: در آغاز این مباحث، موضوع اصل حاکم بر جهان اسلام و جایگاه و حجیت وجود نبی مکرم اسلام(ص) مورد توجه قرار گرفته است. پس از آن نیز شاخصههای برتری و امتیازات رسول اکرم(ص) نسبت به سایر انبیای الهی مورد بررسی قرار میگیرد. در این بخش، مباحث عمیق و قابل توجهی درباره جایگاه پیامبر اکرم(ص) در نظام اعتقادی اسلام مطرح شده است که میتواند زمینه مناسبی برای شناخت دقیقتر شخصیت و مقام آن حضرت فراهم کند.
سیره توحیدی پیامبراکرم(ص)؛ محور مهم شناخت شخصیت نبوی
این استاد حوزه علمیه با اشاره به یکی دیگر از بخشهای مهم این مباحث گفت: در ادامه، موضوع «سیره توحیدی و شئون نبی مکرم اسلام(ص)» مطرح میشود. در این بخش، با بهرهگیری از آیات قرآن کریم و روایات و مطالب نقلشده درباره پیامبر اکرم(ص)، ابعاد مختلف سیره توحیدی آن حضرت مورد بررسی قرار میگیرد. از جمله موضوعات مطرحشده در این بخش میتوان به مسئله عالم غیب و شهادت، جایگاه پیامبر اکرم(ص) به عنوان امین الهی و همچنین بینشها و گرایشهای توحیدی آن حضرت اشاره کرد.
حجتالاسلام والمسلمین خلیلپور در ادامه خاطرنشان کرد: توجه به این مباحث نشان میدهد که سیره پیامبر اکرم(ص) تنها مجموعهای از رفتارهای فردی و اجتماعی نیست، بلکه تمامی ابعاد زندگی آن حضرت در چارچوب توحید و ارتباط با خداوند متعال معنا پیدا میکند.
سیره رسالتی و تبیین جایگاه ولایت
وی در ادامه با اشاره به بخش دیگری از مباحث جلد هشتم تفسیر موضوعی گفت: بخش دیگری از این مباحث به «سیره رسالتی نبی مکرم اسلام(ص)» اختصاص دارد. در این قسمت، موضوع رسالت پیامبر اکرم(ص) و شئون مرتبط با آن مورد بررسی قرار میگیرد.
این استاد حوزه علمیه ادامه داد: یکی از مباحث مهم در این بخش، مسئله ولایت و شئون ولایت است که جایگاه آن در منظومه معارف اسلامی تبیین میشود. همچنین تفاوت میان ولایت و غیر ولایت و جایگاه ولایت در امتداد رسالت پیامبر اکرم(ص) مورد توجه قرار گرفته است. این مباحث در حقیقت نشان میدهد که شناخت پیامبر اکرم(ص) و سیره آن حضرت، بدون توجه به شئون مختلف رسالت و ولایت، شناختی کامل و جامع نخواهد بود.
ضرورت تبدیل شناخت سیره نبوی به سبک زندگی
حجتالاسلام والمسلمین خلیلپور در ادامه تأکید کرد: امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند آن هستیم که سیره پیامبر اکرم(ص) را از سطح مطالعه و شناخت نظری فراتر برده و آن را در عرصه عمل و سبک زندگی خود جاری کنیم. اگر پیامبر اکرم(ص) را به عنوان اسوه حسنه پذیرفتهایم، باید در اخلاق، رفتار، گفتار، روابط اجتماعی، نوع نگاه به انسان، خداشناسی، مسئولیتپذیری و سایر عرصههای زندگی نیز از آن حضرت الگو بگیریم.
وی خاطرنشان کرد: مطالعه آثار علمی و تفسیری درباره سیره پیامبر اکرم(ص)، از جمله مباحث مطرحشده در تفسیر موضوعی قرآن کریم، میتواند زمینه مناسبی برای شناخت عمیقتر شخصیت و سیره نبوی فراهم کند؛ اما هدف نهایی از این شناخت، حرکت در مسیر آن حضرت و تبدیل آموزههای نبوی به رفتار و سبک زندگی مؤمنانه است.
بررسی ابعاد اعتقادی، احتجاجی و قرآنی سیره نبی مکرم اسلام
حجتالاسلام والمسلمین خلیلپور با اشاره به مباحث مطرحشده از سوی آیتالله جوادی آملی در جلد نهم تفسیر موضوعی، گفت: در این بخش، ادامه مباحث مربوط به سیره نبی مکرم اسلام(ص) دنبال میشود و موضوعات متنوع و کاربردی، بهویژه در حوزه مسائل اعتقادی، سیره عملی و ارتباط پیامبر اکرم(ص) با قرآن کریم مورد بررسی قرار گرفته است.
وی افزود: یکی از محورهای مهم این مباحث، پاسخ به شبهات و پرسشهایی است که گاه به دلیل فقدان آگاهی کافی درباره جایگاه و شخصیت پیامبر اکرم(ص) مطرح میشود. در همین زمینه، موضوع عصمت پیامبر(ص) و همچنین اعجاز و معراج حضرت رسول اکرم(ص) مورد توجه قرار گرفته است.
معراج پیامبراکرم(ص)؛ بررسی سیر افقی و عمودی
حجتالاسلام والمسلمین خلیلپور با اشاره به بحث معراج پیامبر اکرم(ص) اظهار کرد: یکی از مباحث مهم در این زمینه، بررسی ماهیت معراج و این پرسش است که آیا معراج پیامبر اکرم(ص) جسمانی بوده است یا روحانی و حقیقت این سیر و حرکت چگونه قابل تبیین است.
وی ادامه داد: آیتاللهالعظمی جوادی آملی در تبیین این موضوع، به آیات قرآن کریم در سوره مبارکه «اسراء» و سوره مبارکه «نجم» توجه دارند. در سوره مبارکه اسراء، آغاز این حرکت و سیر پیامبر اکرم(ص) مورد اشاره قرار گرفته و در سوره مبارکه نجم نیز ابعاد دیگری از این سیر و صعود تبیین شده است.
وی تصریح کرد: بر این اساس، برای معراج پیامبر اکرم(ص) میتوان دو سیر را مورد توجه قرار داد؛ سیر افقی که در آیات سوره مبارکه اسراء مطرح شده و سیر عمودی که در سوره مبارکه نجم مورد بحث قرار گرفته و در ادامه به مراتب عالی این سیر اشاره میشود. این مباحث از جمله نکات تکوینی و اعتقادی مهمی است که در تبیین حقیقت معراج پیامبر اکرم(ص) مطرح شده است.
رسالت جهانی پیامبر خاتم(ص) و سیره احتجاجی آن
این استاد حوزه علمیه در ادامه با اشاره به دیگر محورهای مطرحشده در این مباحث گفت: یکی دیگر از موضوعات مهم، جهانی بودن رسالت حضرت خاتمالانبیاء(ص) است. در این بخش، ابعاد رسالت پیامبر اکرم(ص) و گستره پیام ایشان مورد توجه قرار گرفته و جایگاه رسالت جهانی آن حضرت تبیین میشود.
وی همچنین به موضوع سیره احتجاجی پیامبر اکرم(ص) اشاره کرد و افزود: پیامبر اکرم(ص) مطالب و آموزههای خود را بر اساس دلیل، برهان و استدلال ارائه میکردند و در برابر پرسشها و شبهات نیز با روش صحیح احتجاج پاسخ میدادند. بررسی شیوه و مسیر احتجاج پیامبر اکرم(ص) از جمله مباحثی است که در این بخش مورد توجه قرار گرفته است.
یاد معاد در سیره رسول مهربانی(ص)
حجتالاسلام والمسلمین خلیلپور با اشاره به توجه ویژه پیامبر اکرم(ص) به مسئله معاد اظهار کرد: یکی دیگر از موضوعاتی که در تبیین سیره رسول اکرم(ص) مطرح میشود، یاد معاد و توجه دادن انسانها به سرای آخرت است. این موضوع در قالب مباحث مختلف و در فصلهای متعدد مورد بررسی قرار گرفته و ابعاد تربیتی و معرفتی آن تبیین شده است.
قرآن کریم؛ سفره الهی در سیره پیامبر اکرم(ص)
وی در ادامه با اشاره به بخش مربوط به سیره پیامبر اکرم(ص) در ارتباط با قرآن کریم گفت: یکی از بخشهای مهم این مباحث، توجه و اهتمام پیامبر اکرم(ص) به قرآن کریم است. قرآن، سفره الهی و مائدهای آسمانی است که برای هدایت و تعالی انسانها گسترده شده و هر اندازه انسان بتواند از این سفره الهی بهرهمند شود، به همان میزان در مسیر هدایت و کمال قرار خواهد گرفت.
حجتالاسلام والمسلمین خلیلپور افزود: در این بخش، سیره قرآنی پیامبر اکرم(ص) از ابعاد مختلف بررسی میشود؛ از جمله سیره آن حضرت در قرائت قرآن، تدبر در آیات الهی، ارتباط با قرآن و تکریم متقابل قرآن و پیامبر اکرم(ص). این مباحث نشان میدهد که قرآن کریم در سیره نبوی صرفاً یک کتاب برای قرائت نیست، بلکه محور هدایت، معرفت، تربیت و زندگی انسان است.
وصایا و مواعظ قرآنی پیامبراکرم(ص)
وی ادامه داد: بخش پایانی این مباحث نیز به بخشی از وصایا و مواعظ قرآنی پیامبر اکرم(ص) اختصاص دارد. در این قسمت، از جمله به وصایای پیامبر اکرم(ص) به ابوذر و نیز مواعظ و توصیههای ایشان به ابنمسعود پرداخته شده و موضوعاتی همچون راههای رهایی انسان از آتش درون و بیرون مورد بررسی قرار میگیرد.
حجتالاسلام والمسلمین خلیلپور در پایان با تأکید بر ضرورت بازخوانی سیره پیامبر اکرم(ص) گفت: شایسته است در ایام میلاد سراسر سعادت پیامبر اکرم(ص)، فرصت بیشتری برای شناخت شخصیت، سیره و آموزههای آن حضرت اختصاص دهیم و با ابعاد مختلف سیره نبوی آشنا شویم. شناخت صحیح سیره پیامبر اکرم(ص) میتواند زمینهای برای نزدیکتر شدن به آموزههای آن حضرت و حرکت در مسیر پیروی حقیقی از رسول مکرم اسلام(ص) باشد و امید است بتوانیم با شناخت و عمل به این آموزهها، از پیروان واقعی حضرتش باشیم.
انتهای پیام/
نظر شما