به گزارش خبرگزاری حوزه، فرارسیدن بیست و یکم شهریورماه، به عنوان "روز ملی سینما" جدای از ویژه برنامههای هرسالهای که در این روز برگزار میشود، فرصت مغتنمی است برای تبیین یکسری موضوعات و تأکید بر مباحثی از جنس این که سینما چه رسالتی برعهده دارد و اساساً منظور و مراد ما از سینمای ملی چیست و این که مشخصاً چگونه میتوان زمینه تحقق اهداف مدنظر در این سینما را فراهم آورد!؟
پیش از هر چیز باید به خاستگاه "روز ملی سینما" توجه داشته باشیم. ۱۱۹ سال پیش در چنین روزهایی بود که مظفرالدین شاه در سفر به بلژیک به ابراهیمخان عکاسباشی دستور داد تا پشت دستگاه "سینماتوگراف"قرار گیرد و از حضور شاه قجر در مراسم جشن گل فیلمبرداری کند.
تصاویری که ابراهیمخان به ثبت رساند بهانهای شد تا دقیقاً یکصد سال بعد یعنی در سال ۱۳۷۹، روز ۲۱ شهریور ماه به عنوان روز ملی سینما نامگذاری شود؛ روزی که قرار است یادآور حضور "سینما" در کشورمان باشد. البته در این روز از زبان بسیاری از مسئولان فرهنگی و سینمایی عباراتی همچون "سینمای ملی" می شنویم اما بد نیست با برخی از واقعیت ها نیز در این رابطه بیشتر آشنا شویم.
سینمای ایران و امر ملی!؟
پیش از هر چیز باید به این نکته مهم توجه داشت که وقتی صحبت از یک مسأله یا امر ملی به میان میآید، طبعاً باید در آن رابطه "ملیت" و "مردم" را بررسی و تحلیل کرد و این پرسش مهم را فراروی خودمان قرار دهیم که اساساً چقدر سینمای ایران در راستای ملیت ایرانی قرار دارد و بر این مدار حرکت میکند!؟
از سوی دیگر بیشک بازنمایی هویت ملی در سینمای ایران مسألهای مهم در شکلگیری سینمای ملی به شمار میرود؛ آن هم سینمایی که در وضعیت فعلی، وجه غالب آن را سینمای کمدی یا آثار سیاه اجتماعی تشکیل میدهد و لذا از این حیث چندان نمیتواند بازنماییِ درستی از ملیت را به همراه داشته باشد.
اهمیت هنر سینما در کلام رهبر شهید
همچنین اهمیت سینما فراتر از هنر و صنعت بودن آن باید به عنوان یک رسانه مورد توجه باشد، چه آن که به هر حال نقش سینما در فرهنگسازی، انتقال مفاهیم و تأثیرگذاری بر جامعه بسیار حائز اهمیت است.
از همین رو بوده که رهبر شهید انقلاب در زمان حیات پربرکت خویش، بیان داشتند: "اعتلای سینمای کشور نیازی محسوس است و همه باید این حقیقت را دریابند که هنر مهم و بسیار برجسته سینما برای کشور، یک نیاز و ضرورت محسوب می شود. " و یا این که در جای تأکید نمودند: اهمیت فراوان هنر سینما و کارآمدی وتاثیرگذاری عمیق آن، مسئولیت سینماگران و تمامی دستگاهها و ردههای مدیریتی موثر در این هنر را کاملاً سنگین می کند. کلید پیشرفت کشوربه میزان زیادی دست سینماگران است چرا که دست اندرکاران هنر فاخر سینما با توجه به تاثیرگذاری و جهتدهی این هنر میتوانند با تولیدات خود روح امید، شوق پیشرفت، انگیزه کار و تلاش، اعتماد به نفس و اعتقاد به ارزشهای اسلامی و ملی را در جامعه ترویج کنند. "
انتقاد مسئولانه؛ تلخیِ گوارا
در لابلای توصیه ها و فرمایش های ایشان البته به نکته مهمی نیز برمی خوریم و آن هم این که امام و رهبر شهیدمان، انتقاد مسئولانه ونشاندادن دلسوزانه نقاط ضعف و منفی را در فیلمهای سینمایی، کاملاً پذیرفتنی برشمرده و گفته بودند: "اینگونه انتقادهای مسئولانه، تلخیِ گوارایی دارد، به شرط اینکه این جهتگیری دلسوزانه، در کیفیت فیلم نیز محسوس باشد. "
آنچه در این میان و به بهانه روز ملی سینما باید مدنظر فعالان سینمایی و به خصوص مدیران هنرِ هفتم وطنی باشد این است که ما به شدت نیازمند تولید آثاری هستیم که بازتابدهنده ارزشهای دینی، انقلابی و ملی ما باشد، ضمن آن که به هر حال باید از جریانی که به دنبال ساخت فیلمهایی با مضامین عمیق انقلابی، اخلاقی و اجتماعی است، حمایت کرد چرا که این مهم در راستای عمل به گفتمان امامین انقلاب اسلامی است.
مردم باید سینما را از خود بدانند
تردیدی وجود ندارد که توجه به این مهم می تواند زمینهساز افزایش حضور مردم در سینما برای تماشای آثار باشد و این که مردم وجوهی از زندگی و باورهای ملی و انقلابی خود را در چنین سینمایی مشاهده کنند.
چندی پیش به همت مرکز افکارسنجی یکی از نهادهای مهم فرهنگی و رسانه ای یک نظرسنجی در کل کشور انجام شد و مشخص گردید که بیش از ۳۰ درصد مردم کشورمان در طول زندگی خود هرگز به سینما نرفتهاند و در عین حال بیش از ۳۰ درصد دیگر نیز گفتهاند که آخرین بار افزون بر دو سال پیش بوده که به سینما رفتهاند!
برای اینکه دلیل و علت این که چرا مردم به سینما نمیروند یا کمتر می روند، باید به نکات مهمی توجه داشت، از جمله اینکه اساساً مردم گاهی اوقات احساس می کنند که خودشان را در فیلمهای ایرانی نمیبینند یا کمتر نشانی از خودِ واقعیشان در این آثار مشاهده میکنند، به خصوص در زمینه فیلمهای خانوادگی و اجتماعی و ناظر به مقوله سبک زندگی که طبعاً خیلی باید در این زمینه کار کرد تا شاهد اصلاح و تغییر نگاه و رویکرد مردم و خانواده ها به سینما باشیم.
سینمای ایران و بازگشت به ارزشهای انقلابی
از سوی دیگر و به اذعان کارشناسان و تحلیلگران دلسوز و دغدغهمند، سینمای ایران سالهاست با بخش مهمی از مردم فاصله گرفته است؛ سینمایی که قرار بود روایتگر زندگی، اُمید، هویت و آرمانهای این سرزمین باشد، در بخشهایی به بازتولید تصویری سیاه و ناامیدکننده از جامعه تبدیل شده است و جای بسی تأسف است که خروجی و ثمرهی کار برخی فیلمسازان خوش سابقه نیز در سال های اخیر، خواسته یا ناخواسته منتهی به ترویج نوعی سکولاریسم فرهنگی شده است و حال آن که ما نیاز داریم که بیش از پیش به مبانی و ارزش ها و آرمان های والای انقلاب اسلامی بازگردیم چرا که تحقق این مهم، زمینه ساز تقویت سینمای ملی خواهد بود.
گزارش از: سید محمدمهدی موسوی
نظر شما