دوشنبه ۳۰ شهریور ۱۴۰۵ - ۰۰:۲۵
تقویت تفکر انتقادی، سپر دفاعی در برابر آسیب‌های فضای مجازی است

مدرس و پژوهشگر سواد رسانه گفت: لازمه مصونیت‌بخشی در مواجهه با آسیب‌ها و آفت‌های فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی، تقویت تفکر انتقادی در سطح جامعه و به خصوص در بین نسل جوان است.

دکتر معصومه نصیری در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه با اشاره به این که ما در عصر جنگ‌های رسانه‌پایه، بیش از پیش نیازمند توسعه و تقویت آموزش های سواد رسانه ای هستیم، ابراز داشت: منظور از جنگ‌های رسانه‌پایه یعنی نبردهایی که رسانه محل بروز و ظهور آن‌هاست و طبعاً در اینجا محیط جنگ هم ذهن افکار عمومی است.

مدرس و پژوهشگر سواد رسانه افزود: بیشترین سرمایه‌گذاری در جنگ‌های رسانه‌پایه را دشمن بر روی طیف سنی نسل جدید یعنی کودکان، نوجوانان و دانش‌آموزان انجام می دهد، به جهت اینکه مهارت‌های لازم و کافی را که باید داشته باشند برای مواجهه با محتواها ندارند، یا نحوه مواجهه آن‌ها، نحوه مواجهه ساده‌انگارانه و بعضاً مبتنی بر زودباوری است.

وی همچنین گفت: حال سوال مهم و اصلی اینجا مطرح می شود که اساساً چرا سواد رسانه‌ای مهم است؟ در پاسخ باید عرض کنم به جهت اینکه این فضا الان در حال بروز و ظهور است و جنگ‌های رسانه‌پایه هدف‌گذاری‌شان بر دانش‌آموزان است و لذا اگر دانش‌آموزی نداند که در این فضا چه اتفاقی دارد برایش می‌افتد، اعم از حوزه سرگرمی، بازی‌های رایانه‌ای، انیمیشن، موسیقی، فیلم و ... تحت تأثیر برنامه های دشمن قرار گرفته و پیام های رسانه‌ای در وجودش نهادینه می شود.

نصیری در ادامه با تأکید بر این که هر چه می گذرد بر اهمیت و ضرورت آموزش سواد رسانه‌ای برای کودکان، نوجوانان و دانش‌آموزان افزوده می شود، خاطرنشان کرد: نکته کلیدی دیگر این است که چرا آموزش و پرورش باید این موضوع را به عنوان دغدغه‌ای جدی برای دانش‌آموزان دنبال کند؟ در پاسخ باید بگویم که خُب، این مسیری است که جوامع پیشرو در دنیا آن را طی کرده‌اند. امروزه مشاهده می‌کنیم که بسیاری از کشورها-حتی آن‌هایی که با کمترین حجم از هجمه‌های رسانه‌ای مواجه‌اند-تلاش می‌کنند تا از دوران پیش‌دبستانی، مبانی سواد رسانه‌ای و هوش‌های نوین را به کودکان بیاموزند تا به این وسیله، نسل جدید در مواجهه با ابزارهای فراگیر رسانه‌ای، با آگاهی کامل عمل کند.

وی همچنین با بیان این که ما باید در نظام آموزشی خود، تقویت مهارت‌های تفکری را به عنوان یکی از ارکان اصلی سواد رسانه‌ای در دستور کار قرار دهیم، گفت: منظور از مهارت‌های تفکری در یک کلمه و به شکل خلاصه یعنی پرورش تفکر انتقادی؛ یعنی عادت دادن ذهن به اندیشیدن پیرامون هر آنچه می‌بینیم و با آن مواجه می‌شویم. بر این اساس دانش‌آموز باید بداند چه جریانی در حال وقوع است، چه محتواهایی از نظر پنهان مانده‌اند، خودش به عنوان مخاطب در کجای این پازل و بازی رسانه‌ای قرار گرفته و این که بالاخره چه تأثیراتی را به صورت هم‌زمان پذیرفته است.

مدرس و پژوهشگر سواد رسانه یادآور شد: بنابراین متوجه می‌شویم که آموزش تفکر انتقادی و مهارت‌های فلسفیدن، از الزامات اساسی برای دانش‌آموزان به خصوص برای زیست امن در دنیای کنونی است. به این ترتیب، وقتی نوجوان ما مشغول انجام یک بازی رایانه‌ای است، به موسیقی خاصی گوش می‌دهد یا به تماشای فیلم و سریال می‌نشیند، به خوبی متوجه جهت‌گیری‌ها، پیام‌های آشکار و پنهان آن می‌شود و می‌داند که این محتواها چگونه به صورت تدریجی و میان‌مدت، خلق‌وخو و سبک زندگی او را تحت تأثیر قرار می‌دهند.

وی گفت: به هر حال از آنجا که بیشترین تمرکز فضاهای رسانه‌ای امروزی همچون بازی‌ها، موسیقی، فیلم و سریال بر روی تغییر سبک زندگی دانش‌آموزان هدف‌گذاری شده است، لذا به شدت ضرورت دارد با ابزار سواد رسانه‌ای از تغییرات ناخواسته در بینش، نگرش و سبک زندگی نسل جدید صیانت کنیم.

نصیری در خاتمه بیان داشت: خلاصه آن که تقویت تفکر انتقادی به عنوان یک سپر دفاعی قدرتمند در برابر آسیب‌های فضای مجازی عمل می‌کند، چرا که به کاربر به‌ویژه نسل جوان و دانش‌آموزان این امکان و توانایی را می‌دهد که با هوشیاری، مکث و تحلیل با محتواها روبرو شود نه با زودباوری و انفعال.

انتهای پیام

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha