به گزارش خبرگزاری حوزه، بازخوانی دیدگاه فقیه بزرگ شیعه مرحوم کاشفالغطاء درباره روایت برتری علمای امت نشان میدهد که تطبیق مقام عالمان دین با انبیای بنیاسرائیل، بر مبنای مسئولیت خطیر ترویج شریعت و احیای ارزشهای توحیدی در جامعه صورت گرفته است.
پرسش:
حدیثی از پیامبر اکرم (ص) هست که میفرمایند «علما امتی افضل من انبیا بنی اسراییل» منظور این حدیث چیست آیا این حدیث معتبر است؟
پاسخ:
با توجه به این که فضیلت علما به علم آنان است و علمای دینی علم خود را قرآن و پیامبر و امامان صلوات علیهم السلام دارند. قرآن و پیامبر اسلام برتر از پیامبران گذشته می باشند. بنابر این فضیلت رتبه علمی علمای دینی از پیامبران گذشته برتر می باشد.
در اغلب منابع روایی این حدیث این گونه آمده است که «علماء امتی کانبیاء بنی اسرائیل؛ علمای امت من به مانند انبیای بنی اسرائیل می باشند» (بحار، ج ۲، ص ۲۲ - غوالی الئالی، ج ۴ ، ص ۷۷). در برخی موارد نقل شده است که «علماء امتی افضل من انبیاء بنی اسرائیل». در توضیح این روایت می توان گفت: در صورتی که مراد از علمای خاص باشد منظور ائمه معصومین می باشد. و معنی روشن است چون ائمه ما از نور و علم پیامبر خاتم (ص) بهره مندهستند. و پیامبر اسلام صلی الله علیه وآله اشرف و برتر از سایر پیامبران می باشد و در صورتی که مراد حدیث را علمای دینی بدانیم با توجه به این که فضیلت علما به علم آنان است و علمای دینی علم خود را قرآن و پیامبر و امامان صلوات علیهم السلام دارند. قرآن و پیامبر اسلام برتر از پیامبران گذشته می باشند. بنابر این فضیلت رتبه علمی علمای دینی از پیامبران گذشته برتر می باشد.
در این باره از مرحوم کاشف الغطاء پیرامون این حدیث سؤال شد که مقصود از علما در این حدیث: «علماء امتی کانبیاء بنی اسرائیل» آیا ائمه هستند یا علمای شیعه؟ و مقصود از انبیا، انبیای اولوالعزم و صاحبان شرایع نیز هستند یا انبیای دیگر غیر صاحبان کتاب و شریعت. ایشان فرمودند: اگر علما را شامل ائمه هم بدانیم انبیا نیز اعم از اولوالعزم خواهند بود و اگر فقط فقهای شیعه را مصداق روایت بدانیم، انبیا هم غیر صاحبان شرایع می باشند.[شریعتی محمد تقی، تفسیر نوین، مقدمه ص ۱، انتشار، تهران، ۱۳۴۶ ش.]
منبع: پرسمان دانشگاهیان
نظر شما