به گزارش خبرگزاری حوزه، نشست علمی «مهارت گفتگو پیرامون مسئله حجاب با دانشآموزان با هدف بررسی شیوههای مؤثر گفتوگو با دانشآموزان درباره مسئله حجاب در مرکز تربیت معلم مبلغ مجتمع آموزشی و پژوهشی تبلیغ حوزه های علمیه برگزار شد.
حجتالاسلام مسعود سلمهای مدیر مرکز آموزشهای تخصصی تبلیغ به تبیین موضوع «مهارت گفتوگوی مؤثر با دانشآموزان پیرامون مسئله حجاب» پرداخت.
تأکید بر عبور از تذکر صرف و حرکت به سوی گفتوگوی مؤثر
وی با اشاره به اهمیت نقش طلبهمعلمان در مدارس اظهار کرد: طلبهمعلمان علاوه بر مسئولیت آموزشی، وظیفه مهمی در زمینه تبیین معارف اسلامی و پاسخگویی به پرسشها و دغدغههای دانشآموزان بر عهده دارند.
مدیر مرکز آموزشهای تخصصی تبلیغ با بیان اینکه در مواجهه با مسئله حجاب نباید صرفاً به تذکرهای مقطعی اکتفا کرد، افزود: هدف از گفتوگو با دانشآموز باید ایجاد زمینه فهم، اعتماد و مسئولیتپذیری باشد، بهگونهای که دانشآموز در برابر معلم موضع تقابلی نگیرد و بتواند درباره دغدغهها و پرسشهای خود گفتوگو کند.
مدیر مرکز آموزشهای تخصصی تبلیغ با تفکیک میان «تذکر» و «گفتوگو» خاطرنشان کرد: تذکر زمانی میتواند مؤثر باشد که فرد اصل موضوع را پذیرفته یا آن را میشناسد، اما هنگامی که دانشآموز نسبت به اصل مسئله پرسش یا شبهه دارد، باید از مسیر گفتوگو و شناخت مسئله وارد شد.
شناخت علت، زمینه و ریشه رفتار دانشآموز
حجتالاسلام سلمهای یکی از نخستین گامهای گفتوگوی تربیتی را شناخت مسئله دانست و گفت: پیش از اصلاح یک رفتار باید علت شکلگیری آن را شناخت. ممکن است یک رفتار ظاهری، علت سطحی داشته باشد، ممکن است تحت تأثیر خانواده، دوستان و محیط اجتماعی شکل گرفته باشد و در مواردی نیز ریشه آن به باورها و پرسشهای اعتقادی فرد بازگردد.
وی با تقسیمبندی عوامل مؤثر بر رفتار به «علت، زمینه و ریشه» تصریح کرد: اگر معلم بدون شناخت این عوامل صرفاً به تذکر دادن بپردازد، ممکن است نتواند مسئله اصلی را حل کند.
اعتماد؛ پیشنیاز اثرگذاری تربیتی
مدیر مرکز آموزشهای تخصصی تبلیغ همچنین بر اهمیت ایجاد اعتماد میان معلم و دانشآموز تأکید کرد و گفت: اعتماد یکشبه ایجاد نمیشود، بلکه از طریق صداقت، خوشقولی، رازدار بودن، دلسوزی، پذیرش اشتباه و ترجیح دادن منفعت دانشآموز بر منفعت شخصی شکل میگیرد.
وی افزود: اگر دانشآموز به معلم اعتماد نداشته باشد، حتی شنیدن سخنان او نیز الزاماً به معنای پذیرش آن نیست؛ بنابراین پیش از ورود به گفتوگوهای حساس، باید زمینه ارتباط و اعتماد فراهم شود.
ضرورت ایجاد فهم مشترک
حجتالاسلام سلمهای «فهم مشترک» را یکی از مراحل مهم گفتوگوی مؤثر دانست و بیان کرد: گاهی ممکن است معلم قصد خیرخواهانهای داشته باشد، اما دانشآموز برداشت دیگری از سخنان او داشته باشد. در چنین شرایطی، اگر فهم مشترک شکل نگیرد، حتی سخن درست نیز ممکن است به شکل نادرست تفسیر شود.
وی خاطرنشان کرد: در موضوع حجاب نیز ممکن است مسئله اصلی دانشآموز، اصل حجاب نباشد و دغدغه او موضوعاتی مانند اجبار، نحوه تذکر، استقلال فردی یا احساس تحقیر در برابر دیگران باشد. ازاینرو، معلم باید ابتدا مسئله واقعی دانشآموز را شناسایی کند.
تشریح پنج مهارت گفتوگوی مؤثر
در ادامه این نشست، حجتالاسلام سلمهای پنج مهارت اساسی برای گفتوگوی مؤثر با دانشآموزان را تشریح کرد.
وی شروع صحیح گفتوگو، شنیدن بدون قضاوت، پرسشگری به جای سخنرانی، بیان ارزشها بدون تحقیر و تعیین مرزها بدون تخریب رابطه را از مهمترین مهارتهای مورد نیاز معلمان در این زمینه عنوان کرد.
حجتالاسلام سلمهای با تأکید بر ضرورت شنیدن سخنان دانشآموزان اظهار کرد: معلم نباید پیش از آنکه دانشآموز مسئله خود را بیان کند، وارد پاسخگویی و قضاوت شود؛ بلکه باید فرصت دهد دانشآموز دغدغه و نگاه خود را توضیح دهد.
وی همچنین پرسشگری را ابزاری برای کاهش فضای تقابل دانست و گفت: به جای آنکه معلم گفتوگو را با یک سخنرانی طولانی آغاز کند، میتواند با پرسشهایی مانند «نگاه خودت به حجاب چیست؟» یا «چه چیزی درباره حجاب برایت سؤالبرانگیز است؟» فضای گفتوگو را شکل دهد.
انتهای پیام
نظر شما