به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه از مشهد، فؤاد ایزدی، دانشیار دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران، امروز دوشنبه ۱۱ آبان‌ماه در یازدهمین اجلاسیه بین‌المللی مجاهدان در غربت که در سالن همایش‌های آستان قدس رضوی برگزار شد، با بررسی نشانه‌های افول آمریکا اظهار داشت: ارزیابی واقع‌بینانه از روند افول قدرت آمریکا باید یکی از مبانی اصلی تنظیم سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران باشد؛ چراکه تغییر جایگاه آمریکا در نظام بین‌الملل می‌تواند معادلات قدرت و مناسبات جهانی را دگرگون کند.
وی با اشاره به اهمیت بررسی روند افول آمریکا در تحلیل تحولات سیاسی و نظامی جهان، افزود: دشمنی آمریکا با ایران موضوع تازه‌ای نیست و دست‌کم از سال ۱۳۵۷ تاکنون، دو کشور در عرصه‌های مختلف سیاسی، نظامی و اقتصادی، از جمله تحریم‌ها، با یکدیگر در تقابل بوده‌اند؛ اما پرسش اساسی این است که این تقابل به چه سمتی پیش می‌رود و آیا آمریکا در مسیر افول قرار دارد یا همچنان توانایی حفظ جایگاه برتر خود را دارد؟
ایزدی با تأکید بر اینکه پاسخ به این پرسش در تعیین مسیر سیاست خارجی کشور اهمیت دارد، تصریح کرد: اگر آمریکا واقعاً در حال افول باشد و ایران بتواند مسیر مقاومت خود را ادامه دهد، با دگرگونی تدریجی نظام سلطه و تغییر مناسبات قدرت در جهان مواجه خواهیم شد؛ اما اگر آمریکا همچنان قدرت برتر باقی بماند، طبیعتاً باید شرایط متفاوتی را در محاسبات سیاست خارجی در نظر گرفت.
تأکید مقامات آمریکایی بر احیای الگوی استعمار
دانشیار دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران در ادامه به سخنان اخیر وزیر خارجه آمریکا اشاره کرد و گفت: در سخنرانی اخیر وی، نقشه‌های تاریخی آمریکا در پس‌زمینه قرار داشت و او با ارجاع به تمدن یونان باستان، ریشه‌های تمدنی غرب را به این دوره پیوند زد.
وی افزود: وزیر خارجه آمریکا با اشاره به جنگ‌های تاریخی میان ایرانیان و یونانیان در دوره هخامنشی، تلاش کرد از تجربه تاریخی مقابله یونانیان با ایرانیان برای شرایط امروز آمریکا الگوبرداری کند و بر ضرورت تکرار آن تجربه در مواجهه با ایران تأکید داشته باشد.
ایزدی با اشاره به بخش دیگری از این سخنرانی اظهار کرد: وزیر خارجه آمریکا با طرح ضرورت درس‌آموزی از تمدن یونان در یک دهه آینده، به نقش گسترش نفوذ کشورهای اروپایی در دوره تاریخی استعمار اشاره کرد؛ هرچند مستقیماً از واژه استعمار استفاده نکرد، اما محتوای سخنانش نشان می‌داد که نگاه حاکم بر این جریان، احیای الگوهای تاریخی گسترش سلطه غرب برای جلوگیری از افول قدرت آمریکاست.
وی خاطرنشان کرد: بر اساس این دیدگاه، غرب برای حفظ جایگاه خود باید از تجربه تاریخی گسترش نفوذ و سلطه استفاده کند و در غیر این صورت، با روند افول مواجه خواهد شد. این اظهارات نشان می‌دهد که موضوع افول آمریکا صرفاً یک تحلیل بیرونی نیست، بلکه برخی مقامات ارشد غربی نیز با طرح نگرانی درباره آینده قدرت غرب، درصدد ارائه راهکارهایی برای جلوگیری از آن هستند.
دانشیار دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران در بخش دیگری از سخنان خود به گزارش شورای ملی اطلاعات آمریکا با عنوان روندهای جهانی (Global Trends) اشاره کرد و گفت: در این گزارش که از سوی یکی از نهادهای اطلاعاتی آمریکا منتشر شده، به تغییر ساختار قدرت در جهان اشاره شده است.
وی با بیان اینکه در تحلیل ارائه‌شده در این گزارش، آینده جهان فاقد یک قدرت هژمونیک و مسلط واحد توصیف شده است، افزود: بر اساس این ارزیابی، قدرت در آینده بیش از گذشته در قالب شبکه‌ها و ائتلاف‌ها توزیع خواهد شد و دیگر یک کشور به‌تنهایی قادر نخواهد بود نقش قدرت مطلق جهانی را ایفا کند.
ایزدی ادامه داد: این ارزیابی نشان می‌دهد که حتی نهادهای اطلاعاتی آمریکا نیز احتمال از دست رفتن جایگاه مسلط این کشور و تغییر مناسبات قدرت در نظام بین‌الملل را مطرح می‌کنند.
وی با اشاره به جایگاه ایران در محاسبات راهبردی غرب اظهار کرد: از نگاه تمدنی غرب، فرصت حفظ جایگاه و قدرت جهانی در حال محدود شدن است و ایران در این میان به یکی از مسائل اصلی محاسبات آمریکا تبدیل شده است.
ایزدی افزود: موضوع تقابل آمریکا با ایران را نباید صرفاً در چارچوب جمهوری اسلامی تحلیل کرد؛ بلکه مسئله ایران و جایگاه تاریخی و تمدنی آن نیز در این مواجهه اهمیت دارد. تحولات و درگیری‌های سال‌های اخیر نشان می‌دهد که آمریکایی‌ها به اهمیت این موضوع در محاسبات خود توجه دارند.
وی با اشاره به گزارش‌ها و تحلیل‌های منتشرشده در رسانه‌های آمریکایی، از جمله واشنگتن‌پست، درباره چرایی تداوم تقابل واشنگتن با تهران، گفت: در برخی تحلیل‌ها، اهدافی مانند دستیابی به منابع نفت و گاز ایران یا محدود کردن برنامه‌های این کشور به‌عنوان انگیزه‌های تقابل آمریکا مطرح می‌شود؛ با این حال، بررسی این مواجهه باید در چارچوب گسترده‌تری از رقابت‌های سیاسی و راهبردی انجام شود.
دانشیار دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران در جمع‌بندی سخنان خود، با اشاره به بیانات ۱۲ بهمن رهبر شهید انقلاب مبنی بر ضرورت مأیوس شدن آمریکا، تصریح کرد: راهکار اصلی این است که آمریکایی‌ها به این نتیجه برسند که اقدامات و فشارهای آنان علیه ایران به نتیجه نخواهد رسید و امکان موفقیت در این مسیر وجود ندارد.
وی تأکید کرد: مأیوس کردن آمریکا به معنای ایجاد این باور در طرف مقابل است که مسیر تقابل با ایران، مسیری بی‌نتیجه و دور از دستیابی به اهداف موردنظر خواهد بود.
ایزدی در پایان با قدردانی از مجاهدان در غربت و تلاش‌های فعالان این عرصه، ابراز امیدواری کرد: با تداوم مقاومت و ایستادگی، شکست سیاست‌های سلطه‌طلبانه و تحقق پیروزی اسلام و ایران به نمایش گذاشته شود.
انتهای پیام/
نظر شما