حجتالاسلام والمسلمین سید جواد حسینی از اساتید حوزه در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه در ساری، با تبریک به مناسبت سالروز میلاد جواد الائمه (ع) اظهار داشت: حضرت امام محمد بن علیالرضا (ع)، معروف به «جواد» و «تقی»، در دهم ماه مبارک رجب سال ۱۹۵ هجری قمری در مدینه چشم به جهان گشودند. نام مادر ارجمند ایشان «سبیکه» یا «خیزران» بود که از خاندان ماریه قبطیه، همسر پیامبر اکرم(ص)، به شمار میآید.
حجتالاسلام والمسلمین حسینی افزود: آن حضرت با هفده سال دوران امامت و بیست و پنج سال عمر پربرکت، جوانترین امام شیعیان به لحاظ سن شهادت است. ایشان در آخر ذیالقعده سال ۲۲۰ هجری قمری و بهدستور معتصم عباسی، توسط همسرشان امالفضل با زهر مسموم و به فیض عظیم شهادت نایل آمدند. پیکر پاک ایشان در کاظمین، در جوار مرقد جدّ بزرگوارشان امام موسی بن جعفر (ع) به خاک سپرده شد.
آزمایش الهی و اثبات علمی امامت
استاد حوزه خاطرنشان کرد: امامت حضرت جواد (ع) در سن حدود هشت سالگی، بهگونهای بیسابقه، مسئلهای اعتقادی برای برخی شیعیان و دستاویزی برای تردید مخالفان شد. با این حال، ایشان همچون پیامبرانی چون حضرت یحیی و عیسی (ع) که در کودکی به مقام نبوت رسیدند، با علم لدنی الهی، این آزمایش بزرگ را پشت سر گذاشتند.
وی افزود: شیعیان برای اطمینان از مقام علمی امام (ع)، به دیدار و پرسش روی آوردند. در یکی از این مجالس، زمانی که عموی امام پاسخهای نادرستی به سؤالات داد، خود حضرت جواد (ع) وارد شدند و با پاسخهایی قاطع و حکیمانه، همگان را قانع و عموی خویش را به سبب فتوا دادن بدون علم، توبیخ فرمودند. اینگونه، شکها زدوده شد و یقین به امامتِ موهوب از جانب خداوند جایگزین آن گردید.
اعترافات تاریخی عالمان اهل سنت
حجتالاسلام والمسلمین حسینی با اشاره به اعترافات دانشمندان غیرشیعی تأکید کرد: عظمت علمی امام جواد (ع) چنان بود که حتی مخالفان نیز ناگزیر به ستایش شدند.
ابن حجر هیثمی مینویسد: «مأمون او را به دامادی انتخاب کرد؛ زیرا با وجود کمی سن، از نظر علم و آگاهی و حلم، بر همه دانشمندان برتری داشت».
شبلنجی نیز میگوید: «مأمون پیوسته شیفته او بود؛ زیرا با وجود کمی سن، فضل و علم و کمال عقل خود را نشان داد».
جاحظ عثمانی معتزلی، که از مخالفان خاندان علی (ع) بود، امام جواد (ع) را در زمره «طالبیان»ی آورده که «هر یک عالم، زاهد، عابد، شجاع، بخشنده و پاک بودند».
سرچشمههای علم امام
وی در تشریح منبع علم بیکران امام (ع) بیان کرد: علم ائمه اطهار (ع) یک علم اکتسابی معمولی نیست، بلکه سرچشمههای آن کاملاً فرابشری است:
۱. علم الهی: امام جواد(ع) خود میفرمایند: «... علمی که از طرف خالق همۀ مخلوقات ... به ما عطا شده است».
۲. انتقال از امام قبلی: روایات تاریخی حاکی از آن است که امام رضا(ع) از شب تولد فرزندش، علم را به او انتقال میدادند.
۳. تحدّث با روحالقدس: امام باقر(ع) میفرمایند: «اوصیاء محدّث هستند و روحالقدس با آنان سخن میگوید».
جلوههای گسترش علم: شاگردان و مناظرات
استاد حوزه افزود: امام جواد (ع) با وجود محدودیتهای شدید سیاسی و نظارت حکومت عباسی، با دو روش اصلی به نشر معارف پرداختند:
تربیت شاگردان: در دوران ایشان حدود ۱۱۰ راوی و شاگرد تربیت شدند که نزدیک به ۸۰ اثر علمی از خود به جای گذاشتند. از چهرههای درخشان این مکتب میتوان به احمد بن محمد بزنطی، عبدالعظیم حسنی و حسین بن سعید اهوازی اشاره کرد. تنوع روایات برجایمانده از ایشان، از توحید و تفسیر تا فقه و فلسفه احکام، گواه گستره بینهایت علم امام است.
مناظرات علمی: مناظرات ایشان با علمای درباری مانند یحیی بن اکثم، علاوه بر اثبات شایستگی امامت، خط بطلانی بر احادیث جعلی و انحرافی آن زمان کشید.
پاسخ به شبهات و پرسشهای زمانه
حجتالاسلام والمسلمین حسینی در پایان خاطرنشان کرد: یکی دیگر از جلوههای علم امام(ع)، پاسخگویی به شبهات فکری و اعتقادی عصر خویش بود. ایشان به پرسشهای پیچیدهای در موضوعات گوناگون، از جمله چیستی خداوند، تفسیر آیات قرآن و فلسفه احکام شرعی (مانند علت تفاوت در مدت عدّه)، پاسخهایی روشنگر و قانعکننده ارائه فرمودند که هماکنون نیز چراغ راه جویان حقیقت است.
نظر شما