پنجشنبه ۷ اسفند ۱۴۰۴ - ۱۷:۵۸
خدیجه کبری (س): بانوی طاهره، امین دین، و دریافت‌کننده سلام الهی

حوزه/ حجت الاسلام محمد ابراهیم ادبی با اشاره به سالگرد رحلت امّ ‌المؤمنین حضرت خدیجه کبری (س) به تبیین جایگاه رفیع این بانوی بزرگ اسلام، از منظر روایات و احادیث معتبر پرداخت و از ایشان به عنوان «بانوی طاهره» و «امین دین» یاد کرد.

حجت الاسلام محمد ابراهیم ادبی، از مبلّغین شهرستان آمل، در گفت وگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه در ساری، با اشاره به سالگرد رحلت امّ ‌المؤمنین حضرت خدیجه کبری (س) اظهار داشت: از جمله جایگاه‌های بی‌نظیر و والایی که می‌توانیم برای خدیجه کبری (س) اشاره کنیم، ابلاغ «سلام» خدای متعال به ایشان است. این مقام، نشان از نهایت قرب و منزلت ایشان در درگاه الهی دارد و کمتر کسی از اولیاء و انبیاء الهی به چنین افتخاری نائل آمده است.

کارشناس دینیبا استناد به روایتی معتبر، افزود: ابوسعید خدری از اصحاب بزرگ پیامبر (ص) می‌گوید: رسول خدا (ص) فرمود: «وقتی که در شب معراج، جبرئیل مرا به سوی آسمان‌ها برد و سیر داد، هنگام مراجعت به جبرئیل گفتم: «آیا حاجتی داری؟» جبرئیل گفت: «حاجت من این است که سلام خدا و سلام مرا به خدیجه (س) برسانی».

وی افزود: این روایت که در کتب معتبری چون کشف الغمه و بحارالانوار آمده، اهمیت و فضیلت بی‌نظیر حضرت خدیجه (س) را به وضوح نشان می‌دهد. اینکه جبرئیل امین، واسطه وحی الهی، حاجتش را ابلاغ سلام به حضرت خدیجه (س) از سوی خدا و خودش می‌داند، بیانگر عمق ارادت و جایگاه ایشان در عالم ملکوت است.

مبلّغ شهرستان آمل ادامه داد: پیامبر خدا (ص) وقتی که به زمین رسید، سلام خدا و جبرئیل را به خدیجه کبری (س) ابلاغ کرد، خدیجه (س) گفت: «انّ الله هو السلام، و منه السلام، و إلیه السلام، و علی جبرئیل السلام»

وی گفت: این پاسخ حکیمانه و عارفانه حضرت خدیجه کبری (س)، نشان از معرفت عمیق ایشان به ذات باری‌تعالی و ادب بی‌نظیرشان در مقابل این موهبت الهی دارد. ایشان با این جملات، نه تنها سلام را پذیرفتند، بلکه خود نیز به منبع اصلی سلام، یعنی خداوند متعال، بازگشتند و بر جبرئیل نیز سلام فرستادند. این روایت، سندی محکم بر پاکی و طهارت نفسانی این بانوی بزرگ و ارتباط عمیق ایشان با عالم غیب است. «شی، تفسیر العیاشی عَنْ زُرَارَةَ وَ حُمْرَانَ وَ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ حَدَّثَ أَبُو سَعِیدٍ الْخُدْرِیُّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص قَالَ: إِنَّ جَبْرَئِیلَ ع قَالَ لِی لَیْلَةَ أُسْرِیَ بِی حِینَ رَجَعْتُ وَ قُلْتُ یَا جَبْرَئِیلُ هَلْ لَکَ مِنْ حَاجَةٍ قَالَ حَاجَتِی أَنْ تَقْرَأَ عَلَی خَدِیجَةَ مِنَ اللَّهِ وَ مِنِّی السَّلَامَ وَ حَدَّثَنَا عِنْدَ ذَلِکَ أَنَّهَا قَالَتْ حِینَ لَقَّاهَا نَبِیُّ اللَّهِ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وَ آلِهِ فَقَالَ لَهَا الَّذِی قَالَ جَبْرَئِیلُ فَقَالَتْ إِنَّ اللَّهَ هُوَ السَّلَامُ وَ مِنْهُ السَّلَامُ وَ إِلَیْهِ السَّلَامُ وَ عَلَی جَبْرَئِیلَ السَّلَامُ‏» (کشف الغمه، ج 2، ص 133؛ بحار، ج 16، ص 7، ج 18، ص 385؛ العروسی الحویزی، عبد علی بن جمعة، تفسیر نور الثقلین - قم، چاپ: چهارم، 1415 ق؛ ج ‌3؛ ص 133)

حجت الاسلام ادبی خاطرنشان کرد: این روایات و این جملات گهربار در رابطه با شخصیت خدیجه کبری (س) نشانگر شخصیت والای ایشان است؛ کسی که با بذل مالشان و مقاومت و استقامت خودشان از وجود مبارک رسول مکرم اسلام (ص) و سلم، زمینه استحکام دین مبین اسلام را فراهم نمودند. ثروت بی‌کران حضرت خدیجه (س) که ایشان را در زمره ثروتمندترین زنان قریش قرار می‌داد، تماماً در راه اسلام و حمایت از پیامبر (ص) هزینه شد. این بذل و بخشش بی‌دریغ، در شرایطی که مسلمانان در آغاز رسالت پیامبر (ص) با تحریم‌های اقتصادی و اجتماعی شدیدی مواجه بودند، نقشی کلیدی در بقا و گسترش اسلام ایفا کرد. ایشان با تمام وجود، از مال و جان خود در راه خدا گذشتند و این فداکاری، نمونه‌ای بی‌بدیل از ایثار در راه عقیده است.

وی تأکید کرد: وفات حضرت خدیجه کبری (س) را باید تسلیت گفت؛ چرا که ایشان یکی از درخشان‌ترین چهره‌های اسلام بوده و به حق مظهر مقاومت و تجلی ایمان هستند. ایشان در اولین ساعات بعثت رسول اکرم (ص) به ایشان ایمان آوردند و تا آخرین لحظات عمر پربرکتشان بر این ایمان، استقامت داشتند. ایمان زودهنگام و راسخ ایشان در روزگاری که پیامبر (ص) در اوج غربت و تنهایی، دعوت خود را آغاز کرده بودند، تعبیر «مال خدیجه مال خدا است» نشان از قبولی مطلق فداکاری‌های ایشان در درگاه الهی و رضایت خداوند از بذل و بخشش بی‌دریغ ایشان است.

کارشناس دینی اضافه نمود: ان‌شاءالله در روز قیامت همه ما از جمله شفاعت‌شدگان به احترام حضرت خدیجه کبری (س) در روز رستاخیز بوده باشیم. یاد و نام این بانوی بزرگ، باید همواره در دل‌های مسلمانان زنده بماند و سیره ایشان، الگویی برای زنان و مردان مؤمن باشد. مطالعه زندگی پربرکت ایشان، نه تنها باعث افزایش معرفت ما نسبت به این شخصیت عظیم می‌شود، بلکه درس‌های بی‌شماری از ایمان، ایثار، مقاومت و وفاداری را به ما می‌آموزد. حضرت خدیجه (س) نمادی از زن مسلمان کامل است که در تمامی ابعاد زندگی، از همسری و مادری گرفته تا حمایت از دین خدا، نمونه‌ای بی‌بدیل را به نمایش گذاشت. ایشان نه تنها به رسالت پیامبر (ص) ایمان آوردند، بلکه تماماً در کنار ایشان ایستادند و در تمامی سختی‌ها، یار و غمخوار ایشان بودند. این پایداری و استقامت، ایشان را به الگویی بی‌نظیر برای تمام مسلمانان تبدیل کرده است.

وی بیان کرد: مرحوم شیخ صدوق، از علمای بزرگ شیعه، در کتاب شریف خصال خودشان آورده‌اند که پیغمبر اکرم (ص) فرمودند: «مریم، آسیه، خدیجه و فاطمه برترین زنان بهشت هستند.» این حدیث، که از منابع معتبر شیعه و سنی نقل شده است، جایگاه بی‌بدیل حضرت خدیجه (س) را در میان زنان عالم نشان می‌دهد. اینکه ایشان در کنار بانوانی چون مریم (س) مادر حضرت عیسی (ع) و آسیه (س) همسر فرعون (که هر دو از زنان نمونه و برگزیده الهی هستند)، قرار می‌گیرند، بیانگر عظمت و فضیلت بی‌شمار ایشان است. این چهار بانو، هر یک در عصر خود، نقشی کلیدی در حمایت از پیامبران الهی و پیشبرد اهداف توحیدی ایفا کرده‌اند.

مبلّغ شهرستان آمل یادآور گردید: روایت دیگری نیز فضیلت ایشان را به گونه‌ای دیگر بیان می‌کند. می‌فرماید: «وقتی رسول اکرم (ص) در بستر احتضار بودند، فاطمه زهرا (س) درباره جایگاه آن حضرت در قیامت سؤالاتی پرسیدند؛ از جمله پرسیدند: در آنجا مادرم خدیجه کبری (س) کجاست؟ حضرت فرمود: خدیجه در قصری است که چهار در به سوی بهشت دارد.» این پاسخ پیامبر (ص) به دختر گرامیشان، نشان از جایگاه رفیع و مقام والای حضرت خدیجه (س) در بهشت دارد. قصری با چهار در بهشتی، نمادی از عظمت و شکوه مقام ایشان است که تنها به بندگان خاص و مقرب الهی اعطا می‌شود. این روایت، تسلی‌بخش دل حضرت فاطمه (س) بود و به ما نیز اطمینان می‌دهد که مادر بزرگوارشان در بهترین جایگاه‌های بهشتی قرار دارد.

وی خاطرنشان کرد: از رسول خدا (ص) روایت شده است: «مثل خدیجه پیدا نخواهد شد؛ خدیجه در آن هنگام که مردم من را تکذیب می‌کردند، تصدیق نمود؛ و من را با ثروت خود برای پیشرفت دین خدا یاری نمود. خدا به من دستور داد خدیجه را به قصری زمردی که در بهشت دارد و هیچ رنج و زحمتی در آن نیست، بشارت دهم.» «فَلَمَّا ذَکَرْنَا خَدِیجَةَ بَکَی رَسُولُ اللَّهِ ص ثُمَّ قَالَ خَدِیجَةُ وَ أَیْنَ مِثْل‌ خَدِیجَةَ صَدَّقَتْنِی حِینَ کَذَّبَنِی النَّاسُ وَ آزَرَتْنِی عَلَی دِینِ اللَّهِ وَ أَعَانَتْنِی عَلَیْهِ بِمَالِهَا إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ أَمَرَنِی أَنْ أُبَشِّرَ خَدِیجَةَ بِبَیْتٍ فِی الْجَننَّةِ مِنْ قَصَبِ الزُّمُرُّدِ لَا صَخَبَ فِیهِ وَ لَا نَصَب‌» (کشف الغمة فی معرفة الأئمة (ط - القدیمة)، ج‌1، ص: 360). این حدیث قدسی، که پیامبر (ص) با حالتی از اندوه و اشک بر زبان آورده‌اند، گواه بر عمق محبت و ارادت ایشان به حضرت خدیجه (س) و جایگاه بی‌بدیل ایشان در قلب رسول خدا (ص) است. بشارت به قصری از زمرد، بدون هیچ رنج و زحمتی، نهایت پاداش الهی برای فداکاری‌های بی‌شمار ایشان است.

کارشناس دینی ابراز داشت: دوری حضرت خدیجه (س) برای پیامبر اکرم (ص) به گونه‌ای بود که حضرت آن سال را عام‌الحزن و سال اندوه نامیدند؛ چرا که در آن سال دو پشتیبان اصلی خود، یعنی حضرت ابوطالب علیه‌السلام و حضرت خدیجه (س) را از دست دادند. رحلت این دو شخصیت بزرگ در یک سال، ضربه روحی و معنوی عظیمی به پیامبر (ص) وارد کرد و ایشان را در مسیر پرفراز و نشیب رسالتشان، تنها گذاشت. حضرت ابوطالب (ع) با حمایت‌های سیاسی و اجتماعی خود، و حضرت خدیجه (س) با حمایت‌های مالی و عاطفی، ستون‌های اصلی پشتیبانی از رسول خدا (ص) در مکه بودند. از دست دادن این دو بزرگوار در فاصله‌ای کوتاه، نشان از عمق فداکاری‌ها و اهمیت نقش ایشان در پیشبرد اسلام اولیه دارد.

حجت الاسلام ادبی بیان کرد: آیت‌الله جوادی آملی حفظه ‌الله، درباره حضرت خدیجه (س) می‌فرماید: «همان طوری که وجود گرامی رسول اکرم (ص) قبل از نزول اسلام و قرآن به امانت معروف بود، خدیجه کبری (س) هم قبل از اسلام، به طهارت معروف بوده است؛ می‌گفتند: «بانوی طاهره». آن طاهره همتای این امین شد و این امین، همسر آن طاهره شد و آن اموال در راه اسلام صرف شد و خدا این صرف را پذیرفت و به رسولش فرمود: «و وجدک عائلا فأغنی» یعنی تو را بی‌نیاز کرد؛ یعنی مال خدیجه مال خدا است؛ کار خدیجه مقبول الهی است.» این کلام نورانی آیت‌الله جوادی آملی حفظه الله، به خوبی پیوند عمیق بین شخصیت حضرت خدیجه (س) و پیامبر (ص) را نشان می‌دهد. هر دو قبل از بعثت به صفات برجسته‌ای مشهور بودند که این ازدواج مبارک، نه تنها پیوندی زمینی، بلکه پیوندی الهی بود که ثمرات بی‌شماری برای بشریت به ارمغان آورد.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha