حجت الاسلام یاسر اسدی از مبلّغین شهرستان آمل در گفت وگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه در ساری، با اشاره به سالروز وفات حضرت امالمؤمنین خدیجه(س)، به تبیین ابعاد کمترشناختهشده شخصیتی آن حضرت، به ویژه در حوزه مدیریت و کارآفرینی پرداخت.
وی خاطرنشان کرد: دهم ماه مبارک رمضان، یادآور عروج ملکوتی بانوی بزرگی است که اسلام مدیون فداکاریهای بیدریغ او است، حضرت خدیجه (س)، همسر نیکوکار رسول اکرم (ص) و مادر مهربان حضرت فاطمه زهرا (س)، نه تنها ثروتمندترین زن شبه جزیره عربستان بود، بلکه شخصیتی ممتاز و جامعالاطراف داشت که ابعاد گوناگون زندگی ایشان میتواند برای جامعه امروز ما، به ویژه بانوان مسلمان، الهامبخش باشد.
کارشناس دینی بیان کرد: اگر نگاهی عمیق و نیمنگاهی دقیق به سبک مدیریت و کارآفرینی حضرت خدیجه (س) بیندازیم، درمییابیم که ایشان از دانش، هنر مدیریت و توانایی کارآفرینی در سطحی بسیار بالا و حتی فراتر از مرزهای مکه و شبه جزیره عربستان برخوردار بوده است، ایشان با تکیه بر اصول و ارکان مدیریتی مستحکمی همچون برنامهریزی دقیق، سازماندهی نیروی انسانی، نظارت هوشمندانه و ریسکپذیری آگاهانه، توانست یک شبکه تجاری گسترده و موفق را پایهریزی و رهبری کند.
وی ابراز کرد: یکی از نکات شگفتانگیز در شخصیت حضرت خدیجه (س)، برخورداری از اندیشه و منشی مترقی و پیشرو است، اینکه یک زن در هزار و چهارصد سال پیش، بتواند چنین جایگاه رفیعی در اقتصاد و تجارت پیدا کند، نشاندهنده هوش سرشار، درایت کمنظیر و نگاه بهروز و آیندهنگر او در عرصه مدیریت است، این ویژگی حاکی از دقت نظر مثالزدنی ایشان در ساماندهی امور اقتصادی و تجاری خویش است.
حجت الاسلام اسدی تصریح کرد: شواهد تاریخی گواهی میدهد که حضرت خدیجه (س) آنچنان در اوج قله مدیریت ایستاده بود که شبکه تجاریاش بسیاری از نقاط عربستان و حتی کشورهای مجاور مانند حبشه و یمن را تحت پوشش خود قرار داده بود. ایشان در این مناطق، زیرمجموعهها و دفاتر تجاری متعددی داشت که به نوعی نقش بانکهای تجاری اولیه را ایفا میکردند، ایشان کارگزاران و نیروهای توانمندی را به کار گرفته بود تا امور تجاریاش را ساماندهی و مدیریت کنند.
وی تصریح کرد: در آن دوران، بسیاری از ساکنان مکه در صنف تجارت فعالیت میکردند، اما هیچکدام در عرصه مدیریت کلان و کارآفرینی به پای حضرت خدیجه (س) نمیرسیدند، حتی خود تجار بزرگ قریش نیز به این نکته اذعان داشتند که خدیجه بنت خویلد (س) بانویی است که با مدیریت هوشمندانه خود، افراد بسیاری را تحت پوشش فعالیتهای اقتصادی خویش قرار داده و برای آنها ایجاد اشتغال کرده بود.
کارشناس دینی با اشاره به شرایط امروز جامعه و تأکید بر لزوم الگوبرداری از این سیره ارزشمند، اظهار کرد: اگر امروز به دنبال رشد و بالندگی همهجانبه کشور هستیم، باید به جوانان مبتکر، خلاق و کارآفرین میدان داده شود، این سرمایههای عظیم انسانی، موتور محرک اقتصاد مقاومتی و پیشرفت کشور هستند.
وی تأکید کرد: شکی نیست که تجربه پیشکسوتان و صاحبنظران باید بر فرآیندهای کلان نظارت داشته باشد و راهنمای جوانان باشد، اما نباید اجازه دهیم که جوانان مبتکر و هنرمند و کارآفرین ما در حاشیه بمانند. باید با تکیه بر توان داخلی و اعتماد به این نیروهای جوان و مستعد، چرخهای اقتصاد کشور را به حرکت درآوریم و دست نیاز به سوی کشورهایی دراز نکنیم که در طول تاریخ، همواره بر ما ظلم روا داشتهاند.
وی با انتقاد از نگاه تکبعدی به شخصیت حضرت خدیجه (س)، یادآور شد: در بیان عظمت این بانوی بزرگ اسلام، نباید تنها به ابعاد عبادی و عاطفی شخصیت ایشان، مانند عبادتهای خالصانه، پشتیبانی مالی بیدریغ از پیامبر (ص) و محبت و دوستی عمیق با ایشان بسنده کنیم. اگرچه این ویژگیها خود به تنهایی برای عظمت یک انسان کافی است، اما بُعد مدیریتی و کارآفرینی زندگی حضرت خدیجه (س) نیز برای جامعه ما، به ویژه در شرایط کنونی، میتواند به همان اندازه حائز اهمیت و قابل تأمل باشد.
حجت الاسلام اسدی تأکید کرد: در زیارتنامه حضرت خدیجه کبری (س)، معروف به «زیارت امّ المؤمنین»، برخی از فضایل و درجات والای ایشان را یادآور شده است: «بِسْمِ ٱللّهِ ٱلرَّحْمنِ ٱلرَّحِیمِ السَّلامُ عَلَیْکِ یَا أُمَّ الْمُؤْمِنِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یَا زَوْجَةَ سَیِّـدِ الْمُرْسَلِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یَا أُمَّ فَاطِمَةَ الزَّهْرَاءِ سَیِّدَةِ نِسَاءِ الْعَالَمِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یَا أَوَّلَ الْمُؤْمِنَاتِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یَا مَنْ أَنْفَقَتْ مَالَهَا فِی نُصْرَةِ سَیِّدِ الْأَنْبِیَاءِ، وَ نَصَرَتْهُ مَا اسْتَطَاعَتْ وَ دَافَعَتْ عَنْهُ الْأَعْدَاءَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یَا مَنْ سَلَّمَ عَلَیْهَا جَبْرَئِیلُ، وَ بَلَّغَهَا السَّلَامَ مِنَ اللهِ الْجَلِیلِ، فَهَنِیئاً لَکِ بِمَا أَوْلَاکِ اللهُ مِنْ فَضْلٍ، وَالسَّلَامُ عَلَیْکِ وَ رَحْمَةُ اللهِ وَ بَرَکَاتُهُ.»
وی به روش مدیریتی منحصربهفرد آن حضرت اشاره کرد و افزود: حضرت خدیجه (س) با همین نگاه بلند و مترقی خود، جوانان بسیاری را در شبه جزیره عربستان گرد هم آورد، ایشان به آنها صرفاً پول و کمک بلاعوض یا قرضالحسنه نمیداد، بلکه با آنها قراردادهای تجاری میبست. این روش، یک شیوه هوشمندانه برای توانمندسازی نیروی انسانی بود؛ از یک سو جوانان تن به کار میدادند، از سوی دیگر فنون مدیریت را فرا میگرفتند و مهمتر آنکه به تدریج روی پای خود میایستادند و به افرادی مستقل و کارآمد تبدیل میشدند.
کارشناس دینی خاطرنشان کرد: این شیوه کارآمد در مدیریت منابع انسانی، یکی از نکات برجستهای است که در رزومه شخصیتی حضرت خدیجه (س) میدرخشد، شگفتانگیزتر آنکه این سبک مدیریتی و کارآفرینی، مربوط به دوران قبل از ازدواج ایشان با پیامبر گرامی اسلام (ص) است. یعنی ایشان پیش از آنکه همسر پیامبر (ص) شوند، شخصیتی مستقل، موفق و کارآفرین بودند.
وی با استناد به منابع تاریخی معتبر، به تشریح ابعاد ثروت و نفوذ اقتصادی حضرت خدیجه (س) پرداخت و اظهار کرد: حضرت خدیجه کبری (س) بیگمان یکی از ثروتمندترین زنان روزگار خویش بودند. این جایگاه اقتصادی، اهمیتی فوقالعاده دارد. مورخان بزرگی همچون طبری نقل کردهاند: «لَیْسَ بِمَکَّةَ أَکْثَرُ مَالاً مِنْ خَدِیجَةَ»؛ یعنی در شهر مکه که اکثر قریب به اتفاق مردم آن در پیشه تجارت بودند، هیچکس ثروتمندتر از خدیجه (س) نبود. این ثروت عظیم، موقعیت ایشان را چنان ممتاز ساخته بود که بزرگان و اشراف قریش برای خواستگاری به محضرش میآمدند، اما ایشان به دلیل جایگاه رفیع خود، هیچکس را همشان و همتای خویش نمیدید.
مبلّغ شهرستان آمل با بهرهگیری از کتاب شریف بحارالانوار، به تشریح وسعت داراییهای ایشان پرداخت و گفت: کسانی که برای خواستگاری حضرت خدیجه (س) پیشقدم میشدند، برخی از آنها خود دارای چهارصد کنیز و غلام بودند و از ثروتمندان بزرگ قریش به شمار میرفتند، اما ایشان چنان جایگاه رفیعی داشت که حتی حاضر نمیشد با آنها سخن بگوید. وسعت داراییهای حضرت خدیجه (س) به حدی بود که در هر منطقهای غلامان و چهارپایانی برای ایشان مشغول به کار بودند. نقل شده است که ایشان بیش از هشتاد هزار شتر در نقاط مختلف جهت امر تجارت داشتند و در سرزمینهایی چون مصر و حبشه، تجارتخانههای متعددی داشتند و افراد بسیاری برای ایشان کار میکردند. (مجلسی، بحارالانوار، ج۱۶، ص۲۲)
وی با بیان این عظمت اقتصادی و موقعیت اجتماعی، به انتخاب شگفتانگیز آن حضرت اشاره کرد و ادامه داد: خدیجهای که اینچنین ثروتمند و صاحبجمال بود و به تعبیر برخی منابع از زیبایی ظاهری نیز برخوردار بود، با یتیمی ازدواج میکند که پدرش را پیش از ولادت از دست داده و مادرش را در کودکی از کف داده بود و تحت تکفل و سرپرستی عمویش ابوطالب (ع) قرار داشت. این انتخاب هوشمندانه، نشانگر عمق بینش و کمالطلبی حضرت خدیجه (س) بود. او در وجود مبارک پیامبر (ص) چیزی فراتر از ظواهر دنیوی دید.
کارشناس دینی تأکید کرد: این ازدواج مبارک، به خاطر کمالات اخلاقی، جمال معنوی، فضایل بیشمار و وجنات نورانی محمد امین (ص) صورت گرفت. حضرت خدیجه (س) با تمام دارایی و موقعیت خود، ایمان و صداقت را بر ثروت و قدرت مادی ترجیح داد. این گونه بود که پیامبر گرامی اسلام (ص) فرمود: «اسلام را با دو بال به پرواز درآوردند؛ یکی بال مکنت و ثروت خدیجه (س) و دیگری بال شجاعت و بردباری علی (ع).» این حدیث شریف، گویای نقش محوری و سرنوشتساز این دو بزرگوار در تثبیت و گسترش اسلام است.
وی تصریح کرد: ما مسلمانان تا ابد مدیون حضرت خدیجه (س) هستیم، هر مسلمانی در هر نقطه از جهان که شهادتین را بر زبان جاری میکند و به وحدانیت خدا و رسالت پیامبر (ص) اقرار مینماید، بیگمان در این فیض عظیم، مرهون فداکاریها و پشتیبانیهای مالی و جانی حضرت خدیجه (س) در دوران سخت آغازین رسالت است.
حجت الاسلام اسدی خاطرنشان کرد: همین که پیامبر خدا (ص) حضرت خدیجه (س) را یکی از موتورهای محرک و پیشران اسلام معرفی میفرماید، عمدتاً به دلیل نقش کلیدی دارایی و ثروت ایشان در پیشبرد اهداف والای اسلام بوده است. پس از این نکته مهم میتوان نتیجه گرفت که ثروت و سرمایه، اگر در مسیر صحیح و با نیت الهی به کار گرفته شود، از اهمیت فوقالعادهای در جامعه اسلامی برخوردار است. ما باید دین را نه به صورت تکبعدی، بلکه مجموعهای کامل از احکام و آموزههای فردی، اجتماعی، عبادی و اقتصادی برای مردم تبیین کنیم و نقش هر یک را در ساختن یک جامعه سالم و پویا نشان دهیم.
انتهای پیام. /
نظر شما