رسالت تولیدات نمایشی، رواج فرهنگ ایثار و امید در جامعه است

خبرگزاری حوزه | شفیع آقامحمدیان کارگردان سینما و تلویزیون در گفتگو با خبرگزاری حوزه با بیان اینکه توجه به وطن، همان توجه به گنجینه ارزش‌های ناب انسانی و تاریخی یک سرزمین است، اظهار کرد: هر زمان که سراغ سوژه‌های بومی و ملی رفته‌ایم، با استقبال شگفت‌انگیزی از سوی مخاطب مواجه شده‌ایم. وطن برای ما تنها یک نقطه روی نقشه نیست؛ بلکه روایت شیرین بزرگانی است که جان خود را در طبق اخلاص گذاشتند تا این خاک ماندگار بماند. من به عنوان یک هنرمند، خود را مدیون این خاک و خون پاک شهدا می‌دانم. فیلمسازی در ایران یعنی روایت کردن از مردمی که با عشق به وطن، زیباترین حماسه‌ها را آفریدند.

وی در تبیین جایگاه فرهنگ ایثار و شهادت در آثار نمایشی گفت: این مفاهیم، سرمایه‌های تمام‌نشدنی هنر ما هستند. ایثار فقط به معنی رفتن به میدان جنگ نیست؛ در دل کوچه و بازار، مادرانی که فرزندان خود را با آغوش باز تقدیم آرمان‌هایشان می‌کنند، بزرگترین صحنه‌های ایثار را رقم می‌زنند. ما به عنوان فیلمساز، پنجره‌ای به سوی این زیبایی‌ها باز می‌کنیم. وقتی مخاطب می‌بیند که یک نوجوان در بحبوحه ناملایمات، چگونه از کیان کشورش دفاع می‌کند، بدون هیچ توصیه مستقیمی، عشق به میهن در وجودش شعله‌ور می‌شود. شهادت، اوج زیبایی یک انتخاب آگاهانه است و هنر ما می‌تواند این اوج را به دور از هر غم و اندوهی، به جشن ماندگاری یک ارزش تبدیل کند.

شفیع آقا محمدیان با اشاره به نقش امید در ساختار آثار نمایشی خاطرنشان کرد: امید، نخ تسبیح هر اثر موفق ایرانی است. در شرایطی که برخی رسانه‌ها به دنبال القای ناامیدی هستند، سینما و تلویزیون می‌تواند منجیِ افکار عمومی باشد. ما داستان‌هایی داریم از جوانانی که از صفر شروع کردند و با تکیه بر فرهنگ جهاد و شهادت به قله‌های افتخار رسیدند. نشان دادن این مسیر روشن، یعنی جهاد تبیین. من با قاطعیت می‌گویم که حال و هوای امروز جامعه، آماده شنیدن روایت‌های امیدبخش است. مخاطب ما از دیدن قهرمانانی که تسلیم نمی‌شوند و برای سربلندی ایران عزیز تلاش می‌کنند، لذت می‌برد.

این کارگردان در خصوص رسالت خطیر تولیدات نمایشی بیان کرد: رسالت اصلی ما، رواج همین مفاهیم نورانی در جامعه است. رسانه‌ای که نتواند تعلق خاطر به وطن را در دل نسل جوان افزایش دهد، در وظیفه خود کوتاهی کرده است. ما در هر فیلم و سریالی باید یک پیام غایی داشته باشیم: «ایران جای زندگی کردن و ایستادن است.» فرهنگ شهادت به ما یاد می‌دهد که برای ارزش‌هایمان هزینه بدهیم، اما این هزینه را تبدیل به سرمایه اجتماعی کنیم. وظیفه من و همکارانم این است که شخصیت‌هایی بسازیم که مخاطب دوستشان داشته باشد و ناخودآگاه از رفتار آنها درس ایثار و امید بگیرد.

وی در پایان با نگاهی به افق پیش روی سینمای ایران گفت: من به آینده سینمای ایران بسیار خوش‌بینم. نسل جدید فیلمسازان ما به خوبی درک کرده‌اند که روایتِ بی‌پیرایه و صمیمی از عشق به وطن و ایثار، نه تنها کهنه نمی‌شود، بلکه هر روز با اقبال بیشتری مواجه می‌گردد. ما امروز شاهد تولید آثاری هستیم که خانواده‌ها را دور هم جمع می‌کند و امید را در وجودشان زنده نگه می‌دارد. به نظرم اگر یک فیلمساز بتواند تنها در یک صحنه از فیلمش، اشک شوق را به چشم مخاطب بیاورد و به او بفهماند که «هنوز راه هست و هنوز می‌شود ایستاد»، به تمام آرزوی حرفه‌ای خود رسیده است. این مسیر پرافتخار را ادامه خواهیم داد و به برکت خون شهدا، هیچ گاه از حرکت بازنخواهیم ایستاد.

آقامحمدیان در ادامه با اشاره به ظرفیت‌های مغفول‌مانده در فرهنگ عامه برای ترویج مفاهیم والا گفت: ما اگر دقت کنیم، می‌بینیم که بطن زندگی مردم ایران سرشار از روایت‌های نابی از ایثار و وطن‌دوستی است. همان همسایه ساده‌ای که در بحران کرونا بدون چشم‌داشتی به بیماران خدمت کرد، یا معلمی که در روستاهای دورافتاده با کمترین امکانات، بزرگ‌ترین سرمایه‌های انسانی را تربیت می‌کند، همه و همه قهرمانان گمنام این سرزمین هستند. رسالت ما هنرمندان این است که این قهرمانان را از حاشیه به متن بیاوریم و به جامعه نشان دهیم که فرهنگ ایثار، منحصر به یک قشر یا یک دوره تاریخی خاص نیست، بلکه جاری و ساری در رگ‌های این ملت همیشه سربلند است.

وی با تأکید بر نقش تلویزیون در ایجاد گفتمان ملی امید تصریح کرد: تلویزیون به عنوان فراگیرترین رسانه، می‌تواند پلی بین نسل‌ها باشد. امروز گاهی شاهد شکاف نسلی هستیم، اما وقتی اثری نمایشی ساخته می‌شود که هم پدر و مادر خاطرات خود را در آن می‌بینند و هم فرزندان برای اولین بار با ابعاد تازه‌ای از فداکاری‌های نسل قبل آشنا می‌شوند، آنگاه هنر به رسالت واقعی خود عمل کرده است. من بارها دیده‌ام نوجوانانی که پس از تماشای یک سریال خوب درباره دفاع مقدس، با چشمانی خیس و قلبی مملو از غرور به پدران خود افتخار کرده‌اند. این همان سرمایه اجتماعی ارزشمندی است که با یک قاب تصویر ساخته می‌شود.

این کارگردان در خصوص تأثیر متقابل هنر و باورهای دینی بر تولید امید افزود: در فرهنگ غنی ما، امید تنها یک حس زودگذر نیست؛ بلکه یک تکلیف شرعی و یک اصل راهبردی است. قرآن کریم ما را از یأس برحذر داشته و شهیدان ما با خون خود نشان دادند که همیشه روزنه‌ای برای پیروزی وجود دارد. من به عنوان یک هنرمند مسلمان، خود را موظف می‌دانم که در هر اثر خود، حتی در تلخ‌ترین صحنه‌ها، ردّی از نور و نوید فردایی بهتر را به تصویر بکشم. این نه یک شعار که یک تکنیک حرفه‌ای و یک نیاز روانشناختی جامعه امروز است. مخاطب ما تشنه‌ی باور دارد، تشنه‌ی این که ببیند خوبی همیشه پیروز است و ایثار هرگز بی‌پاسخ نمی‌ماند.

آقامحمدیان با نگاهی به آثار موفق اخیر سینما و تلویزیون خاطرنشان کرد: خوشبختانه در سال‌های اخیر شاهد حرکت رو به جلویی در این زمینه بوده‌ایم. آثاری تولید شده که بدون شعارزدگی و با زبانی ساده و صمیمی، توانسته‌اند دل مخاطبان عام را تسخیر کنند. این موفقیت‌ها به ما نشان می‌دهد که مسیر درست را داریم می‌رویم. مردم ما تشنه دیدن روایت‌های واقعی، باورپذیر و امیدوارکننده از خودشان هستند. وقتی یک مادر شهید را روی پرده می‌بینیم که با صبوری مثال‌زدنی از فرزندش می‌گوید، بدون هیچ دیالوگ شعاری، تمام وجوه یک کلاس درس اخلاق و ایثار را به مخاطب منتقل می‌کند. این همان زبان گویای هنر است که از هر خطابه‌ای رساتر عمل می‌کند.

وی در پایان با ابراز امیدواری نسبت به آینده تولیدات فرهنگی کشور اظهار کرد: من به تهیه‌کنندگان، نویسندگان و کارگردانان جوان توصیه می‌کنم که هرگز از پرداختن به مفاهیم اصیل وطنی و ارزشی هراس نداشته باشند. گاهی برخی فکر می‌کنند این مفاهیم دیگر برای نسل امروز جذابیتی ندارد، اما تجربه عملاً خلاف این را ثابت کرده است. اگر قصه را خوب تعریف کنیم، اگر شخصیت‌ها را باورپذیر بسازیم و اگر به مخاطب احترام بگذاریم، او با تمام وجود پای کار خواهد آمد. سینما و تلویزیون ایران روزهای درخشانی در پیش دارد، چرا که گنجینه تمام‌نشدنی فرهنگ ایثار و شهادت و عشق به این خاک پاک، هیچ‌گاه تمامی ندارد. ما فقط باید بلد باشیم این گنج را به درستی روایت کنیم و این نوید را بدهم که این اتفاق در حال رخ دادن است.