حجت الاسلام و المسلمین محمد ملک زاده در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه با بیان این که پیام راهبردی امام و رهبر شهیدمان به همایش یکصدمین سال بازتأسیس حوزه علمیه قم را باید یک سند جهتدهنده برای امروز و آینده نهاد حوزه به شمار آورد، اظهار داشت: اهمیت خاص این پیام راهبردی چنان است که طلاب و علمای دینی، بهویژه نسل جوان حوزه، همواره باید به این پیام رجوع کنند و آن را مبنای بازخوانی مسیر خود قرار دهند.
وی افزود: از این منظر، چند دلیل اصلی برای توجه مستمر حوزه و روحانیت به پیام راهبردی رهبر شهید آیت الله العظمی امام سیدعلی خامنهای به همایش یکصدمین سال بازتأسیس حوزه علمیه قم وجود دارد: نخست، تبیین رسالت تاریخی حوزه است. حوزههای علمیه صرفاً مراکز آموزشی نیستند؛ بلکه وظیفه حفظ، تبیین و روزآمدسازی معارف دینی را بر عهده دارند. پیام راهبردی رهبر شهید این رسالت را در شرایط جدید جهان بازتعریف میکند و نشان میدهد که حوزه در برابر تحولات فکری، فرهنگی و اجتماعی چه مسئولیتی بزرگ و خطیری برعهده دارد.
استاد حوزه علمیه قم همچنین گفت: نکته دوم در این میان ناظر به لزوم ایجاد افق مشترک برای نسلهای مختلف حوزه است. به هر حال باید توجه داشت که حوزه نهادی چندصدساله است و طبیعی است که میان نسلها، سلیقهها و رویکردهای مختلفی شکل بگیرد. پیام راهبردی رهبر شهید بهعنوان یک «نقشه راه مشترک» عمل میکند تا میان سنت حوزه و نیازهای زمانه نوعی توازن برقرار شود.
عضو انجمن مطالعات سیاسی حوزه علمیه قم در بیان نکته و دلیل سوم بر لزوم توجه دادن به چالشهای جدید جهان معاصر تأکید کرد و افزود: این پیام بر این نکته تأکید دارد که حوزه اگر میخواهد اثرگذار بماند، باید نسبت به تحولات علمی، فرهنگی و اجتماعی جهان آگاه باشد؛ از مسائل معرفتی جدید گرفته تا پرسشهای اخلاقی، اجتماعی و حتی فناوریهای نو.
وی ادامه داد: نکته چهارم ناظر به لزوم تقویت روحیه مسئولیت اجتماعی در میان طلاب جوان است. در سنت اسلامی، عالم دینی تنها یک پژوهشگر نیست؛ بلکه نقش هدایت فرهنگی و اخلاقی جامعه را نیز بر عهده دارد. به همین دلیل در این پیام راهبردی بر پیوند میان علم، اخلاق، و خدمت اجتماعی تأکید میشود.
حجت الاسلام و المسلمین ملک زاده همچنین بیان داشت: اکنون اگر محتوای این پیام راهبردی را بهصورت کلی بررسی کنیم، چند محور برجستهتر در آن دیده میشود که باید بیش از پیش مورد عنایت و اهتمام حوزویان قرار گیرد که در این راستا، یکی از مهمترین محورها ضرورت اجتهاد پویا و پاسخگویی به مسائل نوپدید است. دنیای امروز با پرسشهای تازهای در حوزههای اخلاق، اقتصاد، فرهنگ و فناوری روبهروست و حوزه برای حفظ کارآمدی خود باید توانایی تولید فکر دینی در مواجهه با این مسائل را تقویت کند.
وی افزود: محور مهم دیگر، تعمیق علمی و پرهیز از سطحینگری است. در بسیاری از توصیههای راهبردی به طلاب تأکید میشود که عمق علمی، دقت در تحقیق و تسلط بر منابع اصلی، اساس اعتبار علمی حوزه است. موضوع مهم دیگر در این خصوص ناظر به اهمیت پیوند میان اخلاق و علم است، چه آن که سنت حوزه همواره بر این نکته تأکید داشته که عالم دینی علاوه بر دانش، باید الگوی اخلاق و معنویت نیز باشد؛ بنابراین تهذیب نفس و تربیت اخلاقی در کنار تحصیل علم جایگاه مهمی دارد.
عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی همچنین ابراز داشت: محور مهم بعدی، بحث ارتباط مؤثر با جامعه و نسل جوان است. امروز بخش زیادی از ارتباطات و انتقال مفاهیم دینی در بسترهای جدید فرهنگی و رسانهای اتفاق میافتد. بنابراین یکی از توصیههای پرتکرار در چنین پیامهایی این است که عالمان دینی زبان زمانه را بشناسند و بتوانند با جامعه، بهویژه جوانان، ارتباط فکری و فرهنگی مؤثر برقرار کنند.
وی در خاتمه سخنان خود افزود: در مجموع میتوان گفت توجه و اهتمام حوزویان به این پیام بیشتر از آن جهت اهمیت دارد که این متن تلاش میکند سه عنصر اصلی حوزه را به هم پیوند دهند: سنت علمی، نیازهای زمانه و مسئولیت اجتماعی عالمان دینی. هرجا این سه عنصر در کنار هم تقویت شوند، حوزه میتواند هم هویت تاریخی خود را حفظ کند و هم در پاسخگویی به مسائل جدید نقش فعالی ایفا کند.
انتهای پیام
نظر شما