دوشنبه ۲۹ تیر ۱۴۰۵ - ۰۸:۵۱
اخلاص، جدیت، صبر و اخلاق، از ارکان موفقیت در مسیر طلبگی است

حوزه/ عضو شورای‌عالی حوزه علمیه خراسان با تبیین ویژگی‌های «سرباز دین» بر پایه آموزه‌های مکتب عاشورا، اخلاص، جدیت، صبر و استقامت و اخلاق‌مداری را چهار رکن اساسی موفقیت در مسیر طلبگی دانست و تأکید کرد: طلبه‌ای که می‌خواهد در مسیر سربازی دین گام بردارد، باید همه تلاش خود را برای رضای الهی، بهره‌گیری صحیح از فرصت‌ها و نظم در زندگی علمی و فردی به کار گیرد.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه در مشهد، حجت‌الاسلام والمسلمین مهدی زمانی‌فرد در درس اخلاق طلاب مدرسه علمیه موسی‌بن‌جعفر(علیه‌السلام)، با آرزوی قبولی طاعات و عبادات و عزاداری‌های ایام سوگواری حضرت اباعبدالله الحسین(علیه‌السلام)، اظهار کرد: مکتب عاشورا تنها یک حادثه تاریخی نیست، بلکه مدرسه‌ای برای تربیت انسان‌هایی است که بتوانند در مسیر دین خدا گام بردارند و رسالت الهی خود را به بهترین شکل انجام دهند.

وی با بیان اینکه حضرت سیدالشهدا(علیه‌السلام) و یاران باوفای ایشان نمونه کامل سربازان دین خدا بودند، افزود: در ادبیات قرآن کریم از سرباز دین با عنوان «مجاهد فی سبیل‌الله» یاد شده است؛ یعنی انسانی که همه توان، تلاش و ظرفیت خود را در راه اعتلای دین خدا، فرهنگ ولایت و رسالت الهی به کار می‌گیرد.

استاد حوزه علمیه با اشاره به آغاز مسیر تحصیل طلاب جدید، گفت: کسانی که به تازگی وارد حوزه علمیه شده‌اند، باید از همان ابتدای راه بدانند که طلبگی تنها فراگیری علوم دینی نیست، بلکه ورود به مسیر سربازی دین خداست و این مسئولیت، ویژگی‌ها و الزامات خاص خود را دارد.

وی ادامه داد: با الهام از مکتب عاشورا می‌توان چهار ویژگی اساسی برای سرباز دین برشمرد که اگر طلبه‌ای این ویژگی‌ها را در خود تقویت کند، می‌تواند وظیفه الهی خود را به شایستگی انجام دهد.

اخلاص؛ نخستین ویژگی سرباز دین

حجت‌الاسلام والمسلمین زمانی‌فرد، نخستین ویژگی سرباز دین را اخلاص دانست و اظهار کرد: همه تلاش، فعالیت، درس، مطالعه، تبلیغ و خدمت انسان باید تنها برای خدا باشد و هدفی جز کسب رضایت پروردگار نداشته باشد.

وی با اشاره به سیره حضرت اباعبدالله الحسین(علیه‌السلام) افزود: سراسر نهضت عاشورا جلوه اخلاص است. امام حسین(علیه‌السلام) در تمام مراحل قیام، تنها رضایت خداوند را دنبال می‌کردند و هیچ انگیزه‌ای جز انجام تکلیف الهی نداشتند.

وی خطاب به طلاب، خاطرنشان کرد: اگر می‌خواهید در این مسیر موفق باشید، هر روز فعالیت خود را با یاد خدا آغاز کنید. پیش از شروع درس و برنامه‌های روزانه، چند جمله با خداوند سخن بگویید و از او بخواهید که ولی، یاور و سرپرست شما باشد و همه امور زندگی‌تان را به دست بگیرد.

استاد حوزه علمیه با اشاره به حدیث «مَنْ کانَ لِلَّهِ کانَ اللَّهُ لَهُ»، گفت: هر کس برای خدا باشد، خداوند نیز یاور او خواهد بود و خوشا به حال کسی که بتواند این ارتباط قلبی را با پروردگار برقرار کند.

عضو شورای عالی حوزه علمیه خراسان تأکید کرد: طلبه باید برای خدا درس بخواند، نه برای نمره، امتحان یا کسب موقعیت‌های دنیوی؛ زیرا اگر انگیزه انسان الهی باشد، خداوند بهترین نتایج علمی و معنوی را نیز نصیب او خواهد کرد.

حجت‌الاسلام والمسلمین زمانی‌فرد افزود: مباحثه، مطالعه، حضور در کلاس، پژوهش و همه فعالیت‌های طلبگی زمانی ارزش حقیقی پیدا می‌کند که تنها برای رضای خدا انجام شود و اخلاص، محور همه برنامه‌های علمی و عملی انسان باشد.

جدیت؛ شرط پیشرفت در مسیر طلبگی

وی دومین ویژگی سرباز دین را جدیت برشمرد و گفت: طلبه با سستی، تنبلی و بی‌انگیزگی هرگز به جایگاه شایسته خود نخواهد رسید. انسان برای پیمودن مسیر علم و تبلیغ دین، باید اراده‌ای محکم و عزمی استوار داشته باشد.

استاد حوزه علمیه با اشاره به فرمایش امام صادق(علیه‌السلام) درباره پرهیز از کسالت و سستی، اظهار کرد: طلبه باید همچون یاران حضرت سیدالشهدا(علیه‌السلام) باصلابت، استوار و اهل تلاش باشد؛ زیرا هیچ موفقیتی بدون جدیت و پشتکار حاصل نخواهد شد.

وی با بیان اینکه جدیت دارای شاخص‌های مشخصی است، افزود: اگر می‌خواهیم بدانیم طلبه‌ای در مسیر خود جدی است یا خیر، باید رفتار و برنامه زندگی او را بررسی کنیم؛ چراکه جدیت تنها یک شعار نیست، بلکه در عمل و شیوه زندگی انسان نمود پیدا می‌کند.

مدیریت زمان؛ نخستین شاخص جدیت

حجت‌الاسلام والمسلمین زمانی‌فرد نخستین نشانه جدیت را مدیریت زمان دانست و گفت: انسان‌های جدی، فرصت‌های خود را هدر نمی‌دهند و برای ساعات شبانه‌روز برنامه دارند. آنان می‌دانند چه زمانی باید درس بخوانند، چه زمانی استراحت کنند، چه زمانی به عبادت بپردازند و چه زمانی برای تفریح اختصاص دهند.

وی با تأکید بر اینکه طلبه باید از نخستین روزهای ورود به حوزه ارزش وقت را درک کند، افزود: پیش روی شما افق‌های بزرگی قرار دارد و فتح این قله‌ها جز با استفاده صحیح از فرصت‌ها امکان‌پذیر نیست.

استاد حوزه علمیه در ادامه به خاطره‌ای از رهبر شهید انقلاب اسلامی اشاره کرد و گفت: ایشان نقل می‌کردند که در دوران طلبگی در مشهد، همواره کتابی همراه خود داشتند و هر زمان فرصتی پیش می‌آمد، حتی در مسیر رفت‌وآمد یا هنگام حضور در مجالس، به مطالعه می‌پرداختند و اجازه نمی‌دادند لحظه‌ای از وقتشان بدون بهره سپری شود.

وی افزود: رهبر شهید بارها بیان کرده بودند که بسیاری از کتاب‌های خود را در مسیرهای رفت‌وآمد با اتوبوس مطالعه کرده‌اند و حتی هنگام استراحت شبانه نیز کتاب همراهشان بود و تا زمانی که خواب بر آنان غلبه نمی‌کرد، به مطالعه ادامه می‌دادند.

حجت‌الاسلام والمسلمین زمانی‌فرد با توصیه به طلاب، گفت: این روحیه باید برای همه شما الگو باشد. همواره کتابی متناسب با نیازهای علمی و عمومی خود همراه داشته باشید تا هر زمان فرصت کوتاهی فراهم شد، آن را به مطالعه اختصاص دهید.

وی تصریح کرد: مقصود تنها کتاب‌های درسی نیست؛ بلکه طلبه باید در کنار درس‌های رسمی، آثار مرتبط با تاریخ اسلام، حدیث، معارف اسلامی، انقلاب اسلامی، مسائل فرهنگی، اجتماعی و سیاسی را نیز مطالعه کند تا از اطلاعات عمومی مناسب برخوردار باشد.

استاد حوزه علمیه خاطرنشان کرد: اگر طلبه مدیریت زمان داشته باشد، می‌تواند در کنار برنامه درسی، مطالعات جانبی سودمند را نیز دنبال کند و از فرصت‌های کوتاه زندگی، سرمایه‌ای ارزشمند برای آینده علمی خود بسازد.

نظم؛ دومین شاخص جدیت

وی نظم را دومین شاخص جدیت دانست و اظهار کرد: طلبه منظم، پیش از آغاز کلاس در محل درس حاضر می‌شود و هرگز اجازه نمی‌دهد استاد زودتر از او وارد کلاس شود.

حجت‌الاسلام والمسلمین زمانی‌فرد با تأکید بر رعایت نظم در همه شئون زندگی طلبگی، افزود: حضور به‌موقع در کلاس، پرهیز از تأخیر و غیبت، برنامه‌ریزی دقیق، نظم در پوشش، دفتر و کتاب، محل زندگی و حتی وسایل شخصی، از نشانه‌های طلبه‌ای است که برای آینده خود اهمیت قائل است.

وی با اشاره به سفارش امیرالمؤمنین علی(علیه‌السلام) در واپسین لحظات عمر شریفشان مبنی بر رعایت نظم در امور، گفت: انسان نامنظم، هر اندازه استعداد داشته باشد، در رسیدن به اهداف خود با مشکل مواجه خواهد شد؛ اما نظم، زمینه پیشرفت علمی و اخلاقی انسان را فراهم می‌کند.

استاد حوزه علمیه تأکید کرد: طلاب باید برای همه ساعات زندگی خود برنامه مشخص داشته باشند و از همان سال‌های نخست تحصیل، روحیه نظم و انضباط را در خود نهادینه کنند؛ زیرا این ویژگی در ادامه مسیر علمی و تبلیغی آنان نقش تعیین‌کننده‌ای خواهد داشت.

صبر و استقامت؛ لازمه پیمودن مسیر سربازی دین

حجت‌الاسلام والمسلمین زمانی‌فرد، سومین ویژگی سرباز دین را صبر و استقامت دانست و اظهار کرد: مکتب عاشورا به ما می‌آموزد که حرکت در مسیر دین خدا بدون تحمل سختی‌ها امکان‌پذیر نیست. هرکس بخواهد در این راه گام بردارد، با موانع، مشکلات و دشواری‌هایی روبه‌رو خواهد شد، اما نباید از این سختی‌ها هراس داشته باشد.

وی با اشاره به جایگاه صبر در آموزه‌های قرآن کریم افزود: انسان برای رسیدن به قله‌های علم، معنویت و کمال، همانند کوهنوردی است که برای فتح قله باید سختی مسیر را تحمل کند. هرچه هدف بزرگ‌تر و ارزشمندتر باشد، به همان میزان صبر، استقامت و تحمل بیشتری نیاز خواهد داشت.

استاد حوزه علمیه با اشاره به سیره پیامبر اکرم(صلی‌الله‌علیه‌وآله) گفت: رسول خدا(صلی‌الله‌علیه‌وآله) برای گسترش اسلام سال‌ها سختی، فشار و آزار را تحمل کردند، اما هیچ‌گاه از مسیر خود عقب‌نشینی نکردند و با استقامت، رسالت الهی خویش را به انجام رساندند.

وی ادامه داد: طلبگی نیز راه آسانی نیست؛ زیرا کسی که می‌خواهد در قله‌های علم و دانش قرار گیرد، باید سختی‌های این مسیر را بپذیرد و کمبودها و مشکلات، او را از ادامه راه باز ندارد.

حجت‌الاسلام والمسلمین زمانی‌فرد با اشاره به زندگی علمای گذشته اظهار کرد: بزرگان حوزه‌های علمیه در گذشته با کمترین امکانات زندگی می‌کردند، اما با صبر و استقامت، به جایگاه‌های بلند علمی دست یافتند.

وی افزود: امروز بسیاری از امکانات آموزشی، رفاهی و خدماتی در مدارس علمیه فراهم است، اما در گذشته نه از امکانات سرمایشی و گرمایشی خبری بود و نه از شرایط مناسب معیشتی. طلاب در حجره‌های ساده زندگی می‌کردند و بسیاری از آنان حتی غذای خود را شخصاً تهیه می‌کردند و گاهی جز نان خشک چیزی برای خوردن نداشتند.

استاد حوزه علمیه با بیان اینکه سختی‌های گذشته مانع پیشرفت بزرگان حوزه نشد، خاطرنشان کرد: در شرح حال بسیاری از علما آمده است که گاهی از شدت گرسنگی توان خود را از دست می‌دادند، اما پس از اندکی استراحت یا نوشیدن جرعه‌ای آب، دوباره با همان انگیزه به درس و مباحثه بازمی‌گشتند.

وی مرحوم آخوند خراسانی را نمونه‌ای از این روحیه دانست و گفت: در زندگی این عالم بزرگ نقل شده است که در آغاز دوران تحصیل در نجف اشرف، گاهی سه وعده غذای ایشان تنها نان خشک بود، اما همین سختی‌ها نتوانست آنان را از مسیر علم بازدارد و سرانجام به یکی از بزرگ‌ترین مراجع و اندیشمندان جهان تشیع تبدیل شدند.

حجت‌الاسلام والمسلمین زمانی‌فرد با اشاره به اینکه موفقیت بدون تحمل رنج امکان‌پذیر نیست، تصریح کرد: همان‌گونه که در شعر معروف آمده است «نابرده رنج، گنج میسر نمی‌شود»، طلبه نیز اگر خواهان دستیابی به مراتب علمی و معنوی است، باید سختی‌های این مسیر را با صبر و استقامت پشت سر بگذارد.

اخلاق؛ بال دوم طلبگی

وی اخلاق را چهارمین و آخرین ویژگی سرباز دین برشمرد و اظهار کرد: طلبگی دو بال دارد؛ یک بال آن علم و بال دیگر اخلاق است. اگر اخلاق در کنار علم نباشد، دانش به تنهایی انسان را به مقصد نخواهد رساند.

استاد حوزه علمیه با تأکید بر اینکه حوزه علمیه محل تربیت انسان‌های شایسته است، افزود: هدف از ورود به حوزه تنها فراگیری علوم دینی نیست، بلکه طلبه باید در کنار رشد علمی، از نظر اخلاقی نیز هر روز نسبت به گذشته بهتر شود.

عضو شورای عالی حوزه علمیه خراسان ادامه داد: ادب، احترام، خوش‌رفتاری، تواضع، فروتنی، مهربانی، خدمت به مردم و حفظ حرمت دیگران، از مهم‌ترین شاخص‌های اخلاق طلبگی است و همه این ویژگی‌ها باید در رفتار روزمره طلاب نمایان باشد.

حجت‌الاسلام والمسلمین زمانی‌فرد با توصیه به طلاب نسبت به رعایت حقوق خانواده، اظهار کرد: پدر و مادر باید پس از ورود فرزندشان به حوزه، تغییر مثبت او را احساس کنند. طلبه باید نسبت به گذشته احترام بیشتری به پدر و مادر بگذارد، با خواهر و برادر خود مهربان‌تر باشد و اخلاق و رفتار او برای خانواده الگو شود.

وی با بیان اینکه حوزه علمیه بیش از هر چیز بر تربیت انسان تأکید دارد، گفت: تفاوت مهم حوزه با بسیاری از مراکز آموزشی در همین مسئله است که در کنار آموزش، مسئله تربیت و اخلاق جایگاه ویژه‌ای دارد و اگر این بخش مورد توجه قرار نگیرد، هدف اصلی طلبگی محقق نخواهد شد.

استاد حوزه علمیه با اشاره به سخن بنیان‌گذار جمهوری اسلامی و نقل خاطره‌ای از استاد ایشان، افزود: مرحوم آیت‌الله شیخ عبدالکریم حائری(ره) این شعر را برای شاگردان خود می‌خواندند که «ملا شدن چه آسان، آدم شدن چه مشکل». این سخن یادآور آن است که کسب دانش به تنهایی کافی نیست و آنچه اهمیت بیشتری دارد، انسان‌سازی و تهذیب نفس است.

وی خاطرنشان کرد: اگر طلبه به اخلاق اهل‌بیت(علیهم‌السلام) آراسته شود، نظم، جدیت، تلاش و موفقیت علمی نیز در زندگی او جلوه خواهد کرد؛ زیرا اخلاق صحیح، زمینه‌ساز رشد در سایر ابعاد زندگی است.

سیره امام حسین(علیه‌السلام)؛ الگوی اخلاق حتی در برابر دشمن

حجت‌الاسلام والمسلمین زمانی‌فرد با اشاره به یکی از جلوه‌های اخلاقی نهضت عاشورا، گفت: نخستین مواجهه سپاه امام حسین(علیه‌السلام) با سپاه حر، جلوه‌ای کم‌نظیر از اخلاق اسلامی بود. در حالی که سپاه حر با تشنگی شدید به کاروان امام رسید، حضرت سیدالشهدا(علیه‌السلام) به یاران خود دستور دادند همه آنان و حتی اسب‌هایشان را سیراب کنند.

وی افزود: این رفتار نشان می‌دهد که اخلاق اسلامی حتی در برخورد با دشمن نیز نباید فراموش شود و طلبه باید این سیره را سرلوحه رفتار خود قرار دهد.

چهار ویژگی سرباز دین؛ نقشه راه طلاب جوان

عضو شورای عالی حوزه علمیه خراسان، بار دیگر چهار ویژگی اساسی سرباز دین را یادآور شد و گفت: اخلاص، جدیت، صبر و استقامت و اخلاق‌مداری، چهار رکن اساسی موفقیت در مسیر طلبگی است و هرچه طلبه در این مسیر پیش می‌رود، باید این ویژگی‌ها را در خود تقویت کند.

وی با اشاره به ظرفیت‌های مدرسه علمیه موسی‌بن‌جعفر(علیه‌السلام) اظهار کرد: این مدرسه از نظر کادر آموزشی، استادان و امکانات، از مدارس موفق حوزه علمیه خراسان است و بسیاری از استادان امروز این مدرسه، خود از فارغ‌التحصیلان همین مجموعه هستند که با تلاش و پشتکار به جایگاه استادی رسیده‌اند.

حجت‌الاسلام والمسلمین زمانی‌فرد در پایان با توصیه به طلاب برای بهره‌گیری از عنایات حضرت اباعبدالله الحسین(علیه‌السلام) و توسل به آن حضرت، ابراز امیدواری کرد که آنان با تلاش، جدیت، تهذیب نفس و استعانت از خداوند متعال، مسیر رشد علمی و معنوی را به بهترین شکل طی کنند و در آینده از سربازان شایسته دین و خدمتگزاران جامعه اسلامی باشند.

اخبار مرتبط

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha