به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه در مشهد، خانم یزدانخواه، حافظ و مُدرس حفظ قرآن کریم، در نشست اساتید حفظ قرآن و مسئولان تبلیغی ـ تربیتی مدارس علمیه خراسان رضوی که در مدرسه علمیه فاطمهالزهرا(سلاماللهعلیها) توس برگزار شد، اظهار کرد: تمام کسانی که در مسیر حفظ قرآن کریم قدم میگذارند، نیازمند این هستند که خودشان نیز مورد آزمون قرار بگیرند؛ چراکه قرآن کریم بسیار زود فراموش میشود و اگر حافظ در معرض آزمون قرار نگیرد، فراموشی محفوظات را به دنبال خواهد داشت.
وی افزود: بنابراین، نباید نسبت به برگزاری کلاسهای آزمون و ارزیابی این نگاه را داشته باشیم که چرا چنین کلاسی برگزار شده است؛ همه ما در مسیر حفظ قرآن نیازمند این کلاسها هستیم و باید بهصورت مستمر محفوظات خود را ارزیابی کنیم.
یزدانخواه با اشاره به برنامهریزی انجامشده برای کلاسهای حفظ، تثبیت و مرور قرآن کریم ادامه داد: اساتید باید با شناخت دقیق از شرایط کلاسها و با دید باز، برنامه متناسب با خود و قرآنآموزانشان را انتخاب کنند؛ چراکه هر یک از این کلاسها هدف و برنامه متفاوتی دارد.
وی با تأکید بر ضرورت برنامهریزی برای حفظ از ابتدا گفت: میزان وقت، استعداد، توانمندی و شرایط هر حافظ باید در زمانبندی حفظ مورد توجه قرار گیرد و فرد از همان ابتدا مشخص کند که میخواهد حفظ قرآن را در چه مدت زمانی به پایان برساند.
این مُدرس حفظ قرآن کریم تصریح کرد: میزان حفظ روزانه، مدت زمان حفظ کل قرآن را مشخص میکند؛ بنابراین، پیش از آغاز کلاس باید سرعت حفظ و مدت زمان موردنظر مشخص باشد تا حافظ با آگاهی وارد برنامه شود و بداند که استمرار در این مسیر چه میزان زمان نیاز دارد.
وی افزود: ممکن است فردی برنامه حفظ یکساله، دوساله، چهارساله یا ششساله داشته باشد و حتی فردی با توجه به شرایط خود، روزانه یک خط را برای حفظ انتخاب کند. در این صورت، طبیعی است که مدت زمان حفظ کل قرآن افزایش پیدا کند. بنابراین، برنامه حفظ باید متناسب با توانایی و شرایط هر فرد تنظیم شود.
یزدانخواه با اشاره به کلاسهای تثبیت محفوظات اظهار کرد: در تثبیت از ابتدا، برنامه با پنج صفحه آغاز میشود و در هفته ۱۰ صفحه و در ماه یک جزء تثبیت خواهد شد؛ بنابراین، برای این نوع برنامه باید حداقل یک برنامه دوساله در نظر گرفت.
وی ادامه داد: البته با افزایش اجزای محفوظات، میزان تثبیت نیز باید متناسب با شرایط حافظ تعدیل شود و نمیتوان در تمام مراحل با یک حجم ثابت پیش رفت. به همین دلیل، لازم است حافظان و اساتید از همان ابتدا نسبت به مدت و روند برنامه تثبیت آگاهی داشته باشند.
ضرورت احراز محفوظات قبلی پیش از ورود به مراحل جدید
این مُدرس حفظ قرآن کریم تصریح کرد: افرادی که قصد شرکت در کلاسهای تثبیت جزء دهم یا پانزدهم را دارند، باید اجزای قبلی خود را بهصورت کامل حفظ کرده و در آزمون آن اجزا نمره قبولی کسب کرده باشند؛ بنابراین، پیش از ورود به مرحله جدید، وضعیت محفوظات قبلی باید مشخص و مورد ارزیابی قرار گرفته باشد.
وی افزود: نمیتوان بدون اطمینان از کیفیت محفوظات قبلی، وارد مرحله بعدی تثبیت شد؛ چراکه تثبیت زمانی نتیجه مطلوب خواهد داشت که پایههای قبلی حفظ بهدرستی شکل گرفته باشد.
یزدانخواه درباره کلاسهای مرور کل قرآن کریم نیز گفت: حافظان کل باید مرور مستمر داشته باشند و برگزاری کلاس با فاصله زیاد، کیفیت کار را کاهش میدهد؛ چراکه وقتی حافظ بداند در معرض پرسش قرار میگیرد، برنامهریزی منظمتری برای مرور محفوظات خواهد داشت.
وی ادامه داد: مرور کل نیز باید بهصورت مرحلهای انجام شود و میتوان کار را با ۱۲ جزء آغاز کرد و بهصورت شش جزء، شش جزء پیش رفت تا کیفیت محفوظات مشخص شود. اگر سطح حافظ مناسب بود، میزان مرور افزایش پیدا میکند و اگر نیاز به زمان بیشتری وجود داشت، برنامه متناسب با شرایط او ادامه خواهد یافت.
این مُدرس حفظ قرآن کریم تأکید کرد: حافظان کل نیز باید بهصورت مستمر در آزمون قرار بگیرند و در صورت امکان، هر ماه آزمون کل داشته باشند تا محفوظات آنان بهروز باقی بماند و نقاط ضعف احتمالی نیز شناسایی شود.
ضرورت تنوع در شیوه ارزیابی حافظان
وی همچنین بر ضرورت تنوع در شیوه ارزیابی حافظان تأکید کرد و گفت: ایجاد یک بانک سؤال میتواند به اساتید کمک کند تا علاوه بر آشنایی با شیوههای مختلف پرسش، از تجربه یکدیگر نیز استفاده کنند و آزمونها بهصورت یکنواخت برگزار نشود.
یزدانخواه خاطرنشان کرد: هدف این است که قرآنآموزی که پس از طی مراحل حفظ و تثبیت بهعنوان حافظ کل قرآن کریم معرفی میشود، از سطح قابل قبولی برخوردار باشد و استاد با اطمینان بتواند توانمندی او را در حفظ قرآن تأیید کند.
وی با اشاره به مسئولیت اساتید حفظ قرآن کریم افزود: رسالت سنگینی بر عهده استادان حفظ قرار دارد و باید با دقت و جدیت، کیفیت محفوظات قرآنآموزان را پیگیری کنند؛ چراکه نتیجه این فعالیت، تربیت حافظانی است که باید بتوانند با اطمینان محفوظات خود را ارائه کنند.
این مُدرس حفظ قرآن کریم بر توجه به جنبه تربیتی کلاسهای حفظ تأکید کرد و گفت: استاد باید در کنار صلابت و اقتدار در کار، فضای کلاس را بهگونهای مدیریت کند که رحمت و محبت نیز در آن جریان داشته باشد و قرآنآموز از حفظ قرآن لذت ببرد.
وی افزود: نباید شرایط کلاس بهگونهای باشد که قرآنآموز همواره با دغدغه و اضطراب وارد کلاس شود و حفظ قرآن برای او به یک فشار تبدیل شود؛ بلکه باید زمینهای فراهم شود تا قرآنآموز با علاقه و آرامش مسیر حفظ و تثبیت را دنبال کند.
یزدانخواه در پایان با تأکید بر ضرورت انتخاب آگاهانه کلاسها گفت: هر یک از اساتید و قرآنآموزان باید متناسب با شرایط خود، کلاس مورد نظر را انتخاب کنند و با توجه به مدت زمان مورد نیاز برای حفظ یا تثبیت، برنامه مشخصی داشته باشند تا مسیر حفظ قرآن کریم با استمرار و کیفیت مناسب دنبال شود.
نظر شما