به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه، آیتالله غلامرضا فیاضی در آیین افتتاحیه سال تحصیلی ۱۴۰۵ ـ ۱۴۰۶ مرکز تخصصی فلسفه اسلامی حوزه علمیه قم، با اشاره به اهمیت مراقبت در مسیر طلبگی اظهار داشت: یکی از مهمترین توصیههایی که باید مورد توجه طلاب قرار گیرد، مسئله «مراقبه» است و انسان باید همواره مراقب رفتار، اعمال، تصمیمها و مسیر زندگی خود باشد.
عضو مجلس خبرگان رهبری افزود: اگر انسان عقل خود را به کار بگیرد، متوجه میشود که هر لحظه از عمر او در حال سپری شدن است و این سرمایه، چیزی نیست که بتوان آن را در جایی ذخیره کرد تا در آینده مورد استفاده قرار گیرد. عمر انسان چه بخواهد و چه نخواهد، در حال گذر است.
استاد حوزه علمیه ادامه داد: انسان میتواند این سرمایه را در مسیر رضای خداوند هزینه کند و به سعادت برسد و یا آن را هدر دهد؛ بنابراین باید از خود بپرسد کدام عقل اجازه میدهد سرمایهای را که قابل بازگشت نیست، بدون هدف از دست بدهد.
طلبگی فرصتی برای بندگی خداوند است
آیتالله فیاضی با اشاره به جایگاه طلبگی گفت: انسان باید بداند که قرار گرفتن در جایگاه طلبگی یک فرصت ارزشمند است و اگر بخواهد از این فرصت به بهترین شکل استفاده کند، باید آن را در مسیر بندگی خداوند قرار دهد.
عضو مجلس خبرگان رهبری افزود: برخی جایگاهها در اختیار انسان نیست و انسان نمیتواند با انتخاب خود به آنها دست پیدا کند، اما بندگی خداوند در اختیار خود انسان است و هر فرد میتواند با انتخاب و عمل خود، مسیر بندگی را در پیش بگیرد.
آیتالله فیاضی تصریح کرد: خداوند متعال نعمتهای فراوانی در اختیار انسان قرار داده و او را در جایگاههای مختلف قرار داده است؛ بنابراین انسان باید قدر این فرصت را بداند و توجه داشته باشد که حتی برای لحظه بعد نیز مالک مستقل وجود و تواناییهای خود نیست.
وی ادامه داد: همه آنچه در وجود انسان جریان دارد، به اراده و اذن خداوند است و اگر انسان این حقیقت را به درستی درک کند، متوجه میشود که برای رسیدن به سعادت، باید مسیر بندگی خداوند را انتخاب کند.
راه بندگی، ترجیح رضایت خدا بر خواستههای شخصی است
استاد حوزه علمیه قم در تبیین معنای بندگی اظهار داشت: بنده خدا بودن یعنی انسان در هر لحظه توجه کند که خداوند از او چه میخواهد و همان کاری را انجام دهد که مورد رضایت الهی است.
وی افزود: گاهی انسان برای زندگی خود برنامهای تنظیم میکند و میخواهد همه چیز مطابق خواسته خودش پیش برود، در حالی که بندگی اقتضا میکند انسان برنامه الهی را بر خواستههای شخصی خود مقدم بداند.
آیتالله فیاضی خاطرنشان کرد: اگر انسان خواستههای خود را بر فرمان الهی مقدم کند، در حقیقت اجازه داده است تمایلات شخصی بر زندگی او حاکم شود؛ بنابراین طلبه باید مراقب باشد که زندگی خود را بر اساس خواستههای شخصی و نفسانی تنظیم نکند.
مشکلات زندگی میتواند زمینه بیداری انسان باشد
عضو مجلس خبرگان رهبری با اشاره به مشکلات و سختیهای زندگی گفت: هر آنچه برای انسان پیش میآید، میتواند زمینهای برای رشد و اصلاح او باشد. گاهی انسان با مشکلی مواجه میشود و تصور میکند این مسئله صرفاً برای آزار یا سختی او ایجاد شده است، در حالی که ممکن است همان مشکل زمینهای برای بیداری و اصلاح مسیر زندگی باشد.
آیتالله فیاضی افزود: گاهی انسان به دلیل غفلت متوجه اشتباه خود نمیشود و خداوند او را با شرایطی مواجه میکند که باعث شود به خود بیاید، در رفتار خود تأمل کند و مسیر نادرست را اصلاح کند.
وی ادامه داد: ممکن است انسان در ابتدا از این اتفاق ناراحت شود، اما بعد متوجه شود که همان مسئله باعث شده است به اشتباه خود پی ببرد و از ادامه یک مسیر نادرست جلوگیری کند.
استاد حوزه علمیه قم تصریح کرد: بنابراین انسان باید در برابر مشکلات، علاوه بر تلاش برای حل آنها، به این مسئله نیز توجه داشته باشد که آیا این حادثه میتواند هشداری برای اصلاح رفتار و زندگی او باشد یا خیر.
طلبه باید علت ضعف خود در انجام وظایف را پیدا کند
آیتالله فیاضی با اشاره به برخی مشکلاتی که ممکن است برای طلاب در مسیر تحصیل و تهذیب پیش بیاید، گفت: اگر طلبهای میبیند در انجام یک وظیفه موفق نیست، باید علت آن را پیدا کند.
مسئول مرکز تخصصی فلسفه اسلامی افزود: اگر انسان نمیداند مشکل از کجاست، باید آن را شناسایی کند و اگر علت را میداند، باید برای برطرف کردن آن اقدام کند؛ نمیتوان صرفاً از کنار مشکلات عبور کرد و انتظار داشت که خودبهخود برطرف شوند.
وی با تأکید بر اهمیت عمل به دانستهها اظهار داشت: انسان باید آنچه را میداند جدی بگیرد. دانستن به تنهایی کافی نیست و اگر انسان نسبت به وظیفهای یقین دارد، باید در عمل نیز به آن پایبند باشد.
هر طلبه وظیفه و مسیر خاص خود را دارد
آیتالله فیاضی خاطرنشان کرد: وظیفه همه افراد یکسان نیست. هر طلبهای استعدادها، تواناییها، شرایط و وظایف خاص خود را دارد و انسان باید وظیفه خودش را بشناسد و به آن عمل کند.
وی افزود: انسان نباید دائماً خودش را با دیگران مقایسه کند، بلکه باید ببیند خداوند چه استعدادی در اختیار او قرار داده و از او چه انتظاری دارد.
استاد حوزه علمیه قم ادامه داد: اگر انسان آنچه را برایش روشن و قطعی است جدی بگیرد و به آن عمل کند، مسیر برای او روشنتر خواهد شد و زمینه هدایت و رشد بیشتر او فراهم میشود.
مراقبت از ایمان باید همیشگی باشد
عضو مجلس خبرگان رهبری در ادامه با تأکید بر اهمیت مراقبت از ایمان اظهار داشت: ایمان انسان دارای مراتب است و نباید تصور کنیم صرف اینکه ایمان داریم، دیگر نیازی به مراقبت نداریم.
آیتالله فیاضی ایمان را به درختی تشبیه کرد که نیازمند مراقبت دائمی است و گفت: همانطور که یک درخت برای رشد به مراقبت نیاز دارد، ایمان انسان نیز باید دائماً مورد مراقبت قرار گیرد.
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم افزود: ترک گناه و انجام وظایف دینی در حقیقت مراقبت از ایمان است. انسان هر اندازه بیشتر از ایمان خود مراقبت کند، زمینه رشد و استحکام آن بیشتر خواهد شد.
آیتالله فیاضی تصریح کرد: اگر انسان نسبت به ایمان خود بیتفاوت شود، ممکن است به مرور زمان از قوت و استحکام آن کاسته شود؛ بنابراین مراقبت از ایمان باید یک برنامه دائمی در زندگی انسان باشد.
مراقبت از رفتار و نگاه، بخشی از مسیر رشد معنوی است
عضو مجلس خبرگان رهبری با اشاره به ضرورت مراقبت انسان از رفتارهای خود گفت: انسان مؤمن باید نسبت به نگاه، گفتار، رفتار و روابط خود مراقبت داشته باشد؛ زیرا بسیاری از آسیبها از جایی آغاز میشود که انسان نسبت به رفتارهای به ظاهر کوچک بیتفاوت میشود.
استاد حوزه علمیه قم افزود: ممکن است انسان در ابتدای مسیر نسبت به مسائل مختلف حساس باشد، اما به مرور زمان و بر اثر غفلت، حساسیت خود را از دست بدهد و همین مسئله زمینه برخی مشکلات را فراهم کند.
نماز باید در زندگی طلبه جایگاه ویژهای داشته باشد
آیتالله فیاضی در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر اهمیت نماز گفت: یکی از روشنترین عرصههای بندگی، توجه به نماز است و طلبه باید نسبت به نماز اهتمام جدی داشته باشد.
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم افزود: اگر انسان میداند نماز اول وقت اهمیت دارد، باید برای اقامه نماز در اول وقت تلاش کند و اگر امکان حضور در مسجد و نماز جماعت وجود دارد، نسبت به آن نیز اهتمام داشته باشد.
آیتالله فیاضی با اشاره به خاطرهای درباره امام خمینی(ره) اظهار داشت: در یکی از برنامههایی که درباره نماز نقل شده بود، خاطرهای از حاج احمد آقا درباره امام خمینی(ره) بیان شد که نشان میداد امام حتی در شرایطی که مشغول امور مهم و دیدار با افراد مختلف بودند، نسبت به نماز اهتمام ویژه داشتند.
عضو مجلس خبرگان رهبری ادامه داد: این مسئله نشان میدهد که نماز نباید در حاشیه زندگی انسان قرار گیرد، بلکه باید جایگاه واقعی خود را در برنامه روزانه او داشته باشد.
بیتوجهی به وظایف دینی میتواند مانع رشد می شود
استاد حوزه علمیه قم با اشاره به آثار غفلت از وظایف دینی اظهار داشت: انسان باید توجه داشته باشد که گاهی رفتار خود او مانع بهرهمندی از برخی توفیقات میشود.
مسئول مرکز تخصصی فلسفه اسلامی افزود: دعا، توفیق و بهرهمندی از عنایت الهی شرایطی دارد و انسان نباید تصور کند که بدون اصلاح رفتار و عمل به وظایف، صرف درخواست کردن میتواند همه مشکلات را برطرف کند.
آیتالله فیاضی خاطرنشان کرد: انسان باید مراقب باشد با رفتار خودش مانعی در مسیر رشد و هدایت ایجاد نکند.
هدایت الهی با عمل انسان به دانستههایش پیوند دارد
عضو مجلس خبرگان رهبری با تأکید بر اینکه انسان باید در مسیر هدایت حرکت کند، گفت: خداوند راه هدایت را برای انسان قرار داده است، اما انسان نیز باید در این مسیر حرکت کند و نسبت به آنچه برایش روشن شده، بیتفاوت نباشد.
آیتالله فیاضی افزود: اگر انسان چیزی را میداند و یقین دارد که باید آن را انجام دهد، اما عمداً آن را کنار میگذارد، خودش زمینه گرفتاری و دور شدن از مسیر صحیح را فراهم کرده است.
وی ادامه داد: گاهی فشارها و مشکلات زندگی میتواند باعث شود انسان متوجه اشتباه خود شود و به مسیر درست بازگردد؛ بنابراین نباید همه مشکلات را صرفاً منفی تلقی کرد.
«مراقبه»؛ توصیهای مهم برای طلاب
استاد حوزه علمیه قم با نقل خاطرهای از یکی از دیدارهای خود با یکی از بزرگان حوزه گفت: در آخرین دیداری که با ایشان داشتیم، هنگام خداحافظی از ایشان درخواست توصیه کردیم. ایشان سه بار بر یک کلمه تأکید کردند و فرمودند: «مراقبه، مراقبه، مراقبه.»
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم ادامه داد: این توصیه بسیار مهم است؛ زیرا اگر انسان مراقب خود باشد، پیش از آنکه یک خطا به عادت تبدیل شود، میتواند جلوی آن را بگیرد.
آیتالله فیاضی گفت: انسان باید دائماً خود را بررسی کند که در چه مسیری حرکت میکند، سرمایه عمر خود را چگونه مصرف میکند و آیا اعمال و رفتار او با هدفی که برای زندگی انتخاب کرده، هماهنگ است یا خیر.
طلبه باید زندگی خود را با رضایت امام زمان(عج) هماهنگ کند
عضو مجلس خبرگان رهبری در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر ضرورت توجه طلاب به جایگاه خود اظهار داشت: کسی که وارد حوزه میشود، باید توجه داشته باشد که صرف طلبه بودن هدف نهایی نیست؛ بلکه باید تلاش کند زندگی خود را در مسیر رضایت خداوند و امام زمان(عج) قرار دهد.
آیتالله فیاضی افزود: انسان باید خودش را در جایگاهی تصور کند که در محضر امام زمان(عج) قرار دارد و ببیند اگر قرار بود رفتار او در محضر آن حضرت باشد، آیا باز هم همان رفتار را انجام میداد؟
وی خاطرنشان کرد: اگر طلبه چنین مراقبتی را در زندگی خود ایجاد کند، بسیاری از رفتارها و تصمیمهای او تغییر خواهد کرد.
استاد حوزه علمیه تأکید کرد: باید مراقب باشیم صرفاً عنوان طلبه را نداشته باشیم، بلکه حقیقت طلبگی را در زندگی خود دنبال کنیم و تمام تلاشمان این باشد که زندگیمان با خواست خداوند و امام زمان(عج) هماهنگ شود.
هرچه برای انسان پیش میآید، باید زمینهای برای اصلاح باشد
آیتالله فیاضی با اشاره به عنایت امام زمان(عج) نسبت به شیعیان گفت: انسان باید امیدوار باشد که مورد عنایت صاحبالزمان(عج) قرار دارد و در عین حال، خودش نیز باید برای اصلاح و رشد تلاش کند.
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم افزود: مشکلات و حوادث زندگی میتوانند زمینهای برای بیداری انسان باشند و فرد مؤمن باید از این فرصتها برای اصلاح خود استفاده کند.
آیتالله فیاضی تصریح کرد: امیدواریم عنایت صاحبالزمان(عج) روزبهروز بیشتر شامل حال همه ما شود و خداوند متعال فرج آن حضرت را نزدیک کند.
عضو مجلس خبرگان رهبری در پایان به پرسشهای مطرحشده پاسخ داد.
نظر شما