یکشنبه ۷ شهریور ۱۳۸۹ - ۱۱:۳۷
زندگی نامه کامل مرحوم احمدی فقیه یزدی

در پی درگذشت آیت الله محمد حسن فقیه یزدی از اساتید حوزه علمیه قم،زندگینامه کامل ایشان تقدیم خوانندگان ارجمند می گردد.

ولادت

وي ، در سال 1330 در خانواده‌ا‌ی مذهبى، علمى و روحانى دیده به جهان گشود.

پدرش، آیة الله حاج ملاّ احمد احمدى نجفی حایری یزدی ـ فرزند شهید آخوند ملاّ حسین (مقتول و مدفون در رواق حرم حضرت امام هادى و حضرت امام حسن عسکرى ، علیهما السلام)  از علما و آیات عظام و فقیهان صاحب نظر و مورد توجّه در نجف اشرف و کربلا و سامرّا بود. وی ، پس از هجرت به ایران در ناحیه‌ی یزد ، مشغول پژوهش و تدریس و مبارزه علیه رژیم ستم‌شاهی پهلوی شد .

مادر آن مرحوم  علویّه‌ای عالم و فاضل و متعبد ، و شخصیّتى صالح و قانع و نیک‌سیرت و اهل جهاد و مبارزه بود .

وي، فرزند عالمِ زاهدِ مجاهد ، مرحوم حاج آقامیر سیّد حسین صدرالسّاداتى (فخرالدّینى) ، قدس سره ـ از اوتاد و اخیار و علماى مبارز و یاران حضرت امام خمینى ، قدس سره ،بود مي‌باشد.

آیة الله احمدى فقیه ، بر اساس سیادت مادرشان ، به « حاج میرزا محمد حسن » مشهورند .

البته در باره‌ی اجداد پدرشان نیز گفته شده که آنان از سادات بوده‌اند و از بحرین به ایران تبعید شده‌اند و یا مهاجرت کرده‌اند و براى رعایت مصالحى ، مانند حفظ جان‌شان ، عمامه‌ی سفید بر سر بسته‌اند .

آغاز تحصیل علوم دینى

وي ، تحصیل علوم دینى را در محضر پدر آغاز کرد .بعد از وفات پدر ، او و برادر گرامی‌شان ، از محضر مرحوم آیة الله حاج شیخ غلام‌رضا فقیه یزدى خراسانى ، قدس سره ، بهره‌ی علمى و اخلاقى گرفتند .

این استفاده‌ی علمى و اخلاقى و تربیتى و ارتباط حضورى تا زمان وفات مرحوم حاج شیخ غلام رضا یزدی ادامه داشته است . بر این اساس ، در آغاز شخصیت‌پذیرى ، پس از پدر، دانش و تربیت از آن بزرگوار، در نفس نفیس این نوبنیادان « کالنقش فى الحجر» ، ترسیم و تثبیت گردید.

با لطف الهى، ایشان ، دروس سطح را نزد اساتید معتبر، مانند حضرات آیات آیة اللهى، علومى، شهید صدوقى، طباطبایى سلطانى بروجردى و ... ، قدس سرهم ، تکمیل کرد و با توفیق الهى، درس‌هاى خارج فقه و اصول را از محضر بسیارى از مراجع معظم تقلید سابق ـ که در زمان حضرت آیة اللّه العظمى بروجردى ، قدس سره ـ سِمَت تدریس خارج فقه و اصول را داشتند ، در حوزه هاى علمیّه ، فرا گرفت .

از دیگر اساتید ایشان، می‌توان به حضرات آیات عظام گلپایگانى و اراکى و محقّق و فکور و حاج شیخ مرتضى حایرى و بهاءالدّینى و میرزا هاشم آملى و ... ، قدس اسرارهم ،  اشاره کرد .

آن مرحوم ، علاوه بر فقه و اصول ، تفسیر، حدیث، عرفان، فلسفه ریاضى و هیئت را در محضر وارستگانى مانند حضرات آیات عظام علاّمه طباطبایى و رفیعى قزوینى و شعرانى و حکیم الهى قمشه اى ، قدس سرهم ، فرا گرفت.

تحقیقات علمى

آن مرحوم هم در جلسه‌ای فقهى که به دستور حضرت امام ،‌ رضوان‌الله علیه ، با حضور اعاظمى از محقّقان ، مانند خاتم یزدی و طاهر شمس ، قدس‌سرهما ، و ...تشکیل مى‌شد ، شرکت فعّال همراه با ارائه‌ی نظریات علمى فقهى داشتند .

کوشنده‌ای خسته‌گی‌ناپذیر

در دوران تحصیل نیز همیشه با مراقبت و مواظبت ، طورى برنامه ریزى کرده بودند که اوقات گـران‌بهاى خود را بهتر و کامل‌تر در تحقیق و فراگیرى علوم اسلامى ، ‌خصوصاً فقه صرف کنند . وي ،‌ گمشده‌ی خویش را در طول چندین سال تحصیل مداوم دریافت ، لذا در فصل‌ تابستان و یا تعطیلات حوزوى ، به مراکز و مناطق مختلف علمى دور، به صورت پیوسته و مستمر مسافرت می‌کرد و با دریافت بهره‌هاى فراوان از مذاکرات علمى با اساتید و فقیهان متخصّص ، مانند آیةالله العظمی میلانی و حاج‌آقا رحیم ارباب و ... که هر یک از نوابغ و نوادر عصر خود و از فقهاى عالى مقام و بقیة السلف حوزه‌هاى علمیّه‌ی نجف و قم و کربلا و سامرا، به شمار مى‌رفتند ، به مراتب علمى بالا و تقوایى والا رسید و در بهترین فرصت و با کوتاه‌ترین مدّت، بر نظریّات قوىّ و پُرمایه‌اى ، واقف شد و بر مبانى خاصّى ، بویژه در منابع فقه ، دست‌ یافت و بر مبانى استنباطى ، به خوبى مسلّط شد.

 ازدواج

در زمان تدریس، با اقدام شهید محراب حضرت آیةاللّه صدوقى ، قدس سره ، پیش از انقلاب ـ با بانویى نیکوسرشت و اهل علم و از خاندانی اصیل و مؤمن و مبارز ، یعنی سرکار خانم صفاتى ، دامت برکاتها ، ازدواج کردند .

سرکار خانم صفاتی ، پیش از ازدواج ، مشغول تحصیل در حوزه‌ی علمیه‌ی قم بود و پس از ازدواج نیز به فراگیر علوم اسلامی با جدیت بیش‌تر ادامه داد و با استفاده از درس‌های همسرش ، و تلاش فراوان و عبادت زیاد ، با لطف الهی ، به درجات بالای علمی رسید و هم اکنون نیز به تربیت شاگردان و تألیف کتاب‌های فقهی و علمی و ... مشغول‌است. .

بدین‌سان ، خانواده‌ای تشکیل شد که علم دانش و تهذیب نفْس ، پایه‌ی آن بود .

همگامى با امام خمینى

مرحوم آيت‌الله فقيه يزدي، از ابتداى نهضت اسلامى ، همواره با حضرت امام خمینى هم‌گام بود و در تحقّق آرمان‌هاى ایشان، تلاشِ مي‌كرد .در پی این فعالیت‌ سیاسی به همراه همسرو بعضى از فرزندان‌شان از سوى ساواک دستگیر و زندانى مى‌شوند .

براى تحکیم اهداف علمى و فقهى و خدمت به انقلاب اسلامى، فعالیّت ایشان بُعدِ تازه‌اى را به خود مى‌گیرد و به خارج از کشور مسافرت مى کند و در کنار پیر و مُرادشان ، حضرت امام خمینى مشغول خدمت مى‌گردد.

 در سنگر امام جمعه

با سرنگونى رژیم دو‌هزار و پانصد ساله‌ی شاهنشاهى، و با توجه به ضرورت هاى اوّل انقلاب، وي بعضى از امور نظام اسلامى را مانند امامت جمعه بر عهده گرفت ، اما هیچ‌گاه از تحقیق و تدریس و تربیت شاگرد ، غفلت نکرد ، لذا پس از منصوب‌شدن به امامت جمعه‌ی بروجرد ، در مدرسـه‌ی بحـرالعلوم ـ که مدّتى پایگاه مرحوم آیة الله العظمى بروجردى ، قدس سره ، و دیگرفقیهان بوده ـ درس خارج فقه و اصول را شروع کرد و بعضى از برنامه هاى فرهنگى و علمى انقلاب اسلامى را در ضمن امور علمى حوزه ، بر عهده گرفت.

دفاع مقدس

در طول دفاع مقدس، براى انجام‌دادن برنامه هاى صحیح شرعى ، مانند برپایى مراسم، تبیین دعا و زیارت و اقامه‌ی نماز جماعت ، بویژه امامت نماز جمعه در سنگر و رفع نیازهاى مادّى و معنوى جبهه ، کوشا بود و حضور فعّال داشت .

حضور در دانشگاه

وي، هم‌زمان با تدریس خارج فقه و اصول و علوم اسلامى در حوزه‌ی علمیه‌ی قم ـ که عمده اشتغال ایشان محسوب مى شود ـ مدتی در بعضى از دانشگاه‌ها تدریس داشتند. در این مدّت، به سبب خُلق نیکوشان، مورد توجّه و علاقه‌ی بسیار دانشگاهیان ، بویژه دانشجویان قرار گرفت.            

تدریس و پرورش  طلاب

این عالم وارسته،چه پیش از پیروزى انقلاب اسلامى و چه پس از آن، همواره ، به عنوان یکى از اساتید صاحب‌نظر و مبتکر و موفّق حوزه، مطرح بود.

آن مرحوم تا پايان حيات پربركت خود  به تدریس خارج مباحث قرآنى ، بویژه احکام‌القرآن و چندین دوره اصول تفریعى و پاره‌ای از کتاب‌های فقهی با اشاره به مسائل جدید و مقایسه با قانون مدنى و عرفان و فلسفه و کلام و بعضى از مباحث هیئت پرداخت .

راهنمایى دانش‌پژوهان را به تحقیق و نوشتن جزوه‌ی درسى و برگزاری کنفرانس ، در مدرسه‌ی حقّانى و ... در ضمن برنامه‌هاى علمى ، مى توان از کارهاى ابتکارى آن مرحوم در ضمن تدریس به شمار آورد . در نتیجه ، تدریس‌ها و تربیت‌ها و پرورش‌هاى مفیدى صورت گرفت که ثمرات و نتایج بسیار نیکو به همراه داشت .

از جمله‌ی تلاش‌های وي در مقام استادی ، مراقبت ویژه از برخی از نخبگان حوزه بود که اینک بعضى از آنان، به تدریس درس خارج و یا سطح مشغول‌اند و در بین آنان افرادى هستند که به مقام اجتهاد و بلکه اِفتاء رسیده‌اند .

برخى از دست‌پرورده‌گان و شاگردان سابق وي نیز در سِمَت‌هایى مانند فقیه شوراى نگهبان یا عضو مجلس خبرگان رهبرى ، در خدمت به اسلام و انقلاب اسلامى و مردم مشغول‌اند .

نظریه‌هاى فقهی جدید

بحمد اللّه تعالى، در فهم قرآن و احادیث ، آراء و نظرهاى اجتهادى ویژه‌اى از وي در دست است مانند « درایت قرآنى » و « وراثت از قرآن » که هر کدام چهارده محور را دنبال مى‌کند.

نیز در باب مسائل فقهى ، ابتکارات و راه‌حل‌هایى براى «مسائل مستحدثه و نوپیدا » ارائه كرده بود و در شعاع مسائل فقهى ، قواعد و ضوابط اصولى را به صورت « تفریعى و کاربردى » تبیین و تحلیل نموده بود.

در تنظیم منابع و مدارک فقهى مانند « آیات الأحکام » و « احکام دستورى قرآن مجید » و « علوم قرآنى » و « قواعد فقهى قرآنى » هم ابتکاراتی داشت و در طرحی جامع برای تنظیم و بررسی روایات ، به نام « أساس الأحکام الشّرعیّة و جامع أدلّتها » تدوین نمود .

تألیفات

آن مرحوم، علاوه بر توفیق تدریس، موفّق به نوشتن کتاب و رساله‌هاى علمى فراوانی شد . این نوشته‌ها بیش از صد عنوان است كه

برخى از آثار چاپ‌شده‌ی وي ، چنین است :

1 ـ أحکام القرآن ( سلسله درس‌هاى دوره‌ی تخصصى علوم قرآن در حوزه‌ی علمیّه‌ی قم ) .

این کتاب ،‌به طورمحدود براى فضلا و طلاب و دانشجویان ،‌چاپ شده است .

2 ـ حاشیه بر مناسک شیخ اعظم انصاری ، قدس سره .

3 ـ حاشیه بر سراج العباد شیخ اعظم انصارى ، قدس سره .

4 ـ تعلیقه بر بخشى از عروة الوثقى .

5 ـ حاشیه بر منتخب المسایل مرحوم سیّد طباطبایى یزدى ، قدس سره .

6 ـ مقدّمه و تعلیق بر قاعده لاضرر مرحوم میرزاى نایینی ، قدس سره

7 ـ حاشیه بر مناسک امام خمینى ، قدس سره .

8 ـ نیّت : راه هدایت ( شرح حدیث بیستم از اربعین حضرت امام ) .

9 ـ رسالة فی طلوع الفجر فی اللیالی المقمرة و...

10 ـ مجموعه اى از مباحث رجالى . این مباحث در مجله‌ی کیهان اندیشه چاپ شده است .

11 ـ مباحث متفرقه درباره‌ی مبانى کلمات حضرت امام .

12 ـ رساله‌ی اساس المسائل و الاحکام ( توضیح المسائل تحلیلی )

 

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha