به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه، استاد رضا رمضانی دبیرکل مجمع جهانی اهلبیت(ع)، امروز شنبه ۱۱ بهمن ماه در پیشهمایش علمی «شخصیت و زمانه امام مهدی(عج) از تولد تا پایان غیبت صغری» که با حضور استادان و محققان در پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی برگزار شد، با اشاره به ضرورت تکیه بر روششناسی دقیق تاریخی در مطالعات مهدوی اظهار داشت: وجود مبارک امام مهدی(عج) از منظرهای کلامی، حدیثی، دعایی و عرفانی قابل اثبات و تبیین است، اما هنگامی که بحث به حوزه تاریخ وارد میشود، باید به روشهای پژوهش تاریخی پایبند بود؛ هر علم ابزار خود را دارد و نمیتوان با ابزار یک علم، مسائل علم دیگر را تحلیل کرد.
وی با اشاره به دشواریهای تحقیق تاریخی درباره دوران غیبت صغری افزود: منابع تاریخی پیرامون این دوره بسیار محدود است و پژوهش در این عرصه نیازمند استخراج دادههای دقیق، تطبیق مستندات و تحلیل عمیق محتوایی است.
عضو مجلس خبرگان رهبری گفت: اگر بتوان گزارشی مستند و علمی از زندگی امام مهدی(عج) در حدود هفتاد سال دوران غیبت صغری ارائه داد، بسیاری از شبهات تاریخی و اعتقادی، حتی در میان شیعیان دوازدهامامی، قابل رفع خواهد بود. تاکنون تمرکز بیشتر پژوهشها بر چهار نایب خاص امام بوده است، در حالیکه این سؤال همچنان مطرح است که آیا ارتباط امام فقط به این نواب محدود بوده یا اشکال دیگری از هدایت وجود داشته است؟ این مسئله باید مستند و تطبیقی بررسی شود.
دبیرکل مجمع جهانی اهلبیت(ع) با بیان اینکه جامعه شیعه در عصر غیبت صغری با بحرانهای اعتقادی متعددی روبهرو بود، تصریح کرد: پس از شهادت امام حسن عسکری(ع)، تحیر عمومی، اختلافات داخلی و ادعاهای دروغین نیابت شکل گرفت و جریانهای غلوآمیز نیز گسترش یافت. یکی از نقشهای محوری امام عصر(عج) در آن دوران، هدایت جامعه و مقابله با انحرافهای فکری بود.
وی به توقیعات امام مهدی(عج) بهعنوان اسناد تاریخی و هدایتی اشاره کرد و گفت: توقیعات صرفاً مکاتبات تاریخی نیستند، بلکه بیانگر نظارت امام بر وضعیت شیعیان، مرزبندی میان نیابت حقیقی و کاذب، اصلاح انحرافها و پاسخ به اختلافات علمی و فقهی هستند. کار علمی در تحلیل محتوایی این توقیعات میتواند افق تازهای در مطالعات مهدوی بگشاید.
استاد رمضانی خاطرنشان کرد: تاکنون در بررسی توقیعات بیشتر به نقل متنها بسنده شده و تحلیلهای راهبردی و محتوایی در آن کمتر وجود دارد؛ در حالیکه این آثار نشاندهنده عمق رهبری دینی امام در دورهای بحرانی از تاریخ اسلام است.
وی با اشاره به پدیده تاریخی غلو در تشیع تأکید کرد: جریان غلو از عصر امیرالمؤمنین(ع) آغاز شد و در دوران امام حسن عسکری(ع) شدت یافت؛ اگر امام مهدی(عج) در دوره غیبت صغری با حکمت و هدایت الهی با این جریان مقابله نمیکرد، جامعه دینی به انحرافهای خطرناک عقیدتی دچار میشد.
عضو مجلس خبرگان رهبری افزود: بررسی علمی مواجهه امام با مدعیان نیابت و جریانهای غلو، میتواند تصویری روشن از هدایتگری ایشان در شرایط پیچیده تاریخی ارائه کند. اگر قرار است از «موعودِ موجود» سخن بگوییم، باید این باور را بر پایه شواهد متقن و دادههای تاریخی معتبر استوار سازیم.
وی در پایان با تأکید بر نقش این همایش در تقویت بنیه پژوهشی مطالعات مهدوی اظهار امیدواری کرد: تلاش پژوهشکده تاریخ و سیره اهلبیت(ع) در این زمینه، اثری ماندگار و علمی خواهد بود که میتواند در رفع شبهات، تحیرهای فکری و تثبیت باورهای اعتقادی نقشآفرینی کند.
انتهای پیام
نظر شما