پنجشنبه ۱۸ تیر ۱۴۰۵ - ۰۹:۰۵
اقتدار حکیمانه خداوند در برابر دشمنان؛ خوانشی از آیه هفتم سوره فتح

حوزه/ آیه هفتم سوره فتح با تأکید بر اینکه «جنود آسمان‌ها و زمین» همه در اختیار خداوند است، تصویری روشن از اقتدار شکست‌ناپذیر و حکیمانه الهی در برابر جبهه دشمنان ترسیم می‌کند؛ اقتداری که نه از سر واکنش، بلکه بر پایه حکمت، مصلحت و تدبیر عمل می‌کند. در این خوانش تفسیری، تفاوت معنادار تعبیر «عَزِیزًا حَکِیمًا» در این آیه با «عَلِیمًا حَکِیمًا» در آیه چهارم، ناظر به دو ساحت متفاوت از نسبت الهی با مؤمنان و دشمنان است: نصرت آگاهانه برای اهل ایمان و به زانو درآوردن حکیمانه جبهه کفر، شرک و نفاق.

به گزارش خبرگزاری حوزه، متن زیر حاصل سلسله جلسات حجت الاسلام والمسلمین کمال الدین مظلومی زاده، استاد عالی حوزه علمیه قم در خبرگزاری حوزه است که قسمت بیست‌ودوم آن تقدیم حضورتان می‌گردد:

بسم الله الرحمن الرحیم.

عرض کردیم که آیه هفتم سوره فتح از آیات امیدآفرین است که آگاهی به غیب را و ایمان را و توحید افعالی را در ما زنده می‌کند و تقویت می‌کند.

* مقایسه‌ای معنادار میان آیه چهارم و آیه هفتم

در پایان آیه هفتم، می‌خواهم یک نکته‌ای را عرض کنم و این آیه را کنار آن آیه چهارم بگذارم. ببینید، در فراز آخر آیه چهارم آمده بود که: «وَلِلَّهِ جُنُودُ السَّماواتِ وَالأَرْضِ وَکانَ اللَّهُ عَلِیمًا حَکِیمًا». در آیه هفتم، در همین آیه‌ای که با هم دنبال کردیم، می‌فرماید: «وَلِلَّهِ جُنُودُ السَّماواتِ وَالأَرْضِ وَکانَ اللَّهُ عَزِیزًا حَکِیمًا».

آنجا می‌گوید: «عَلِیمًا حَکِیمًا». اینجا می‌گوید: «عَزِیزًا حَکِیمًا». فرقش چیست؟ چرا آنجا «عَلِیمًا حَکِیمًا» گفت، اینجا «عَزِیزًا حَکِیمًا» گفت؟

* نصرت مؤمنان در پرتو علم و حکمت الهی

وقتی سخن از مؤمنان و اهل ایمان است، خداوند تمام نیروهای خودش را بسیج می‌کند تا به یاری مؤمنان بروند و نیازهای او را برطرف بکنند. به همین دلیل می‌گوید: «عَلِیمًا حَکِیمًا». خدایی که آگاه است به همه خواسته‌های ما، به همه نیازهای مؤمنین است و طبق حکمتش و طبق مصلحتش به نصرت و یاری و کمک مؤمنین می‌آید.

* اقتدار الهی در برابر جبهه نفاق و شرک

ولی وقتی که سخن از دشمنان اسلام است، وقتی سخن از منافقین است، وقتی سخن از مشرکان است، می‌گوید: «عَزِیزًا حَکِیمًا». نمی‌گوید: «عَلِیمًا حَکِیمًا». «عَزِیزًا حَکِیمًا»؛ اینجا وصف «عزیز»، مظهر اقتدار الهی است و وصف «حکیم»، مظهر دقت و نقطه‌زنی الهی است. وصف این است که کارهای خداوند حساب‌شده است، کارهای خدا دقیق است، نقطه‌زنی می‌کند.

به این معنا که خداوند متعال، عزیزِ شکست‌ناپذیر است که دشمنان را طبق حکمت خودش، طبق مصلحت خودش، ذلیل می‌کند و آن‌ها را به زانو درمی‌آورد.

* حکمت الهی؛ از آشکارسازی ضعف دشمن تا امداد در میدان

حالا این حکمت و این مصلحت می‌تواند به این‌گونه باشد که نقاط ضعف دشمنان را برای مؤمنان و جبهه مقاومت و رزمندگان آشکار بکند. یک فهمی به رزمندگان بدهد، یک قوه اندیشه و تفکری به آن‌ها بدهد که قبلاً شاید این اندیشه و تفکر را نداشتند، ولی در بحبوحه جنگ، خدا به یاری ذهن آن‌ها می‌رود و نقاط ضعف دشمنان را برای آن‌ها آشکار می‌کند. این یک بحث حکمت الهی است.

* جنود خدا؛ از طوفان شن تا مأموریت یک پشه

یا این‌که طبق حکمت و مصلحت، طوفان شن راه می‌اندازد؛ مثل طبس، طوفان شن راه می‌اندازد و آن‌ها را نابود می‌کند. یا مثل اصفهان، یا پشه‌ای را مأمور می‌کند تا به جان نمرود و نمرودیان برود.

چقدر این فضای آیه، فضای زیبایی است. پس فرق بین آن فراز آیه چهارم، «عَلِیمًا حَکِیمًا» و اینجا که «عَزِیزًا حَکِیمًا» گفته، متوجه شدیم. آن ناظر به اهل ایمان است و این ناظر به اهل شرک و نفاق و دشمنان اسلام است.

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha