به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه از مشهد، مهدی عباسیمهر، مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها، در دومین روز از طرح شهید کاظمی آشتیانی که در اتاق جلسات سازمان مرکزی دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد، با تشریح ابعاد جنگ ترکیبی و تجربه جمهوری اسلامی ایران در مقابله با تهدیدهای دشمن، اظهار داشت: بیش از سه دهه است که کشور درگیر جنگی ترکیبی و تمامعیار است و تجربه این سالها نشان داده است که خودباوری، توان درونزا و طراحی راهبردهای متناسب با ظرفیتهای داخلی، از عوامل اصلی افزایش قدرت و تابآوری کشور به شمار میرود.
جنگ ترکیبی؛ واقعیتی فراتر از عملیات نظامی
عباسیمهر در جمع اساتید و اعضای هیئت علمی دانشگاه فردوسی مشهد، با اشاره به ماهیت درگیریهای معاصر اظهار داشت: ما تنها یک سال و نیم یا دو سال نیست که با آمریکا و رژیم صهیونیستی در حال جنگ هستیم، بلکه بیش از سه دهه است که درگیر جنگی ترکیبی و تمامعیار با دشمن هستیم.
وی افزود: در عصر حاضر، جنگهای کلاسیک بهتنهایی پاسخگو نیستند و عوامل متعددی میتوانند در کنار عملیات نظامی، هزینههای جنگ را تغییر دهند. جنگ ترکیبی مجموعهای از ابزارها از جمله حملات سایبری، تحریم و فشار اقتصادی، فشار دیپلماتیک، جنگ اطلاعاتی، نفوذ، آموزش نیروهای متخصص و آشوبگر، استفاده از نیروهای نیابتی و حمله نظامی مستقیم را دربرمیگیرد.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها ادامه داد: امروز قدرتهایی مانند آمریکا، روسیه، چین و کشورهای عضو ناتو از ابزارهای جنگ ترکیبی در میدانهای درگیری محلی، منطقهای و بینالمللی استفاده میکنند. تجربه جنگ اوکراین نیز نشان داد که میدان نبرد نوین، متأثر از عوامل متعدد است و نمیتوان آن را صرفاً با الگوی جنگ کلاسیک تحلیل کرد.
عباسیمهر با اشاره به تجربه جمهوری اسلامی ایران تصریح کرد: در درگیریهای اخیر، همزمانی دیپلماسی، فشار اقتصادی، تحریم، حملات سایبری و عملیات نظامی نشان داد که دشمن از همه ظرفیتهای خود بهصورت ترکیبی استفاده میکند؛ بنابراین نباید جنگ را تنها به لحظهای محدود کرد که بمبی فرود میآید یا تجاوز نظامی صورت میگیرد و پس از پایان درگیری، سایر ابعاد آن را نادیده گرفت.
وی با اشاره به تجربه فشارهای مختلف علیه جمهوری اسلامی ایران گفت: تحریمهای گسترده، فشارهای دیپلماتیک، فشار حداکثری اقتصادی، حملات سایبری و هدف قراردادن زیرساختهای کشور، بخشی از ابزارهایی بودهاند که دشمن طی دهههای گذشته علیه ایران به کار گرفته است.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها افزود: از تحریمهای شورای امنیت در دهه ۸۰ تا فشارهای اقتصادی دهه ۹۰ و محدودیتهای گسترده علیه صادرات نفت، کشور همواره با مجموعهای از فشارهای بههمپیوسته مواجه بوده است؛این مسائل نشان میدهد که جنگ علیه ایران، صرفاً به درگیری نظامی مستقیم محدود نبوده و ابعاد اقتصادی، سیاسی، اطلاعاتی و فناورانه نیز داشته است.
عباسیمهر با اشاره به اهمیت شناخت راهبردهای تحریمی دشمن اظهار داشت: برای شناخت نحوه طراحی و برنامهریزی آمریکاییها در حوزه تحریم، مطالعه آثار و گزارشهای تخصصی این حوزه میتواند مفید باشد؛ زیرا تحریمها نیز بخشی از یک راهبرد کلان برای تضعیف ظرفیتهای اقتصادی و اجتماعی کشورها هستند.
وی تأکید کرد: اگر صحنه را با این پیشفرض نگاه کنیم که بیش از سه دهه درگیر جنگ ترکیبی بودهایم، تحلیل ما از تهدیدها و ضرورتهای دفاعی کشور نیز دقیقتر خواهد شد؛ نباید تصور کنیم جنگ تنها زمانی آغاز میشود که یک درگیری نظامی مستقیم رخ دهد و پس از پایان آن، همهچیز به شرایط عادی بازمیگردد.
عباسیمهر با طرح این پرسش که چگونه جمهوری اسلامی ایران توانسته است در برابر قدرتهای بزرگ مقاومت کند، گفت: آمریکا از نظر جمعیت، مساحت، اقتصاد، علم و فناوری، نفوذ دیپلماتیک و توان نظامی، قدرتی چندین برابر ایران دارد و از بزرگترین ارتشهای جهان برخوردار است؛ با این حال، پرسش مهم این است که جمهوری اسلامی چگونه توانسته در برابر چنین قدرتی ایستادگی کند.
وی افزود: پاسخ این پرسش را باید در دکترین متفاوت ایران جستوجو کرد. ایرانیها قرار نیست با الگوی آمریکایی با آمریکا بجنگند، بلکه بر اساس ظرفیتهای درونی، توان اقتصادی، علمی و فناورانه خود، مدل متفاوتی از قدرت و نبرد را طراحی کردهاند.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها تصریح کرد: ما در حوزههایی وارد شدیم که امکان تقویت آنها بر اساس ظرفیتهای داخلی وجود داشت. موشک و پهپاد ایرانی، نمونهای از این رویکرد هستند؛ محصولاتی که هزینه تولید آنها در مقایسه با میزان اثرگذاریشان پایینتر است، قدرت عملیاتی قابلتوجهی دارند و تولیدشان متکی به مونتاژ فناوری بیگانه نیست، بلکه بر توان درونزا استوار است.
عباسیمهر با اشاره به مفهوم نبرد نامتقارن اظهار داشت: ما در حوزههایی دست گذاشتیم که میتوانستیم در آنها قوی شویم و بر اساس ظرفیتهای خودمان، توانمندی ایجاد کنیم. موشک ایرانی به دلیل آنکه متناسب با ظرفیت درونی و قدرت درونزای کشور ساخته شده است، میتواند در شرایط دشوار نیز قابلیت عملیاتی خود را حفظ کند.
وی افزود: پهپاد ایرانی نیز نمونه دیگری از همین منطق است؛ هزینه تولید آن پایینتر است، اثرگذاری قابلتوجهی دارد و امکان تولید و توسعه آن در داخل کشور وجود دارد. این محصولات، نتیجه اتکا به توان داخلی و تلاش متخصصان کشور هستند.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها ادامه داد: امروز پهپادهای ارزانقیمت و اثرگذار، معادلات جنگ را تغییر دادهاند. حتی قدرتهای بزرگ نیز به دنبال استفاده از این مدل تسلیحات هستند، زیرا در میدان نبرد، صرفاً گرانقیمتبودن تجهیزات به معنای برتری مطلق نیست و گاهی یک ابزار کمهزینه میتواند سامانهای بسیار گرانقیمت را با چالش مواجه کند.
عباسیمهر با اشاره به تجربه جنگ اوکراین و تحولات عرصه نبرد گفت: در بسیاری از جنگهای اخیر، پهپادهای کمهزینه توانستهاند زیرساختها و تجهیزات نظامی گرانقیمت را هدف قرار دهند. این واقعیت نشان میدهد که منطق جنگ در حال تغییر است و جمهوری اسلامی ایران نیز در این حوزه، بر اساس نیازها و ظرفیتهای خود، مسیر متفاوتی را پیموده است.
ضرورت بازنگری در الگوی دفاعی و شناسایی آسیبپذیریها
وی با اشاره به اهمیت تقویت پدافند هوایی گفت: این پرسش مطرح میشود که چرا با وجود سرمایهگذاری گسترده در حوزه پدافند، همچنان برخی آسیبپذیریها وجود دارد؛ پاسخ این است که در جنگ، باید نقاط ضعف و آسیبپذیریها را شناسایی کرد و متناسب با تجربههای بهدستآمده، تجهیزات و راهبردها را ارتقا داد.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها افزود: در برخی موارد، هزینه یک پهپاد بسیار کمتر از هزینه موشک پدافندی یا سامانهای است که برای مقابله با آن به کار گرفته میشود؛ بنابراین، در کنار توسعه پدافند، باید به راهبردهای آفندی، جنگ الکترونیک، سامانههای غیرفعال و روشهای کمهزینهتر مقابله با تهدیدها نیز توجه کرد.
عباسیمهر تصریح کرد: تجربه جنگهای اخیر نشان داده است که نمیتوان صرفاً با تکیه بر تجهیزات گرانقیمت، امنیت را تضمین کرد. باید به سمت شناخت دقیقتر تهدیدها، توسعه فناوریهای بومی و استفاده از تجربههای میدانی حرکت کنیم.
وی با اشاره به پیشرفتهای دفاعی کشور در سالهای اخیر اظهار داشت: در تجربههای گذشته، ممکن بود در برخی حوزهها از جمله نقطهزنی یا شناسایی دقیق اهداف با محدودیتهایی مواجه باشیم، اما بهتدریج با توسعه فناوریهای ماهوارهای، سامانههای شناسایی، تجهیزات راداری و ارتقای توان موشکی، بخشی از این ضعفها برطرف شده است.
عباسیمهر با اشاره به اهمیت تجربههای بهدستآمده در میدان نبرد گفت: در هر درگیری، باید بررسی کنیم از چه ناحیهای بیشتر آسیبپذیر بودهایم و چه نقاطی نیازمند تقویت است. ممکن است در یک حوزه، تهدید اصلی از سوی جنگندهها باشد و در حوزهای دیگر، موشکهای کروز، پهپادها یا حملات سایبری آسیب بیشتری وارد کنند.
وی افزود: جنگنده، به دلیل ریسک بالای ورود به آسمان کشور و احتمال شناسایی و رهگیری، با محدودیتهایی مواجه است؛ اما برخی تهدیدها مانند موشکهای کروز و پهپادها، به دلیل ویژگیهای پروازی و عملیاتی، میتوانند چالشهای متفاوتی ایجاد کنند. بنابراین، راهبرد دفاعی باید متناسب با نوع تهدید طراحی شود.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها ادامه داد: در سالهای اخیر، در کنار توسعه توان آفندی، تلاش شده است سامانههای پدافندی، راداری، ماهوارهای و شناسایی نیز ارتقا پیدا کنند. این روند نشان میدهد که کشور از تجربههای گذشته برای اصلاح ضعفها و افزایش دقت و توان عملیاتی خود استفاده کرده است.
عباسیمهر تأکید کرد: پیشرفت در حوزه دفاعی، نتیجه یک اقدام مقطعی نیست، بلکه حاصل تجربه، آزمون و خطا، شناسایی آسیبپذیریها، کار جمعی و اصلاح مستمر است. این همان الگویی است که میتواند در سایر عرصههای کشور نیز مورد توجه قرار گیرد.
وی با بیان اینکه پیشرفتهای دفاعی کشور محصول همکاری مجموعهای از نیروها و جریانهای مختلف است، گفت: یکی از مهمترین تجربههای جمهوری اسلامی ایران در حوزه دفاعی این است که در این عرصه، مرزبندیهای سیاسی و جناحی کنار گذاشته شده و همه ظرفیتها برای دفاع از کشور به میدان آمدهاند.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها افزود: در دوران دفاع مقدس، زمانی که هیچکس حاضر نبود به ایران کمک کند، کشور به این نتیجه رسید که باید به توان خود اعتماد کند، نیروها را گرد هم آورد و با کنارگذاشتن اختلافات، برای دفاع از کشور تلاش کند. به همین دلیل، صنعت دفاعی را میتوان یکی از نمونههای موفق همگرایی ملی دانست؛ زیرا افراد با گرایشها و سلیقههای مختلف در آن نقش داشتهاند.
عباسیمهر تصریح کرد: در حوزه دفاعی، اصل بر این بوده است که کشور باید تجهیزات مورد نیاز خود را بسازد و امنیت آسمان و سرزمینش را با اتکا به توان داخلی افزایش دهد. این تجربه نشان میدهد که اگر ظرفیتهای علمی، مدیریتی و انسانی کشور در کنار یکدیگر قرار گیرند، میتوان در دشوارترین شرایط نیز به پیشرفت دست یافت.
وی با طرح این پرسش که چرا چنین الگویی در حوزههای اقتصادی، صنعتی و اجتماعی تکرار نشود، گفت: اگر توانستهایم پیچیدهترین و محرمانهترین بخشهای کشور را با حضور اساتید، دانشجویان، متخصصان و نیروهای مختلف علمی پیش ببریم، چرا نباید همین الگو را در اقتصاد، صنعت و دیگر عرصهها نیز به کار بگیریم؟
عباسیمهر، با تأکید بر نقش دانشگاه در تقویت قدرت درونزای کشور اظهار داشت: همانگونه که در حوزه دفاعی، پیوند میان دانش، تجربه، مدیریت و نیازهای واقعی کشور به پیشرفتهای مهمی منجر شده است، دانشگاه نیز باید با شناخت مسائل اساسی جامعه و ارائه راهحلهای علمی، به پیشران اقتدار ملی تبدیل شود.
عباسیمهر با اشاره به ظرفیت گسترده دانشگاهها و مراکز علمی کشور گفت: دانشگاه صرفاً محل آموزش و تولید مقاله نیست، بلکه باید به مرکزی برای شناسایی مسائل، طراحی راهحل و تبدیل دانش به قدرت و ثروت ملی تبدیل شود.
وی افزود: اگر دانشگاه نتواند میان دانش تولیدشده و نیازهای واقعی کشور ارتباط برقرار کند، بخشی از ظرفیت آن بلااستفاده خواهد ماند. مسئله اصلی این است که بدانیم کشور در چه حوزههایی با چالش مواجه است و چگونه میتوان از ظرفیت اساتید، دانشجویان، پژوهشگران و نخبگان برای حل این مسائل استفاده کرد.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها تصریح کرد: امروز کشور در حوزههای مختلف اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، فناوری، حکمرانی و امنیتی با مسائل پیچیدهای روبهرو است. حل این مسائل نیازمند کار علمی، نگاه میانرشتهای، گفتوگو میان نخبگان و ارتباط مستمر دانشگاه با دستگاههای اجرایی و بخشهای مختلف جامعه است.
عباسیمهر ادامه داد: دانشگاه باید از حالت واکنشی خارج شود و پیش از آنکه مسائل به بحران تبدیل شوند، درباره آنها مطالعه و راهحل ارائه کند. این رویکرد، دانشگاه را از یک نهاد صرفاً آموزشی به نهادی اثرگذار در تصمیمسازی و پیشرفت کشور تبدیل خواهد کرد.
وی با اشاره به اهمیت نقش اساتید و نخبگان علمی اظهار داشت: استاد دانشگاه تنها مسئول انتقال دانش به دانشجو نیست، بلکه در قبال جامعه، آینده کشور و تربیت نیروی انسانی نیز مسئولیت دارد؛استاد باید بتواند دانش خود را به مسائل واقعی جامعه پیوند بزند و در مسیر حل مشکلات کشور نقشآفرینی کند.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها افزود: نخبگان علمی باید از ظرفیت تخصصی خود برای ارتقای حکمرانی، افزایش بهرهوری، حل مشکلات اقتصادی و تقویت بنیانهای فرهنگی و اجتماعی استفاده کنند؛ کشور به نخبگانی نیاز دارد که علاوه بر تخصص، مسئلهمحور، مسئولیتپذیر و نسبت به سرنوشت جامعه حساس باشند.
عباسیمهر با تأکید بر ضرورت تقویت ارتباط میان دانشگاه و جامعه گفت: دانشگاه نباید خود را از تحولات اجتماعی جدا بداند. مسائل جامعه باید وارد فضای علمی دانشگاه شود و دانشگاه نیز باید بتواند پاسخهای دقیق، مستند و قابل اجرا ارائه دهد.
وی ادامه داد: یکی از آسیبهای جدی، فاصلهگرفتن برخی فعالیتهای علمی از نیازهای واقعی کشور است. زمانی که مسئله اصلی جامعه به موضوع پژوهش تبدیل شود، هم انگیزه علمی افزایش مییابد و هم نتیجه پژوهش میتواند در میدان عمل مورد استفاده قرار گیرد.
عباسیمهر با اشاره به اهمیت امیدآفرینی در جامعه اظهار داشت: یکی از عرصههای مهم فعالیت دانشگاه، تقویت امید و اعتماد به ظرفیتهای داخلی است. امیدآفرینی به معنای نادیدهگرفتن مشکلات نیست، بلکه به معنای دیدن ظرفیتها، شناخت مسیرهای عبور از مشکلات و نشاندادن امکان پیشرفت است.
وی افزود: جامعهای که نسبت به آینده خود احساس ناتوانی کند، حتی در صورت برخورداری از امکانات و ظرفیتهای فراوان نیز نمیتواند بهدرستی از آنها استفاده کند. در مقابل، جامعه امیدوار میتواند از دشواریها عبور کند و برای حل مسائل، مشارکت و تلاش بیشتری داشته باشد.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها تصریح کرد: دانشگاهیان در این زمینه نقش مهمی دارند؛ زیرا سخن استاد، پژوهشگر و نخبه علمی در جامعه اثرگذار است. اساتید باید ضمن بیان نقدهای دقیق و کارشناسی، ظرفیتهای کشور و نمونههای موفق پیشرفت را نیز برای جامعه تبیین کنند.
عباسیمهر ادامه داد: نقد علمی و مطالبهگری، با سیاهنمایی و القای بنبست تفاوت دارد. دانشگاه باید هم ضعفها را شناسایی و بیان کند و هم راهحل ارائه دهد. اگر نقد صرفاً به بیان ناکارآمدیها محدود شود و هیچ مسیر اصلاحی پیشنهاد نکند، نمیتواند به پیشرفت کشور کمک کند.
الگوی پیشرفت؛ از دفاع تا علم و فناوری
وی با اشاره به تجربه موفق کشور در حوزه دفاعی گفت: یکی از درسهای مهم پیشرفتهای دفاعی این است که هرگاه مسئلهای بهصورت جدی شناسایی شده، ظرفیتهای علمی و مدیریتی در کنار یکدیگر قرار گرفته و اراده لازم برای حل آن شکل گرفته است، نتایج قابلتوجهی به دست آمده است.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها افزود: این الگو باید در حوزههای علمی، صنعتی، اقتصادی و اجتماعی نیز مورد استفاده قرار گیرد. برای حل مسائل کشور، ابتدا باید مسئله را دقیق شناخت، سپس ظرفیتهای موجود را شناسایی کرد و در نهایت، با تقسیم کار و پیگیری مستمر، به سمت نتیجه حرکت کرد.
عباسیمهر تأکید کرد: نباید تصور کنیم همه مشکلات کشور با یک تصمیم یا یک اقدام کوتاهمدت حل میشود. پیشرفت، نیازمند برنامه، صبر، استمرار، ارزیابی و اصلاح است. دانشگاه میتواند در این مسیر، نقش اتاق فکر، مرکز تولید راهحل و محل تربیت نیروی انسانی توانمند را ایفا کند.
وی گفت: اگر دانشگاه به مسائل واقعی کشور ورود کند، ارتباط خود را با صنعت و جامعه تقویت کند و از ظرفیت نخبگان در مسیر حل مشکلات بهره بگیرد، میتواند همان نقشی را در اقتدار علمی و اقتصادی ایفا کند که مجموعههای دانشبنیان و مراکز تخصصی در حوزه دفاعی ایفا کردهاند.
مسئولیت دانشگاه در مواجهه با جنگ شناختی
عباسیمهر با اشاره به ابعاد شناختی جنگ ترکیبی اظهار داشت: یکی از مهمترین میدانهای رویارویی امروز، جنگ شناختی و رسانهای است. دشمن تلاش میکند با برجستهسازی ضعفها، تحریف واقعیتها، ایجاد ناامیدی و القای بیاعتمادی، سرمایه اجتماعی کشور را تضعیف کند.
وی افزود: دانشگاه و استادان نمیتوانند نسبت به این میدان بیتفاوت باشند. وظیفه دانشگاه، تقویت قدرت تحلیل، ارتقای سواد رسانهای و کمک به جامعه برای تشخیص واقعیت از روایتسازیهای هدفمند است.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها ادامه داد: مقابله با جنگ شناختی صرفاً با شعار ممکن نیست، بلکه نیازمند تولید محتوای معتبر، گفتوگوی علمی، پاسخگویی به پرسشهای نسل جوان و ارائه روایت دقیق از مسائل کشور است.
عباسیمهر تصریح کرد: اگر دانشگاه نتواند به پرسشهای جامعه پاسخ دهد، میدان برای روایتهای ناقص، احساسی و گاه تحریفشده باز خواهد شد. بنابراین، اساتید باید با زبان علمی و قابل فهم، درباره مسائل کشور گفتوگو کنند و اجازه ندهند خلأ اطلاعاتی به بیاعتمادی تبدیل شود.
وی با تأکید بر ضرورت عبور از نگاه محدود به تولید علمی گفت: تولید دانش زمانی ارزش اجتماعی خود را نشان میدهد که بتواند در زندگی مردم، سیاستگذاری، صنعت، اقتصاد، فرهنگ و حل مسائل کشور اثر بگذارد.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها افزود: دانشگاه باید برای پژوهشهای خود مسئله مشخص، مخاطب روشن و مسیر عملیاتی داشته باشد. لازم است میان پژوهشگر، دستگاه اجرایی، صنعتگر و جامعه ارتباطی مستمر شکل بگیرد تا نتایج علمی در مرحله اجرا متوقف نشود.
عباسیمهر خاطرنشان کرد: کشور برای عبور از شرایط دشوار، بیش از هر زمان دیگری به نیروهای متخصص، امیدوار، متعهد و مسئلهشناس نیاز دارد. اساتید و نخبگان باید به جای انتظار برای فراهمشدن همه شرایط، از ظرفیتهای موجود استفاده کنند و در حد توان خود، بخشی از مسائل کشور را حل کنند.
وی گفت: همانگونه که در حوزه دفاعی، تکیه بر توان داخلی و همافزایی نیروها به قدرت بازدارندگی منجر شد، در عرصه علمی و اقتصادی نیز باید با میداندادن به دانشگاه، نخبگان و ظرفیتهای مردمی، زمینه شکلگیری اقتدار پایدار را فراهم کرد.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها،با تأکید بر مسئولیت اجتماعی دانشگاهیان اظهار داشت: استاد دانشگاه نمیتواند نسبت به مسائل جامعه بیتفاوت باشد؛ چراکه دانشگاه بخشی از جامعه است و استادان و نخبگان علمی در قبال آینده کشور، تربیت نسل جوان و حل مسائل اجتماعی مسئولیت دارند.
وی با بیان اینکه نقد، یکی از وظایف مهم دانشگاه است، افزود: جامعه علمی باید بتواند عملکردها و سیاستها را نقد کند، اما نقد دانشگاهی زمانی اثرگذار خواهد بود که مبتنی بر دانش، اطلاعات دقیق و شناخت واقعیتهای میدان باشد و در کنار بیان مسئله، راهکار نیز ارائه کند.
عباسیمهر تصریح کرد: نقد منصفانه با تخریب و سیاهنمایی تفاوت دارد. استاد دانشگاه باید بتواند نقاط ضعف را صریح بیان کند، اما همزمان ظرفیتها و نقاط قوت کشور را نیز ببیند و برای اصلاح کاستیها پیشنهاد عملی ارائه دهد.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها ادامه داد: یکی از نیازهای امروز جامعه، شکلگیری فضای گفتوگوی منطقی و علمی است. دانشگاه باید محیطی باشد که در آن پرسش، نقد و حتی اختلاف نظر امکان طرح داشته باشد، اما این اختلافها نباید به تقابل اجتماعی و از بین رفتن سرمایههای مشترک کشور منجر شود.
وی با تأکید بر ضرورت گفتوگو میان جریانهای مختلف فکری و اجتماعی اظهار داشت: اختلاف نظر امری طبیعی است و نمیتوان جامعه را بدون اختلاف دیدگاه تصور کرد؛ مسئله مهم این است که جامعه چگونه اختلافات خود را مدیریت میکند.
عباسیمهر افزود: اگر اختلافات از مسیر گفتوگو و استدلال خارج شود و به حذف یکدیگر، اتهامزنی و نفی متقابل تبدیل شود، ظرفیتهای اجتماعی کشور آسیب خواهد دید. دانشگاه میتواند در ایجاد فرهنگ گفتوگو، تحمل نظر مخالف و شنیدن دیدگاههای متفاوت نقش پیشگام داشته باشد.
وی گفت: استاد دانشگاه باید بتواند با دانشجو گفتوگو کند، پرسشهای او را بشنود و حتی در مواردی که پاسخ قطعی وجود ندارد، صادقانه درباره مسئله بحث کند. پاسخندادن به پرسشهای نسل جدید، موجب حذف پرسش نمیشود، بلکه ممکن است زمینه مراجعه آنان به منابع غیرمعتبر را فراهم کند.
وحدت ملی؛ سرمایه راهبردی کشور
عباسیمهر با اشاره به اهمیت وحدت ملی در شرایط حساس کشور اظهار داشت: در شرایطی که دشمن تلاش میکند اختلافات داخلی را تشدید کند، حفظ وحدت و انسجام ملی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
وی ادامه داد: وحدت به معنای یکسانبودن دیدگاهها نیست؛ بلکه به این معناست که افراد و جریانهای مختلف، با وجود اختلاف نظر، بر سر اصول و منافع اساسی کشور به یکدیگر نزدیک شوند و اجازه ندهند اختلافات فرعی، مسائل اصلی را تحتالشعاع قرار دهد.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها تصریح کرد: ایران قوی نیازمند جامعهای منسجم، دانشگاهی فعال، نخبگانی مسئولیتپذیر و مردمی امیدوار است. هیچ کشوری صرفاً با تجهیزات و امکانات مادی قدرتمند نمیشود؛ سرمایه انسانی و اجتماعی از مهمترین مؤلفههای قدرت ملی است.
وی با تأکید بر ضرورت حضور مؤثر دانشگاه در عرصه اجتماعی گفت: دانشگاه نباید خود را جزیرهای جدا از جامعه بداند. استاد و دانشجو باید مسائل مردم را بشناسند و درباره آنها فکر کنند و دانشگاه نیز باید بتواند بخشی از این مسائل را با روش علمی حل کند.
عباسیمهر افزود: دانشگاهیان باید نسبت به مسائل اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و سیاسی کشور حساس باشند و در چارچوب تخصص خود برای حل آنها نقشآفرینی کنند. این حضور نباید صرفاً در زمان بروز بحرانها شکل بگیرد، بلکه باید به یک رویکرد مستمر تبدیل شود.
وی با اشاره به اهمیت تربیت نیروی انسانی اظهار داشت: دانشگاه علاوه بر تولید دانش، مسئول تربیت نسلی است که قرار است آینده کشور را اداره کند. بنابراین، تربیت دانشجوی متخصص بدون توجه به مسئولیتپذیری اجتماعی، اخلاق حرفهای و توانایی تحلیل مسائل، کافی نیست.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها با تأکید بر ضرورت امیدآفرینی در میان جوانان گفت: اگر جوان احساس کند هیچ نقشی در آینده کشور ندارد یا مسائل موجود قابل حل نیست، انگیزه مشارکت و تلاش در او کاهش پیدا میکند.
وی افزود: وظیفه استاد و دانشگاه این است که ضمن بیان واقعیتها و مشکلات، ظرفیتهای موجود و امکان تغییر و پیشرفت را نیز برای نسل جوان تبیین کند. امید واقعی با پنهانکردن مشکلات ایجاد نمیشود، بلکه از شناخت مسئله و باور به توانایی حل آن شکل میگیرد.
عباسیمهر تصریح کرد: یکی از مهمترین وظایف نخبگان، تبدیل احساس ناتوانی به احساس توانمندی است. جامعهای که ظرفیتهای خود را بشناسد و به توانایی نیروهای داخلی اعتماد داشته باشد، میتواند برای مسائل پیچیده راهحل پیدا کند.
وی با اشاره به نام و رویکرد طرح شهید کاظمی آشتیانی اظهار داشت: یکی از پیامهای مهم این طرح، توجه به نخبگانی است که با وجود محدودیتها، مسئله را شناختند، به توان داخلی اعتماد کردند و برای تحقق یک هدف علمی و ملی تلاش کردند.
عباسیمهر افزود: مسیر پیشرفت کشور به افرادی نیاز دارد که منتظر فراهمشدن شرایط ایدهآل نمانند، بلکه با شناخت امکانات موجود، برای حل مسئله اقدام کنند. این روحیه باید در میان دانشجویان، اساتید و نخبگان تقویت شود.
وی ادامه داد: تجربههای موفق علمی و دفاعی کشور نشان داده است که هنگامی که مسئله بهدرستی شناخته شود و اراده، دانش و توان اجرایی در کنار یکدیگر قرار گیرد، میتوان بر محدودیتها غلبه کرد.
مدیر سیاسی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها در پایان تأکید کرد: مسئولیت دانشگاهیان امروز فقط تولید مقاله و برگزاری کلاس نیست؛ بلکه آنان باید در شناخت مسائل کشور، ارائه راهحل، تربیت نیروی انسانی، مقابله با جنگ شناختی، تقویت امید و حفظ سرمایه اجتماعی نقشآفرین باشند.
عباسیمهر خاطرنشان کرد: دانشگاه باید محل تربیت انسانهایی باشد که هم تخصص علمی دارند و هم نسبت به جامعه و آینده کشور احساس مسئولیت میکنند. اگر این ظرفیت بهدرستی فعال شود، دانشگاه میتواند یکی از مهمترین پیشرانهای پیشرفت و اقتدار کشور باشد.
وی گفت: در شرایطی که کشور با انواع تهدیدها و فشارها مواجه است، مهمترین سرمایه، نیروی انسانی توانمند و جامعهای است که به آینده خود باور دارد. تقویت علم، امید، گفتوگو، وحدت و مسئولیتپذیری میتواند زمینهساز شکلگیری ایران قوی و افزایش قدرت ملی باشد.
انتهای پیام/
نظر شما