به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه از مشهد، حجتالاسلام والمسلمین مرتضوی، استاد حوزه علمیه، در آیین رونمایی از کتاب «فقه استدلالی جزا» که در حاشیه یازدهمین نمایشگاه تخصصی کتب حوزوی و معارف اسلامی برگزار شد، از مدیر حوزه علمیه خراسان و تمامی حاضران در این آیین و همچنین افرادی که در نگارش و انتشار این اثر نقش داشتند، قدردانی کرد.
وی با اشاره به کلیپی که در آیین افتتاحیه سال تحصیلی حوزه علمیه خراسان از رهبر شهید پخش شده بود، افزود: مطلب بسیار بزرگ و مهمی در آن بیان شد که باید نوشته و مورد توجه قرار گیرد. ایشان تأکید کردند که به طلبههای خودم، زمانی که مشغول تحصیل بودند، میگفتم باید درس بخوانید و عالم شوید.
استاد حوزه علمیه خراسان ادامه داد: امروز زمان مبارزه است و مشغول مبارزه و فعالیتهای اجتماعی هستیم، اما باید درس بخوانید؛ زیرا تا زمانی که عالم نشوید، کار شما به نتیجه نمیرسد.
فعالیتهای جنبی نباید طلبه را از تحصیل بازدارد
وی تصریح کرد: ایشان تعبیر کرده بودند که باید به نصاب علمی برسید؛ زمانی که به این نصاب رسیدید، حوزهها سخن شما را میپذیرند و جامعه نیز حرف شما را قبول خواهد کرد و این مسئله بسیار مهم است.
حجتالاسلام والمسلمین مرتضوی با تأکید بر اهمیت تحصیل در حوزه افزود: نباید فعالیتهای جنبی، ما را از درس خواندن در فقه، اصول و تفسیر بازدارد، ایشان در ادامه، مرحوم امام خمینی(ره) را مثال زدند و گفتند که ایشان از کسانی بود که به نصاب علمی رسید.
وی ادامه داد: در ذهن من نیز همین مطلب بود که مرحوم امام(ره) به نصاب علمی رسید، اما این اتفاق در حوزه سنتی رخ داد. ایشان در حوزه سنتی به نصاب علمی رسیدند و زمانی که به این جایگاه رسیدند، مقبولیت عامه پیدا کردند.
استاد حوزه علمیه خراسان بیان کرد: در آن زمان، مسائلی مانند آنچه امروز در حوزه مطرح است، از جمله مدرک، هزینه و دیگر مسائل، مطرح نبود؛ بلکه ایشان در همان حوزه سنتی به نصاب علمی رسیدند و مقبولیت عامه پیدا کردند.
وی با اشاره به ضرورت توجه طلاب به تحصیل، آموزش و پژوهش گفت: طلاب باید به درس، آموزش و پژوهش اهمیت بدهند.
بیش از چهل سال تدریس خارج بر محور تحریرالوسیله
حجتالاسلام والمسلمین مرتضوی در ادامه با اشاره به سابقه علمی والد خود، اظهار کرد: والد معظم پس از حدود ۳۰ سال تحصیل در نجف و بهرهگیری از درس بزرگان نجف، از جمله مرحوم آیتالله شاهرودی و مرحوم امام، مدتی نیز در قم و سپس در مشهد حضور داشتند.
وی بیان کرد: حدود سال ۱۳۶۰ یا ۱۳۶۱ بود که فضلا و کسانی که در درس ایشان شرکت میکردند، پیشنهاد کردند درس خارج را آغاز کنند، ایشان در ابتدا گفتند قصد ندارند درس خارج را آغاز کنند، اما در نهایت پذیرفتند و متن درس را «تحریرالوسیله» قرار دادند.
استاد حوزه علمیه خراسان تصریح کرد: ایشان با تعظیم و تکریم نسبت به حضرت امام(ره)، درس خود را بر اساس تحریرالوسیله قرار دادند و میگفتند من غیر از تدریس، کار دیگری از عهدهام برنمیآید و میخواهم با همین کار به شما خدمت کنم؛ شما حکومتی اسلامی تشکیل دادید، انقلاب را به پیروزی رساندید و شاگردانی تربیت کردید، اما من وارد کارهای اجرایی و دولتی نمیشوم و همان تدریس را انجام میدهم.
وی ادامه داد: ایشان متن درس خارج خود را نیز تحریرالوسیله قرار دادند و همیشه میگفتند این فعالیت فرهنگی، اتفاقی نیست که در یک سال رخ داده باشد؛ بلکه حدود چهل سال در حوزه مشهد ادامه داشته است.
حجتالاسلام والمسلمین مرتضوی بیان کرد: ایشان میگفتند در حوزه مشهد نام امام را زنده میکنم؛ به همان مقداری که از دستم برمیآید و با نگاههای متفاوتی که در آن زمان وجود داشت. در آن دوران در مشهد مخالفتهای زیادی نیز صورت گرفت، اما این مسیر ادامه پیدا کرد.
وی با اشاره به استمرار این مسیر ابراز کرد: ایشان تا سال ۱۴۰۳، بیش از ۴۰ سال درس خارج داشتند و متن درس ایشان نیز تحریرالوسیله حضرت امام(ره) بود.
آغاز مباحث قضا بر اساس نیازهای نظام اسلامی
استاد حوزه علمیه خراسان اظهار کرد: نخستین بحثی که ایشان مطرح کردند، کتاب قضا بود. انقلاب اسلامی پیروز شده بود و قوه قضائیه نیز در آن زمان از طلاب و فضلا خواسته بود که برای امر قضاوت وارد میدان شوند. همچنین مسائلی در حوزه قضا وجود داشت که در حال تبدیل شدن به قانون بود و مقرر شده بود احکام قضایی بر اساس تحریرالوسیله مورد توجه قرار گیرد.
وی تصریح کرد: ایشان گفتند این طلبهها در این زمینه مطالب زیادی نمیدانند و من چه چیزی برای آنان بگویم؟ سپس تصمیم گرفتند از ابتدای کتاب قضا بحث را آغاز کنند؛ چراکه مباحث این کتاب در حوزه کمتر مورد توجه قرار گرفته بود.
حجتالاسلام والمسلمین مرتضوی ادامه داد: خود ایشان تعبیر میکردند که قلم به این کتاب نخورده و در حوزه، مباحث قضا به این شکل مطرح نشده بود. بنابراین، بحث کتاب قضا را آغاز کردند.
وی با اشاره به اهتمام مرحوم استاد مرتضوی به نقل و بررسی دیدگاههای فقها، یادآور شد: آن زمان که بحث کتاب قضا مطرح شد، یاد مرحوم آقای حکیم میافتادم که از دوستان ما بود. ایشان گاهی از تهران کتابهای مربوط به قضا را تهیه میکرد و وقتی کتاب جدیدی پیدا میکرد، بسیار خوشحال میشد و آن را در اختیار دیگران قرار میداد.
استاد حوزه علمیه خراسان افزود: آن زمان کتابهای مربوط به این موضوع بسیار محدود بود و افرادی که در این زمینه مطالعه میکردند، علاقه داشتند این مطالب و اقوال بزرگان را به دست آورند.
وی بیان کرد: مباحث ایشان در ادامه به کتاب قضا، حدود و قصاص رسید و آخرین بحثی که در سال ۱۴۰۳ داشتند نیز درباره نماز جمعه، فحشا و صلح بود.
تدوین «فقه استدلالی جزا» با تکیه بر مبانی فقهی
حجتالاسلام والمسلمین مرتضوی با اشاره به دستاوردهای علمی این دوره طولانی، تأکید کرد: در این حدود ۴۰ سال، آثار موضوعی فراوانی از فرمایشات مرحوم مرتضوی به وجود آمد که از نظر علمی بسیار ارزشمند است. مبانی ایشان تنها به مبانی قم محدود نمیشود، بلکه مبانی نجف و قم در آن دیده میشود.
وی تصریح کرد: در مباحث مطالعات فراوانی داشتند و دیدگاههای مختلف را نقل و نقد میکردند و بنده نیز با تأسی به ایشان، از حدود سال ۱۳۹۰ به بحث فقه جزا پرداختم.
استاد حوزه علمیه خراسان ادامه داد: پیش از آن، چند سال روی کتاب «خمس» کار کرده بودم و پس از آن به مباحث فقه جزا رسیدم، ر این مباحث، تحریرالوسیله را متن قرار دادم و حدود ۱۰ سال این بحث فقه جزایی ادامه پیدا کرد.
وی با اشاره به پایان یافتن تدوین این اثر، گفت: به لطف الهی این کار به پایان رسید و کتاب «فقه استدلالی جزا» آماده شد و امیدواریم این اثر برای مجامع فرهنگی، حوزوی و دانشگاهی مورد استفاده قرار گیرد.
حجتالاسلام والمسلمین مرتضوی در پایان از تمامی افرادی که در مراحل مختلف نگارش و آمادهسازی این اثر تلاش کردند، قدردانی کرد.
انتهای پیام. /










نظر شما