خبرگزاری حوزه | بابک برجسته، کارگردان سینما، در گفت‌وگو با خبرگزاری حوزه با تأکید بر ضرورت ثبت سینمایی جنگ ۱۲ روزه اظهار کرد: رویدادهایی که زندگی یک جامعه را تحت تأثیر قرار می‌دهند، نباید تنها در محدوده اخبار روزانه باقی بمانند. سینما این ظرفیت را دارد که از دل حوادث تاریخی، روایت‌هایی ماندگار خلق کند و تجربه‌های انسانی مردم را برای نسل‌های آینده به تصویر بکشد. اگر فیلم‌سازان در زمان مناسب به سراغ این موضوعات نروند، ممکن است بخشی از جزئیات و احساساتی که مردم در جریان این حوادث تجربه کرده‌اند، به‌تدریج از حافظه جمعی کنار برود.
وی با بیان اینکه جنگ ۱۲ روزه از جمله رویدادهایی است که نیازمند توجه جدی سینماگران است، افزود: پرداختن به چنین موضوعی نباید به ساخت چند فیلم با رویکردی مشابه محدود شود. جنگ ابعاد متعددی دارد و هر فیلم‌ساز می‌تواند از زاویه‌ای متفاوت به آن نگاه کند. یک نفر ممکن است بر ابعاد اجتماعی و خانوادگی تمرکز کند، دیگری سراغ تجربه‌های فردی برود و فیلم‌سازی نیز پیامدهای روانی و عاطفی جنگ را بررسی کند. تنوع این نگاه‌ها کمک می‌کند تصویری جامع‌تر از آنچه بر جامعه گذشته است، شکل بگیرد.
این کارگردان سینما ادامه داد: نباید تصور کنیم برای ساخت فیلم درباره جنگ حتماً باید به سراغ میدان نبرد، سلاح و صحنه‌های درگیری برویم. جنگ در کنار همه ابعاد نظامی و سیاسی خود، به زندگی عادی مردم نیز وارد می‌شود و آرامش خانواده‌ها، روابط میان افراد و برنامه‌های روزمره آن‌ها را تغییر می‌دهد. گاهی روایت یک خانواده که ناگهان با حادثه‌ای غیرمنتظره مواجه می‌شود، می‌تواند بخشی از واقعیت جنگ را آشکار کند که در روایت‌های مستقیم و متعارف کمتر دیده می‌شود.
برجسته با اشاره به مسئولیت تاریخی سینماگران در قبال حوادث مهم جامعه تصریح کرد: فیلم‌سازان باید این پرسش را از خود مطرح کنند که در برابر اتفاقاتی که در زمانه آن‌ها رخ می‌دهد، چه وظیفه‌ای دارند. قرار نیست همه آثار سینمایی به یک شیوه ساخته شوند یا به یک نتیجه واحد برسند، اما بی‌توجهی به رویدادهایی که بر زندگی مردم تأثیر گذاشته‌اند، می‌تواند خلأیی در حافظه فرهنگی جامعه ایجاد کند. سینما با زبان تصویر و داستان قادر است تجربه‌های پراکنده افراد را به روایتی تبدیل کند که امکان بازخوانی آن در سال‌های آینده وجود داشته باشد.
وی تأکید کرد: اهمیت پرداختن به جنگ ۱۲ روزه تنها به ثبت اتفاقات آن دوره محدود نمی‌شود؛ این آثار می‌توانند به درک بهتر پیامدهای جنگ نیز کمک کنند. مخاطب باید بتواند از خلال شخصیت‌ها و موقعیت‌های داستانی، با ترس‌ها، نگرانی‌ها، تصمیم‌ها و تغییراتی آشنا شود که در شرایط بحرانی بر زندگی انسان‌ها تحمیل می‌شود. وقتی یک حادثه از زاویه تجربه‌های انسانی روایت می‌شود، مخاطب می‌تواند فراتر از آمار و اطلاعات، تأثیر واقعی آن را بر زندگی افراد درک کند.
کارگردان سینما با اشاره به اهمیت تنوع در روایت‌های مرتبط با جنگ بیان کرد: یکی از موضوعات مهم در تولید آثار سینمایی درباره جنگ ۱۲ روزه، پرهیز از محدود کردن روایت‌ها به یک قالب مشخص است. این رویداد ظرفیت آن را دارد که در قالب‌های مختلفی از جمله ملودرام، فیلم اجتماعی و آثار مبتنی بر تجربه‌های واقعی بازنمایی شود. هر کدام از این گونه‌ها می‌توانند بخشی از واقعیت را برجسته کنند و در کنار یکدیگر، تصویری چندوجهی از شرایط آن روزها ارائه دهند. آنچه اهمیت دارد، ارتباط درست میان داستان، شخصیت‌ها و واقعیت تاریخی است.
وی افزود: فیلم‌ساز برای پرداختن به چنین موضوعی باید نسبت به آنچه روایت می‌کند، احساس مسئولیت داشته باشد. استفاده از یک رویداد واقعی صرفاً برای ایجاد هیجان یا پیشبرد داستان کافی نیست؛ باید پیامدهای آن رویداد بر شخصیت‌ها و محیط زندگی‌شان نیز مورد توجه قرار گیرد. اگر قرار است جنگ در یک اثر سینمایی بازنمایی شود، لازم است تأثیر آن بر روابط انسانی، تصمیم‌های افراد و چشم‌انداز آینده آنان به‌درستی در ساختار داستان جای بگیرد. این رویکرد می‌تواند به باورپذیری اثر کمک کند و ارتباط عمیق‌تری میان مخاطب و شخصیت‌ها ایجاد کند.
برجسته با تأکید بر ضرورت حمایت از فیلم‌هایی که به تجربه‌های معاصر جامعه می‌پردازند، گفت: ساخت فیلم درباره رویدادهای مهم، به‌تنهایی برای ماندگار شدن آن‌ها کافی نیست؛ آثار تولیدشده باید فرصت دیده شدن داشته باشند تا زمینه گفت‌وگو میان فیلم‌سازان، منتقدان و مخاطبان فراهم شود. جشنواره‌ها و دیگر بسترهای نمایش می‌توانند فرصتی برای معرفی این آثار و بررسی نقاط قوت و ضعف آن‌ها ایجاد کنند. اگر فیلمی با موضوعی مهم ساخته شود اما امکان ارتباط با مخاطب را پیدا نکند، بخش قابل توجهی از ظرفیت فرهنگی آن بلااستفاده باقی می‌ماند.
وی ادامه داد: نگاه به جنگ ۱۲ روزه نباید تنها به مقطع وقوع آن محدود بماند. بخشی از اهمیت این رویداد در پیامدهایی است که در زندگی مردم بر جای گذاشته و ممکن است در گذر زمان ابعاد تازه‌ای از آن آشکار شود. سینما می‌تواند این تجربه‌ها را ثبت کند و در اختیار نسل‌هایی قرار دهد که شاید در زمان وقوع حادثه حضور مستقیمی در آن نداشته‌اند. از این منظر، پرداختن به جنگ نه فقط بازگویی گذشته، بلکه اقدامی برای حفظ امکان شناخت و تحلیل آن در آینده است.
این کارگردان با اشاره به نقش تجربه‌های شخصی در شکل‌گیری ایده‌های سینمایی اظهار کرد: گاهی یک اتفاق واقعی مسیر تولید یک فیلم را تغییر می‌دهد و فیلم‌ساز را به سمت موضوعی می‌برد که پیش از آن در برنامه‌اش نبوده است. مواجهه مستقیم با یک حادثه می‌تواند نگاه هنرمند را دگرگون کند و او را به این نتیجه برساند که باید آن تجربه را در قالب اثر خود ثبت کند. در چنین شرایطی، فیلم از یک پروژه صرفاً حرفه‌ای فراتر می‌رود و به تلاشی برای بازتاب بخشی از واقعیت پیرامون تبدیل می‌شود.
برجسته در پایان درباره فیلم سینمایی «گلوریا» توضیح داد: این اثر در ابتدا قرار بود یک ملودرام عاشقانه باشد، اما با آغاز جنگ ۱۲ روزه و وقوع انفجار در محدوده میدان تجریش، تصمیم گرفتم فضای داستان را تغییر دهم و این تجربه را نیز وارد روایت کنم. داستان فیلم درباره زنی جوان است که پس از شکست در ازدواج نخست خود، با مردی به نام نیما که ۲۰ سال از او بزرگ‌تر است، ازدواج می‌کند و با آغاز حملات موشکی، زندگی‌اش وارد مسیری غیرمنتظره می‌شود. نویسندگی، کارگردانی و تهیه‌کنندگی «گلوریا» را بر عهده داشته‌ام و بازیگرانی همچون کامران تفتی، السا فیروزآذر، محمدرضا داودنژاد، مهدی سلوکی و محمدحسین لطیفی در آن ایفای نقش کرده‌اند. این فیلم پس از پایان مراحل تولید آماده نمایش شده است، اما زمان قطعی اکران عمومی آن هنوز مشخص نیست.
انتهای پیام
نظر شما