دوران «تربیت دستوری» پایان یافته است

به گزارش خبرگزاری حوزه از یاسوج، حجت‌الاسلام والمسلمین حمزه پیش‌قدم، دبیر ستاد امر به معروف و نهی از منکر استان کهگیلویه و بویراحمد، در نشست توجیهی و تبیینی مربیان و مبلغان اعزامی به مراسم معنوی اعتکاف در مساجد این استان، ضمن ترسیم نقشه‌راهی نوین برای تعامل با نسل جوان، به تحلیل موشکافانه فرصت‌های تربیتی پیش‌رو پرداخت.

سه شاه‌راه الهی؛ موهبتی برای عبور از گردنه‌های فرهنگی

حجت‌الاسلام والمسلمین پیش‌قدم در ابتدای سخنان خود با لحنی حماسی، خطاب به فعالان عرصه تربیت اظهار داشت: اگر دیروز برای رساندن پیام نور، راه‌های دشوار و گذرگاه‌های صعب‌العبور را طی می‌کردیم، امروز خداوند لطف کرده و خود، سه شاه‌راه هموار و پررفت وآمد را پیش پایمان گشوده است؛ سه ظرفیت عظیم و بی‌نظیر که مانند سه قُلُّبِ طلایی، گوهر ایمان را برای قلب‌های مشتاق نسل نو به ارمغان می‌آورند.

وی با تشریح اولین ظرفیت، یعنی پیاده‌روی اربعین، تصریح کرد: این حرکت تنها یک سفر نیست، بلکه یک زیست‌بوم فرهنگیِ بی‌نظیر است که در عمیق‌ترین لایه‌های خود، بر محور بصیرتِ نابِ امامت و اعتقاد راسخ به ولایت می‌چرخد. در این مسیر، درس‌های مکتب پیامبری و امامت، نه در قالب کتاب، که در قالب حال و تجربه به جان نوجوان می‌نشیند.

دبیر ستاد امر به معروف استان کهگیلویه و بویراحمد، راهیان نور را به عنوان دومین قُلُّب طلایی و مدرسه‌ای سیار برای احیای غیرت معرفی کرد و افزود: این سفرها نباید به یک گزارش اداری تقلیل یابد، بلکه یک پروژه هویت‌سازی است. وقتی دانش‌آموز در مناطقی قدم می‌زند که بوی رشادت می‌دهد، درسِ دفاع از ارزش‌ها از پشت نیمکت مدرسه بیرون می‌آید و ملموس می‌شود.

وی سومین ضلع این مثلث تربیتی را اعتکاف دانست و گفت: اعتکاف، آزمایشگاه عملی ارتباط با خداست. این چند روزِ جدایی از هیاهو، بهترین فرصت برای کار عمیق در حوزه توحید و معادباوری است؛ جایی که نوجوان مستقیماً با ابدیت مواجه می‌شود.

مراحل سه‌گانه رشد؛ تمرکز بر دوران وزارت و مشاوره

این مسئول فرهنگی با اشاره به مبانی دینی تربیت، به تقسیم‌بندی دوران زندگی از منظر رسول گرامی اسلام(ص) پرداخت و یادآور شد: پیامبر اکرم(ص) دوران تربیت را به سه مرحله هفت‌ساله تقسیم فرموده‌اند: هفت سال اول دوران سیادت و آقایی، هفت سال دوم دوران اطاعت و فرمانبرداری، و هفت سال سوم دوران وزارت و مسئولیت‌پذیری است. مخاطب اصلی شما در اعتکاف، غالباً در مرحله سوم و حساس‌ترین دوران رشد، یعنی ۱۴ تا ۲۱ سالگی قرار دارند.

کالبدشکافی نسل جدید؛ از دیجیتال‌نیتی تا چالش‌گرایی

حجت‌الاسلام والمسلمین پیش‌قدم در بخش مهمی از سخنان خود، به تحلیل جامعه‌شناختی نسل Z و نوجوانان امروز پرداخت و تأکید کرد: با الهام از حدیث امیرالمؤمنین(ع) که قلب نوجوان را به زمین بکر تشبیه کرده‌اند، باید بپذیریم که اگرچه زمین همان زمین است، اما شرایط اقلیمی تغییر کرده است. این زمین امروز در معرض طوفان‌های دیجیتال و بذرهای رقیب است.

وی با برشمردن ویژگی‌های کلیدی این نسل بیان داشت: نوجوان امروز، یک بومی دیجیتال است که سرعت انتقال اطلاعاتش بالاست اما ممکن است دچار حواس‌پرتی دیجیتال شود. ویژگی دوم آن‌ها چالش‌گرایی است؛ آن‌ها به راحتی حرف‌ها را نمی‌پذیرند و به دنبال چرا هستند. این روحیه، لجبازی نیست، بلکه خردورزی و میل به درک علت است.

حجت الاسلام و المسلمین پیش‌قدم ادامه داد: این نسل به شدت واقع‌نگر است و نقاب‌ها را زود تشخیص می‌دهد. اگر بین گفتار و رفتار مربی تناقض ببینند، اعتمادشان سلب می‌شود. همچنین آن‌ها با وجود فردگرایی، به دنبال معنا هستند و می‌خواهند در جهان تأثیرگذار باشند، اما همزمان با اضطراب‌های وجودی ناشی از آینده نامطمئن دست‌وپنجه نرم می‌کنند.

تغییر استراتژی؛ از نصیحت به گفت‌وگو

دبیر ستاد امر به معروف استان با تبیین نیازهای واقعی این نسل، خطاب به مربیان اعتکاف متذکر شد: نیاز امروز نوجوان ما، گفت‌وگو به جای تلقین است. آن‌ها به یک مربیِ همراه نیاز دارند، نه یک معلمِ آمر. باید فضای امنی برای پرسش‌های جسورانه آن‌ها درباره مذهب و سنت ایجاد کنید.

وی افزود: نیاز دوم، جایگزینی الگوی عملی به جای نصیحت شفاهی است. صداقت و پایبندی اخلاقی شما، قوی‌ترین درس است. همچنین به جای انباشت اطلاعات، به آن‌ها مهارت‌های زندگی نظیر مدیریت هیجان، تفکر انتقادی و سواد رسانه‌ای بیاموزید.

پیوند شاه‌راه‌ها؛ نقشه‌راه نهایی

حجت‌الاسلام والممسلمین پیش‌قدم در پایان با جمع‌بندی مباحث، بر لزوم طراحی یک منظومه تربیتی واحد تأکید کرد و گفت: وظیفه ماست که این سه شاه‌راه را به هم پیوند بزنیم: اربعین برای تزریق شجاعتِ مبتنی بر ایمان، راهیان نور برای تزریق غیرتِ مبتنی بر هویت، و اعتکاف برای تزریق آرامشِ مبتنی بر یقین.

وی خاطرنشان کرد: بیایید از این ظرفیت‌های بی‌بدیل فقط برای آمارسازی استفاده نکنیم. کشاورزِ این زمینِ بکر (قلب نوجوان)، امروز باید دانش روز و مهارت ارتباطی خود را به شدت افزایش دهد تا بتواند در برابر سیل‌های اطلاعاتی، بذر ایمان را به درستی بکارد. آینده درخشان است، اگر امروز هوشمندانه و با شناخت دقیقِ مخاطب سرمایه‌گذاری کنیم.