از «ربیّون مقاومت» تا شهادت با زبان روزه؛ روایت ایستادن در لحظه‌های سرنوشت

به گزارش خبرنگار خبرگزاری «حوزه» از قم، مراسم رونمایی از شماره جدید نشریه «خط» به همت خانه طلاب جوان قم، شامگاه یکشنبه ۱۹ بهمن‌ماه با حضور حجج‌اسلام والمسلمین احمد رهدار، مصطفی امینی‌خواه و علی سپهران و همچنین خانواده شهید «عباس اسدی» در مسجد حضرت زینب (س) پردیسان برگزار شد. در این نشست، سخنرانان به واکاوی مفهوم قرآنی «ربیّون» و نسبت آن با ولایت در دوران پیچیدگی‌های سیاسی و اجتماعی پرداختند.

در این مراسم که با استقبال طلاب و فضلای حوزه علمیه همراه بود، سخنرانان ضمن واکاوی مفهوم «ربیّون» در قرآن کریم، به تطبیق این واژه با شرایط روز و جنگ ترکیبی پرداختند.

ربیّون؛ جمع میان حماسه و عرفان در میدان عمل

در بخش نخست این مراسم، حجت‌الاسلام علی سپهران دبیر تحریریه نشریه «خط» به تبیین رویکرد محتوایی و مبانی فکری این نشریه پرداخت.

وی در سخنان خود با اشاره به مفهوم «ربیّون» به‌عنوان محور محتوایی این شماره از نشریه، ویژگی‌های این جریان را «جمع میان حماسه و عرفان» دانست و تأکید کرد: ربیّون اهل کار جمعی‌اند، در مواجهه با حوادث و شرایط سخت منفعل نمی‌شوند و با ایمان راسخ به مأموریت و کار خود، مسیر را ادامه می‌دهند.

دبیر تحریریه مجله «خط» با اشاره به فرآیند تولید این نشریه گفت: برای آماده‌سازی این شماره، بیش از هزار ساعت مطالعه صورت گرفته و صوت‌های مرتبط از اساتیدی همچون حجج‌اسلام عابدینی، قاسمیان، قنبریان و وحیدی به‌طور کامل مورد بررسی قرار گرفته است.

وی افزود: تلاش تحریریه بر این بوده که مباحث، صرفاً در سطح نظری و مبنایی باقی نماند، بلکه تا حد امکان «روی زمین» آورده شود و به مسائل عینی و قابل لمس در میدان عمل پیوند بخورد.

حجت‌الاسلام سپهران در پایان، نشریه «خط» را تلاشی رسانه‌ای برای تبیین و تقویت جریان‌های مؤمن، فعال و مسئولیت‌پذیر دانست که می‌توانند نقش پیشران در حرکت توحیدی جامعه ایفا کنند.

نسبت «ربی» با ولی؛ عبور از محاسبات ذهنی به اطمینان قلبی

در ادامه این مراسم، حجت‌الاسلام والمسلمین احمد رهدار به‌عنوان سخنران دوم، به تبیین مفهوم «ربی» و نسبت آن با ولی جامعه به‌ویژه در شرایط پیچیده امروز پرداخت.

وی با اشاره به تفاوت میان «نسل امام» و «نسل رهبر انقلاب» گفت: یکی از ربیّون امام که از دوستان ما بود، در ابتدای انقلاب می‌گفت باور من به امام به‌قدری است که اگر تمام دنیا مقابل امام بایستند، می‌روم جماران، تکیه می‌زنم و پشت امام می‌ایستم. این جمله، تصویر روشنی از نسبت وجودی نسل اول انقلاب با ولی خود است.

حجت‌الاسلام والمسلمین رهدار با طرح این پرسش که «نسبت ما امروز با رهبر انقلاب چگونه است؟» افزود: اگر رهبر انقلاب در حوزه مسائل اجتماعی نظری بدهند و نظر ما چیز دیگری باشد، کدام طرف می‌ایستیم؟ «ربی» یعنی طرف ولی جامعه ایستادن؛ حتی اگر ذهن و استدلال‌های ما هنوز به‌طور کامل همراه نشده باشد. ربی کسی است که در قلبش ولی را پذیرفته است.

وی با اشاره به رزمندگان دوران دفاع مقدس خاطرنشان کرد: بسیاری از رزمندگانی که ربی امام بودند، اهل استدلال‌های پیچیده نبودند و چه‌بسا کتاب «ولایت فقیه» امام را هم نخوانده بودند، اما نسبت وجودی و قلبی با امام برقرار کرده بودند و همین نسبت، آن‌ها را به میدان می‌کشاند.

واکنش سریع در جنگ شناختی؛ کارِ قلب است نه ذهن

سخنران این مراسم با تأکید بر تغییر شرایط تاریخی اظهار داشت: نسل جدید وارد مسائل پیچیده، متراکم و چندلایه شده است و در چنین وضعیتی، نسبت ما با ولی باید به‌روز شود. سرعت تحولات آن‌قدر بالا رفته که نیازمند واکنش سریع هستیم و این واکنش سریع، بیش از آنکه محصول محاسبه ذهنی باشد، کار قلب است.

وی مفهوم «مقاومت» و «ربیّون مقاومت» را چارچوبی مناسب برای فهم این نسبت دانست و افزود: مقاومت امروز جهانی شده و در قالب جنگ هیبریدی و ترکیبی، همه ابعاد مبارزه را دربر گرفته است. بنابراین ربیّون مقاومت نیز باید همه این ابعاد را بشناسند و در آن‌ها حضور داشته باشند.

روایت رهدار از حمله به کنسولگری و خطای خواص

حجت‌الاسلام والمسلمین رهدار با اشاره به تجربه شخصی خود گفت: زمانی که کنسولگری جمهوری اسلامی ایران در سوریه مورد حمله قرار گرفت، من در سوریه بودم و تا نماز جمعه نصر در جلسات مختلف حضور داشتم. برخی استدلال می‌کردند که نباید پاسخ داد یا انتقام گرفت، چون مردم تصور می‌کنند ما تا به حال در حال جنگ نبوده‌ایم؛ در حالی که اگر تصور درستی از مبارزه داشته باشیم، می‌فهمیم که سال‌هاست در حال مبارزه با آمریکا و اسرائیل هستیم و جنگ، صرفاً نظامی نیست.

وی افزود: برخی نیز می‌گفتند نباید دوگانه اسرائیل ـ فلسطین به اسرائیل ـ ایران تبدیل شود، چون فلسطین در افکار عمومی دنیا به‌عنوان تروریست معرفی شده است. این نگاه‌ها ناشی از تقلیل مفهوم مقاومت به جنگ نظامی است، در حالی که ربیّون مقاومت الزاماً به معنای جنگ سخت نیستند.

این استاد حوزه با اشاره به بیانات رهبر انقلاب تصریح کرد: خود آقا فرمودند که من نگران جنگ سخت نیستم، بلکه نگران جنگ نرم و عدم درک ملت از جنگ شناختی هستم. همین عدم درک باعث می‌شود در بزنگاه‌ها، برخی مواضعی اتخاذ کنند که عملاً در زمین دشمن بازی کند.

وی با انتقاد از مواضع برخی چهره‌ها در حوادث اخیر گفت: در این ایام، حتی برخی روحانیون به ظاهر فاضل، به‌دلیل عدم درک شرایط زمانه، همان مواضع رسانه‌هایی مثل اینترنشنال را تکرار کردند؛ چون فکرشان بسیط بود و سطح مواجهه را صرفاً به درگیری نظامی تقلیل می‌دادند.

حجت‌الاسلام والمسلمین رهدار در پایان تأکید کرد: ربی در بحران‌ها حضور اثرگذار دارد؛ چرا که در شرایط عافیت، همراهی هنر نیست. سلیمان بن صرد خزاعی در بسیاری از مقاطع همراه بود، اما در بزنگاه عاشورا نتوانست در متن صحنه بایستد. امروز هم برخی در رسانه‌ها به‌گونه‌ای دوپهلو سخن می‌گویند که گویی نگران‌اند اگر ورق برگشت، بتوانند خود را همسو با جریان غالب نشان دهند؛ در حالی که ربی، اهل ایستادن روشن و بی‌ابهام در لحظه‌های سرنوشت‌ساز است.

«پادشکنندگی»؛ منطق قرآنی ربیّون در برابر ضربه

در بخش سوم این مراسم، حجت‌الاسلام مصطفی امینی‌خواه به تبیین مفهوم «ربیّون» با نگاهی قرآنی و تحلیلی پرداخت و آن را با مفاهیم نوین علوم انسانی و فیزیک تطبیق داد.

وی سخنان خود را با اشاره به یک بحث شناخته‌شده در فیزیک آغاز کرد و گفت: اجسام در برابر ضربه سه نوع واکنش دارند؛ برخی می‌شکنند که ضربه‌پذیرند، برخی نمی‌شکنند و صرفاً مقاوم‌اند، و برخی پس از ضربه وارد وضعیت جدید و مقاوم‌تری می‌شوند که به آن‌ها «پادشکننده» گفته می‌شود. قرآن کریم نیز انسان‌هایی را معرفی می‌کند که دقیقاً چنین ویژگی‌ای دارند و این‌ها همان «ربیّون» هستند.

حجت‌الاسلام امینی‌خواه افزود: ربیّون در برابر ضربه‌ها نه می‌شکنند، نه سست می‌شوند و نه به انفعال می‌رسند، بلکه قوام و استحکام بیشتری پیدا می‌کنند. قرآن به‌روشنی از این انسان‌ها و ویژگی‌هایشان سخن گفته است؛ آنجا که می‌فرماید: «وَکَأَیِّن مِّن نَّبِیٍّ قَاتَلَ مَعَهُ رِبِّیُّونَ کَثِیرٌ فَمَا وَهَنُوا لِمَا أَصَابَهُمْ فِی سَبِیلِ اللَّهِ وَمَا ضَعُفُوا وَمَا اسْتَکَانُوا وَاللَّهُ یُحِبُّ الصَّابِرِینَ».

وی با تأکید بر سه ویژگی محوری ربیّون در این آیه تصریح کرد: اینان دچار «وهن»، «ضعف» و «استکانت» نمی‌شوند؛ نه درونی می‌شکنند، نه از میدان خارج می‌شوند و نه حالت تسلیم و انفعال به خود می‌گیرند.

سخنران مراسم ادامه داد: قرآن در ادامه، زبان حال و دعای ربیّون را چنین ترسیم می‌کند: «…رَبَّنَا اغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا وَإِسْرَافَنَا فِی أَمْرِنَا…». نکته اساسی در وجود این انسان‌ها، انتساب و ارتباط عمیق با خداوند است؛ به همین دلیل در حوادث، پیش از متهم‌کردن دیگران، متوجه کاستی‌های خودشان می‌شوند.

رهبر انقلاب؛ مصداق انسان پادشکننده است

حجت‌الاسلام امینی‌خواه با اشاره به تعبیر رایج امروز که «تهدید به فرصت تبدیل می‌شود»، گفت: این دقیقاً همان منطق پادشکنندگی ربیّون است؛ ضربه نه‌تنها آن‌ها را از پا درنمی‌آورد، بلکه موجب ارتقای آن‌ها می‌شود.

وی یکی از مصادیق برجسته ربیّون در زمان معاصر را رهبر معظم انقلاب اسلامی دانست و افزود: رهبر انقلاب انسانی پادشکننده است؛ زندگی‌نامه ایشان شگفت‌انگیز است. خود ایشان نقل می‌کنند که وقتی ساواک دستگیرشان می‌کرد، دغدغه‌شان این نبود که متوقف شوند، بلکه فکر می‌کردند چگونه باید فعالیت را ادامه دهند که دوباره گرفتار نشوند.

وی ادامه داد: رهبر انقلاب نقل می‌کنند که به امام عرض کردم به یک مدل تبیینی قرآنی رسیده‌ام که با استفاده از نمادها و شاخص‌های قرآنی، مفاهیم را منتقل می‌کنم، به‌گونه‌ای که تطبیق‌ها برای مخاطب روشن است، اما رژیم نمی‌تواند بهانه‌ای برای برخورد پیدا کند.

استاد حوزه در پایان تأکید کرد: رهبر انقلاب همانند امام، انفعال را نمی‌شناسد. همان‌گونه که امام خمینی(ره) در اوج تهدید و حضور ناوهای آمریکایی در خلیج فارس، از دل تهدید، نهاد عظیم بسیج را شکل داد، این منطق ربیّون است؛ منطق تبدیل ضربه به قدرت.

روایت شهادت با ۵۸ ضربه چاقو و پیکرِ ارباً اربا

در پایان این مراسم، خواهر شهید عباس اسدی با روایتی تأثیرگذار، به بازخوانی سبک زندگی، باورها و لحظات منتهی به شهادت این شهید پرداخت؛ روایتی که تصویری عینی از «ربیّون مقاومت» در زمانه ما ارائه می‌داد.

وی با اشاره به آخرین وصیت شهید در شب نوزدهم ماه مبارک رمضان سال گذشته گفت: عباس آن شب تأکید کرد «برای رهبر انقلاب دعا کنید؛ ایشان حسینِ زمان ماست». این جمله، عصاره نگاه و باور او به ولایت بود؛ نگاهی که در تمام شئون زندگی‌اش جاری بود.

خواهر شهید اسدی با اشاره به سالی که رهبر انقلاب شعار «اقتصاد مقاومتی» را مطرح کردند، افزود: برادرم این مفهوم را صرفاً یک شعار نمی‌دانست. در همان سال، با تمام وجود به آن عمل می‌کرد؛ وسایل خانه را خودش تعمیر می‌کرد، برای تولدها کیک را در خانه درست می‌کردند و ساده‌زیستی را آگاهانه انتخاب کرده بودند.

وی با بیان اینکه شهید اسدی در ایام انتخابات با سربازها گفت‌وگو و سالمندان را همراهی می‌کرد، گفت: در بحث «اتحاد مقدس»، عباس واقعاً گره‌گشای همه بود. برای کمک به دیگران، نگاه نمی‌کرد طرف مقابل چه ظاهری دارد یا میزان دینداری‌اش چقدر است. شماره تلفنش را روی میز گذاشته بود و می‌گفت حتی خارج از ساعات اداری هم اگر کاری داشتید، تماس بگیرید.

خواهر شهید افزود: سه‌شنبه‌ها و جمعه‌ها خوراکی خوب برای بچه‌ها می‌گذاشت و می‌گفت این‌ها از طرف امام زمان(عج) است. بیوی مجازی‌اش هم این جمله بود: «در ظهور و فرج امام زمان سهیم باشید».

وی با اشاره به مضیقه‌های مالی شهید و داشتن پنج فرزند گفت: برای تأمین زندگی، اسنپ کار می‌کرد، اما هیچ‌وقت از مسیر اعتقادی‌اش عقب ننشست.

خواهر شهید اسدی با بغضی آشکار به تشریح شب شهادت پرداخت و گفت: همان شب، در خیابان شهید دل‌آذر، وقتی آشوب‌گران قصد حمله به امامزاده چهل‌اختران را داشتند، عباس مقابلشان ایستاد و گفت: «شما که همین‌جا محرم عزاداری می‌کردید». بعد که جمعی قصد حمله به بیمارستان را داشتند، باز هم به میانشان رفت و گفت: «ما هم معترضیم، اما نباید در زمین دشمن بازی کنیم».

وی تأکید کرد: آن شب شیفت کاری نداشت. با زبان روزه، فقط از سر وظیفه رفت. حتی به دوستانش گفته بود که شهید می‌شود. در نهایت، با ۵۸ ضربه چاقو به شهادت رسید. پیکرش را مورد جسارت قرار دادند و پیراهنش را، همانند اربابش امام حسین(ع)، از تنش درآوردند. شهادتش، امضای نهایی یک عمر زیست ولایی و ربیانه بود.

روایت مادرانه: خودم تلقینش را خواندم

در پایان این محفل معنوی، مادر شهید عباس اسدی که حال مساعدی نداشت، تنها به بیان یک جمله اکتفا کرد و گفت: «اگر ۱۰ فرزند دیگر هم داشتم فدای انقلاب و رهبر می‌کردم؛ خودم در قبر عباسم رفتم و تلقینش را خواندم.»

انتهای پیام