به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه، در پی حوادث اخیر و تهاجم مشترک آمریکا و رژیم صهیونیستی به خاک پاک جمهوری اسلامی ایران، پرسشهایی پیرامون ابعاد فقهی و حقوقی پاسخ مقتدرانه نیروهای مسلح مطرح شده است.
حجتالاسلام والمسلمین رضا باذلی از اساتید حوزه علمیه و پژوهشگر پژوهشکده کلام اسلامی امام صادق علیه السلام در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه، به تشریح ابعاد دینی و بینالمللی این نبرد که از آن به عنوان «دفاع مقدس سوم» یاد میشود، پرداخته است.
وی با استناد به آیات قرآن کریم، روایات اهلبیت (ع) و منشور ملل متحد، عملیات وعده صادق ۴ را تجلی عقلانیت، شرع و قانونمداری توصیف کرد.
آغاز جنگ رمضان؛ تهاجم مستکبران و پاسخ مشروع ایران
حجتالاسلام والمسلمین باذلی با اشاره به تاریخچه این نبرد اظهار داشت: در ۹ اسفند ۱۴۰۴ (برابر با ۱۰ رمضان ۱۴۴۷) جبهه استکبار به سرکردگی آمریکا و رژیم صهیونیستی در اقدامی متجاوزانه، نقاطی از پایتخت و دیگر شهرهای ایران را هدف قرار دادند. ایران اسلامی نیز در راستای صیانت از حاکمیت ملی، عملیات ظفرمند وعده صادق ۴ را با ترکیبی از حملات موشکی و پهپادی علیه اراضی اشغالی و پایگاههای متجاوزان در منطقه اجرا کرد.
استاد حوزه علمیه قم افزود: تاریخ گواهی میدهد جمهوری اسلامی هرگز آغازگر جنگ نبوده، اما در دفع تجاوز همواره مستحکم عمل کرده است. ما امروز در بطن سومین دفاع مقدس تاریخ خود هستیم؛ نخست، دفاع ۸ ساله برابر صدام؛ دوم، دفاع ۱۲ روزه در برابر رژیم سفاک صهیونیستی و اکنون دفاع چهلروزه در جنگ رمضان که برای حفظ عزت و امنیت ملی رقم خورده است.
بخش اول: مشروعیت دفاع از منظر وحی و مکتب وحیانی
حجتالاسلام والمسلمین باذلی در تشریح مبانی قرآنی این دفاع مقدس به چند محور اساسی اشاره کرد:
۱) اصل مقابلهبهمثل در آیات الهی
وی با استناد به آیه ۱۹۴ سوره بقره (فَمَنِ اعْتَدَی عَلَیْکُمْ فَاعْتَدُوا عَلَیْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدَی عَلَیْکُمْ) گفت: خداوند متعال با وجود تاکید بر حرمت ماههای حرام، اجازه دفاع را در همین ماهها صادر کرده است. این بدان معناست که حرمت خون مسلمان و حفظ نظام اسلامی بر حرمت زمان و مکان مقدم است. اگر دشمن به قصد سوءاستفاده از آتشبس حمله کند ایستادگی در برابر او عین تقواست.
۲) جنگ در اسلام؛ راهبرد دفاعی برای دفع شر
حجتالاسلام والمسلمین باذلی با بازخوانی دیدگاه علامه طباطبایی(ره) در المیزان افزود: طبق آیه ۱۹۰ سوره بقره، قتال در اسلام تنها علیه کسانی است که با شما میجنگند. اسلام دین تجاوز نیست، اما ذلتپذیر هم نیست. دفاع در منطق قرآن، "دفع شر" است که خود منشأ خیر و امنیت برای بشریت محسوب میشود.
۳) بازدارندگی؛ راهبرد پایان فتنه
استاد حوزه علمیه قم آیه ۱۹۳ سوره بقره (وَ قاتِلُوهُمْ حَتَّی لا تَکُونَ فِتْنَة) را ناظر به جنبه بازدارندگی دانست و تاکید کرد: هدف از دفاع مقتدرانه این است که دشمن حتی تصور حمله مجدد را در سر نپروراند و ریشه فتنه و تعدی خشکیده شود.
بخش دوم: سیره معصومین (ع) و فتوای مراجع عظام
این پژوهشگر حوزوی در ادامه به تبیین روایی موضوع پرداخت و بر دو قاعده کلیدی تاکید کرد:
۱) قاعده «ردوا الحجر»؛ پاسخ قاطع به شرارت
وی با استناد به حکمت ۳۱۴ نهجالبلاغه (رُدُّوا الْحَجَرَ مِنْ حَیْثُ جَاءَ) خاطرنشان کرد: امیرالمؤمنین (ع) فرمودند سنگ را از همانجا که آمده بازگردانید؛ چرا که شر جز با شر دفع نمیشود. این یک قانون کلی برای مواجهه با دشمنانی است که جز زبان زور نمیفهمند.
استاد حوزه علمیه قم با نقل روایاتی از امام صادق و امام باقر (علیهما السلام) پیرامون وجوب برخورد با متجاوز و سارق، تصریح کرد: وقتی امام معصوم ریختن خون سارقی که به حریم خانه فرد تجاوز کرده را مباح دانسته و مسئولیت آن را میپذیرد، به طریق اولی دفاع از خانه ملی و خاک میهن که حریم عمومی مسلمین است، واجب و ضروری است.
۳) اشاره به فتاوای آیتالله العظمی جوادی آملی
حجتالاسلام والمسلمین باذلی با اشاره به نقش مراجع عظام تقلید در هدایت دفاع مقدس، به پیامهای راهگشای آیتالله العظمی جوادی آملی اشاره کرد و گفت: ایشان صراحتاً فرمودند که حب وطن از بهترین غرایز بشری است و کسی که به این خاک حمله کند، متجاوز و محارب است. تعبیر ایشان که فرمودند با صهیونیست بجنگ، خونش به عهده منِ امام زمان (عج) نشاندهنده اوج مشروعیت مذهبی این نبرد است.
بخش سوم: انطباق دفاع ایران با حقوق بینالملل
استاد حوزه علمیه قم به جنبههای حقوقی و بینالمللی عملیات وعده صادق ۴ پرداخت:
۱) ماده ۵۱ منشور سازمان ملل:
این عملیات مصداق بارز حق ذاتی دفاع مشروع (Self-Defense) در پی تهاجم مسلحانه به یک عضو سازمان ملل است.
۲) ماده ۲ منشور:
تهاجم آمریکا و اسرائیل نقض صریح بند ممنوعیت تهدید یا استفاده از زور علیه تمامیت ارضی کشورهاست، لذا پاسخ ایران اقدامی قانونی برای اعاده ثبات است.
۳) عقلانیت جهانی:
دفاع از جان و مال در تمامی نظامهای حقوقی و عقلانی جهان به رسمیت شناخته شده است.
حجتالاسلام والمسلمین باذلی خاطرنشان کرد: دفاع ایران در جنگ تحمیلی رمضان، هم از منظر آیات و روایات و هم از منظر معاهدات بینالمللی، حرکتی کاملاً مشروع، قانونی و اخلاقی است.
استاد حوزه علمیه قم در پایان تصریح کرد: نامگذاری این نبرد به عنوان «دفاع مقدس» نه یک شعار، بلکه حقیقتی برخاسته از بطن فقه و حقوق است که برای صیانت از عزت شیعه و خاک ایران عزیز انجام میگیرد.
انتهای پیام
نظر شما