اربعین؛ خاستگاهِ تمدنِ واحد در عصرِ بیگانگی

به گزارش خبرگزاری حوزه، این روزها که جاده‌های منتهی به کربلا، شاهد قدم‌های مشتاقِ میلیون‌ها عاشق از ملیت‌ها، نژادها و زبان‌های گوناگون است، باید با نگاهی فراتر از یک «سفر زیارتیِ سنتی» به این پدیده نگریست. اربعین، دیگر تنها یک آیین مذهبیِ صرف نیست، بلکه «تمرینِ عملیِ تمدنِ نوین اسلامی» است؛ تمدنی که ستون‌های آن به جای «سود و منفعت»، بر «ایثار و اخوت» بنا شده و مرزهای جغرافیایی را در پیشگاهِ «حب‌الحسین(ع)» رنگ‌باخته می‌بیند.

ما در عصرِ تکنولوژی، بیش از هر زمان دیگری دچار «انزوایِ عاطفی» شده‌ایم. تمدنِ مادیِ امروز، انسان‌ها را در سلول‌های انفرادیِ خودخواهی محصور کرده است؛ اما اربعین، پادزهری است که این حصارها را فرو می‌ریزد. وقتی زائرِ یک کشور، در موکبی که توسط خادمانِ کشوری دیگر مدیریت می‌شود، با لبخند و آغوش باز پذیرایی می‌شود، ما شاهد یک «معجزه اجتماعی» هستیم که ثابت می‌کند در مکتب حسین(ع)، «انسانیت» مقدم بر هر تعلقی است.

نکته حائز اهمیت اینجاست که در مواکب اربعینی، خبری از دیوان‌سالاری‌های پیچیده نیست. اینجا «اقتصادِ محبت» حاکم است؛ آن کشاورز یا کارگری که حاصل دسترنج خود را با جان و دل به زائر تقدیم می‌کند، در حالِ پی‌ریزیِ الگویی از «جامعه‌پردازی» است. این مدلِ زیست، درسی بزرگ برای جامعه امروز ماست تا دریابیم که چگونه می‌توان با تکیه بر ظرفیت‌های مردمی و روحیه مواسات، گره‌های بزرگِ معیشتی و اخلاقی را با کمترین هزینه گشود.

در این میان، رسالتِ حوزه‌های علمیه و رسانه‌های حوزوی، فراتر از «انعکاسِ حضورِ میلیونی» است. ما به عنوان وارثانِ معارف اهل‌بیت(ع)، وظیفه داریم این «مدلِ زیستِ حسینی» را کالبدشکافی کنیم. حوزویان باید از دلِ این راهپیمایی، «الگوهای حکمرانی» را استخراج کنند و پاسخِ این پرسش را بیابند که چگونه می‌توان این حجم از «هم‌بستگیِ آیینی» را به «هم‌بستگیِ راهبردی» برای حفظ اقتدار جهان اسلام تبدیل کرد.

اربعین باید از یک «اتفاقِ سالانه» به یک «سندِ تمدنی» تبدیل شود که نخبگان، دانشگاهیان و نظریه‌پردازانِ علوم انسانی نیز از آموزه‌های آن بهره ببرند. اگر امروز می‌بینیم که دشمنانِ دین، از این اجتماعِ عظیم هراسانند، به این دلیل است که آن‌ها به‌خوبی درک کرده‌اند اربعین، تنها یک پیاده‌روی نیست؛ بلکه صدایِ بلندِ تمدنی است که برای «انسانِ سرگشتهِ معاصر»، پیامی جز «عزت، کرامت و حیات طیبه» ندارد.

در نهایت، اربعین، تمرینِ «امتِ واحده» برای ظهوری است که در آن، عدالت و محبت به یکدیگر گره خورده‌اند. اگر ما بتوانیم این فضای سرشار از ایثار را به سبک زندگیِ جاریِ جامعه در طولِ سال تسری دهیم، بی‌شک بسیاری از آسیب‌های اجتماعی رنگ می‌بازند. اربعین یک قله است؛ قله‌ای که نشان می‌دهد حیاتِ جامعه اسلامی، زمانی به شکوفایی می‌رسد که آحادِ مردم، خود را در سرنوشتِ یکدیگر سهیم بدانند.

دراین مسیر، وظیفه سنگین «جهاد تبیین» نیز بر دوش ماست تا اجازه ندهیم روایت‌های تحریف‌شده و پوشالیِ رسانه‌های بیگانه، جلال و شکوه این تمدن را در ذهن نسل‌های جوان کمرنگ کند. بیایید از این فرصت طلایی، نه فقط به عنوان زائر، بلکه به عنوان «مبلغانِ این تمدن» و مدافعانِ حقیقت، بیشترین بهره را ببریم تا «حب‌الحسین(ع)» از یک شعار، به یک سبک زندگیِ جهانی و مهدوی تبدیل شود.

بهنام قلی پور