حجت‌الاسلام نبیان ، استاد حوزه علمیه خوزستان در گفتگو با خبرگزاری حوزه در اهواز، پیرامون جایگاه امامت در نظام فکری شیعه گفت : امامت در نظام فکری شیعه، صرفاً یک منصب سیاسی یا جایگاهی برای اداره جامعه پس از پیامبر اکرم(ص) و یا تنها مرجعیت دینی و معنوی نیست؛ بلکه اصلی بنیادین در منظومه اعتقادی، معرفتی و اجتماعی تشیع به شمار می‌رود که نسبت دین، رهبری و هدایت انسان را تبیین می‌کند. در این نگاه، همان‌گونه که پیامبر(ص) عهده‌دار ابلاغ و تبیین وحی و هدایت جامعه اسلامی بود، امام نیز مسئولیت تداوم مسیر هدایت دینی، تبیین صحیح معارف اسلام و پاسداری از اصالت آن را بر عهده دارد.
استاد حوزه علمیه خوزستان اظهار داشت : از منظر کلام شیعه، امامت امتداد رسالت در عرصه هدایت و تبیین دین است، نه تداوم نبوت و دریافت وحی تشریعی. امام، شریعت تازه‌ای عرضه نمی‌کند؛ بلکه با برخورداری از علم و عصمت، مرجعیت معتبر برای فهم و تفسیر دین و الگوی تحقق عملی تعالیم الهی در جامعه محسوب می‌شود. بر همین اساس، امامت در اندیشه شیعی با مسئله حفظ دین از تحریف، تفسیرهای نادرست و انحراف در مسیر تاریخی جامعه اسلامی پیوندی عمیق دارد.
حجت‌الاسلام نبیان در ادامه با تاکید بر نقش فکری امام در منظومه شیعی افزود : امام در منظومه شیعی، مرجع معتبر فهم و تفسیر دین است و با برخورداری از علم و عصمت، معارف اسلامی را به‌درستی تبیین می‌کند. ازاین‌رو، امامت تنها به انتقال مجموعه‌ای از آموزه‌ها محدود نمی‌شود، بلکه پاسداری از اصالت دین و جلوگیری از تحریف و انحراف را نیز دربرمی‌گیرد.
وی با اشاره به برخی اندیشه های انحرافی که در آن جایگاه امام به رهبر فکری تقلیل داده می شود افزود : با این حال، تقلیل امامت به مرجعیت علمی و معنوی نیز تصویری ناقص از جایگاه آن ارائه می‌دهد. در سنت شیعی، امام افزون بر هدایت معرفتی و اخلاقی، واجد شأن رهبری و ولایت اجتماعی است. این بُعد از امامت نشان می‌دهد که دین در این منظومه فکری، صرفاً مجموعه‌ای از باورهای فردی و مناسک عبادی نیست؛ بلکه ظرفیت هدایت حیات جمعی، تنظیم مناسبات اجتماعی و جهت‌دهی به قدرت سیاسی را نیز داراست.
استاد سطح حوزه علمیه خوزستان، در ادامه اظهار کرد: تجربه تاریخی امامان شیعه، به‌ویژه سیره امام علی(ع) در حکومت‌داری و موضع امام حسین(ع) در برابر انحراف سیاسی و اخلاقی، ابعاد عملی این اندیشه را آشکار می‌کند. عدالت، مسئولیت‌پذیری حاکم، صیانت از کرامت انسان و مقابله با سلطه نامشروع، از جمله مؤلفه‌هایی هستند که در بررسی نسبت امامت و جامعه اسلامی اهمیت می‌یابند.
وی امامت را دارای کارکردهای سه گانه دانست و در تشریح آن کارکردها افزود : جایگاه امامت در نظام فکری شیعه را می‌توان در پیوند سه کارکرد اساسی آن فهم کرد: هدایت معرفتی، ارائه الگوی عملی دینداری و رهبری جامعه بر مدار ارزش‌های الهی. امام از یک سو معارف دین را تبیین می‌کند، از سوی دیگر با سیره خود الگوی تحقق عملی تعالیم الهی را نشان می‌دهد و در سطح اجتماعی، مسئولیت هدایت و سامان‌دهی جامعه را بر عهده دارد.
حجت‌الاسلام نبیان در ادامه هویت فکری و تاریخی تشیع را در گرو فهم دقیق معنای امامت دانست و گفت : چنین برداشتی، امامت را از یک بحث صرفاً تاریخی یا کلامی فراتر می‌برد و آن را به مسئله‌ای زنده درباره نسبت حقیقت دینی، مسئولیت اجتماعی و مشروعیت قدرت تبدیل می‌کند؛ مسئله‌ای که فهم دقیق آن، برای شناخت هویت فکری و تاریخی تشیع ضرورتی اساسی دارد.
نظر شما