خبرگزاری حوزه | علی آشتیانیپور، تهیهکننده سینما و تلویزیون در گفتوگو با حوزه با بیان اینکه سینمای ایران به اندازه ظرفیت و بضاعت خود به موضوع پدر پرداخته است، اظهار کرد: هرچند نمیتوان ادعا کرد که تصویر کاملی از جایگاه پدر در آثار نمایشی ارائه شده، اما نسبت به توان تولیدی سینمای ایران، تلاشهایی در این مسیر صورت گرفته است و هر میزان که درباره پدر، مادر و خانواده بیشتر صحبت شود، به تقویت فرهنگ عمومی جامعه کمک خواهد کرد.
وی افزود: پدر برای همه ما مفهومی عزیز و دوستداشتنی است و این شأن و جایگاه زمانی بهتر و مؤثرتر منتقل میشود که در قالب آثار خانوادگی به آن پرداخته شود. خانواده نقطه آغاز تربیت انسان است و هر اتفاق مثبت یا منفی که در جامعه رخ میدهد، ریشه در خانواده دارد؛ چراکه انسان از دل خانواده شکل میگیرد و نخستین آموزشهای رفتاری و اخلاقی را در همین نهاد دریافت میکند.
این تهیهکننده سینما و تلویزیون ادامه داد: در خانواده، نقش پدر و مادر هر یک در جایگاه خود بسیار تعیینکننده است و میتواند تأثیرات عمیقی بر رفتار اجتماعی افراد بگذارد. اگر انسانی از حمایت درست پدر، چه در بعد اقتصادی و چه در بعد معنوی برخوردار باشد، این حمایت در شکلگیری شخصیت او و میزان اثرگذاریاش در جامعه نقش مهمی خواهد داشت.
آشتیانیپور تصریح کرد: در مقابل، اگر فردی از این حمایت محروم باشد یا آسیبهایی را در فضای خانواده تجربه کرده باشد، این آسیبها میتواند به همان نسبت به جامعه منتقل شود. نمونههای عینی این موضوع را همه ما در جامعه دیدهایم؛ افرادی که به دلیل تجربه نادرست از نقش پدر، به عاملی برای نگرانی و آسیب اجتماعی تبدیل شدهاند.
وی با اشاره به تأثیر مستقیم طلاق و گسست خانوادگی گفت: همانطور که نبود پدر یا پدر نامناسب میتواند آسیبزا باشد، حضور یک پدر خوب نیز میتواند تأثیرات مثبت عمیقی در زندگی فردی و اجتماعی فرزندان داشته باشد. این تأثیر تا آخر عمر فرد باقی میماند و در هر جایگاه اجتماعی که قرار بگیرد، خود را نشان میدهد.
این تهیهکننده سینما درباره برخی آثار نمایشی که به بهانه واقعگرایی یا آسیبشناسی به تصویر منفی از پدر میپردازند، توضیح داد: نقد یک پدر بد بهخودیخود اشکال ندارد، همانطور که احترام و تکریم پدر خوب نیز ضروری است. ما نباید نگاه یکبعدی داشته باشیم؛ نه در تقدیس افراطی و نه در تخریب کلی جایگاه پدر.
آشتیانیپور تأکید کرد: همانقدر که باید از پدر خوب تقدیر شود، لازم است پدر بد نیز نقد شود. در برخی فیلمها شاهد نمایش پدرانی هستیم که رفتار نادرست دارند و این شخصیتها قابل انکار نیستند. وجود چنین نمونههایی در جامعه واقعیت دارد و سینما نمیتواند چشم خود را بر این واقعیتها ببندد.
وی ادامه داد: پرداختن به پدر بد به معنای زیر سؤال بردن همه پدران نیست. همانطور که از میان هزاران یا دهها هزار پدر، ممکن است تنها تعداد اندکی چنین ویژگیهای منفی داشته باشند، اما وجود همان اندک نیز قابل انکار نیست و سینما حق دارد به آن بپردازد، مشروط بر آنکه رویکردش نقد و اصلاح باشد، نه تخریب.
این تهیهکننده سینما با اشاره به برخی آثار شاخص گفت: در بعضی فیلمها، پدر بد به تصویر کشیده میشود، اما همین تصویر در نهایت به مخاطب یادآوری میکند که پدر باید خوب باشد. چنین آثاری در واقع فرهنگ پدر خوب بودن را ترویج میکنند و قهرمانسازی از پدر بد در آنها اتفاق نمیافتد.
آشتیانیپور افزود: البته این نقد وارد است که سینما و تلویزیون به اندازه کافی پدر خوب را نمایش ندادهاند. این یک ضعف است و باید جبران شود، اما نباید فراموش کرد که سینما ذاتاً به سمت تعارض، بحران و نقص حرکت میکند، زیرا این عناصر جذابیت دراماتیک بیشتری دارند.
وی ادامه داد: بسیاری از نعمتها، از جمله داشتن پدر خوب، چون فراوان هستند، کمتر دیده میشوند. انسان معمولاً زمانی متوجه یک نعمت میشود که آن را از دست بدهد. فیلمساز هم مانند سایر افراد جامعه، گاهی بیشتر به نقصها توجه میکند تا داشتهها، هرچند این نگاه نباید باعث غفلت از ارزشها شود.
این تهیهکننده سینما و تلویزیون با تأکید بر ضرورت توجه به جایگاه پدر و مادر گفت: پدر و مادر از بزرگترین نعمتهای الهی هستند و پرداختن به این نعمتها، چه در قالب روایتهای مثبت و چه در قالب نقد منصفانه، یک وظیفه فرهنگی محسوب میشود که آثار نمایشی باید آن را جدی بگیرند.
آشتیانیپور درباره شاخصهای پدر خوب در جامعه امروز بیان کرد: پدر خوب قبل از هر چیز کسی است که رزق حلال به خانه میآورد. اگر پدری بتواند با وجود همه مشکلات اقتصادی، لقمه حلال سر سفره خانواده بگذارد و این نگاه را به فرزندان منتقل کند که با کمِ حلال میتوان زندگی کرد، وظیفه پدری خود را بهدرستی انجام داده است.
وی ادامه داد: انسانی که به کسب حلال، ظلم نکردن، درستکاری و انصاف پایبند است، الگوی یک پدر خوب محسوب میشود و آثار این رفتار در تربیت فرزندان نمایان خواهد شد. هرچند ممکن است بهندرت فرزندی مسیر دیگری را انتخاب کند، اما تأثیر غالب پدر خوب در شکلگیری شخصیت فرزند و سلامت جامعه انکارناپذیر است.
آشتیانیپور با اشاره به نقش رسانهها در الگوسازی اجتماعی گفت: سینما و تلویزیون این توان را دارند که با روایتهای درست و متعادل، تصویری قابل اتکا از پدر در ذهن مخاطب بسازند. اگر این تصویرسازی آگاهانه باشد، میتواند هم به اصلاح نگاه نسل جوان کمک کند و هم جایگاه پدر را در خانواده امروز بازتعریف کند. مسئله الگوسازی زمانی معنا پیدا میکند که شخصیت پدر در آثار نمایشی، انسانی، قابل لمس و نزدیک به واقعیت باشد. پدر نباید موجودی دستنیافتنی یا کاملاً سیاهوسفید تصویر شود، بلکه باید با ضعفها، تلاشها و مسئولیتهایش به تصویر درآید تا مخاطب بتواند با او همذاتپنداری کند.
این تهیهکننده سینما ادامه داد: یکی از کارکردهای مهم آثار نمایشی این است که به پدران یادآوری کند نقش آنها تنها تأمین اقتصادی نیست، بلکه حضور عاطفی، همراهی با خانواده و ایجاد احساس امنیت روانی نیز بخشی جداییناپذیر از مسئولیت پدری است؛ موضوعی که کمتر به آن پرداخته شده و نیازمند توجه بیشتری است.
آشتیانیپور در پایان تأکید کرد: اگر بتوانیم در سینما و تلویزیون به تعادلی میان نقد آسیبها و برجستهسازی الگوهای مثبت برسیم، خانواده و بهویژه جایگاه پدر از این رویکرد منتفع خواهد شد. چنین نگاهی نهتنها به ارتقای فرهنگ عمومی کمک میکند، بلکه میتواند در بلندمدت به کاهش آسیبهای اجتماعی و تقویت بنیان خانواده منجر شود.
انتهای پیام
نظر شما