به گزارش خبرگزاری حوزه، به برکت نام و یاد اباعبداللهالحسین(ع) و اهتمام شیعیان و محبان حضرتش در گرامیداشت اربعین حسینی، این مراسم معنوی، باشکوه و بی نظیر در سالیان اخیر فراتر از مناسک مذهبیِ تقویمی در تراز یک پدیده تمدنی ظهور و بروز داشته است.
به تعبیر محققین و کارشناسان، برای درک نسبت میان پدیده "اربعین حسینی" و "تمدن نوین اسلامی"، می بایست فراتر از سطح پدیدارشناسانه در لایههای عمیق اجتماعی، سیاسی و معرفتی آن نگریست، چه آن که حقیقتاً از این منظر اربعین تمرین زیستِ تمدنی در مقیاس جهانی است.
پیاده روی اربعین به نیابت از قائد شهید امت
حجت الاسلام سید محمود موسویحسب، مدرس حوزه و فعال فرهنگی در این باره بیان داشت: شاید بتوان گفت که مهم ترین و بزرگترین دستاورد اربعین، احیای مفهوم اسلامی «امت» باشد؛ مفهومی که نظام سلطه سالها تلاش کرده آن را در مرزهای تنگ قومیت، جغرافیا و منافع زودگذر محصور کند اما در عمل در مواجهه با این پدیده عظیم، ناکام مانده است.
وی با اشاره به این که امسال برای ما ایرانی ها به خصوص و البته همه علاقه مندان به جبهه مقاومت، اربعین، حال و هوای دیگری دارد، گفت: واقعیت امر آن است که هنوز خاطره بدرقه پرشکوه و تشییع حماسیِ امام و رهبر شهیدمان در ذهن و قلب مردم تازه است؛ حضوری که امت عاشورایی را بر آن داشت تا حقیقت جاودانه کربلا را در روزگار ما از نو روایت کند.
مدرس حوزه و فعال فرهنگی خاطرنشان کرد: به همین خاطر ما معتقدیم که راهپیمایی اربعین امسال، ادامه مسیر مقدسی است که از عاشورا آغاز شده و در روزگار ما با خون قائد شهید عظیم الشأنمان و دیگر شهدای امت اسلامی تداوم پیدا کرده است و امسال راهپیمایی اربعین را به نیابت از امام و قائد شهیدمان با قوت و عظمت بیشتری برگزار می کنیم و به دنیا نشان می دهیم که ما وارثان مکتب حسینی و زینبی هستیم و با یزیدیان زمانه سر سازش و تسلیم نداریم.
بزرگترین سرمایه اجتماعی محبان اهلبیت(ع)
این استاد حوزه علمیه ابراز داشت: بزرگترین سرمایه اجتماعی شیعیان و محبان اهل بیت(ع) که در مراسم اربعین حسینی متجلی شده، همین روحیه مقاومت است که در عین وحدت و انسجام امت اسلام باعث شده که دشمنان دین و مکتب از مشاهده عظمت اربعین و مشایه کنندگان به شدت هراسان شوند.
وی در خاتمه گفت: در اربعین شاهدیم که تشکل ها و نهادهای مردمی، اقوام، هیأتهای مذهبی، گروههای داوطلب و میلیونها شهروند، بیآن که از هویتهای مختلف خود دست بکشند، در کنار یکدیگر بزرگترین گردهمایی انسانی جهان را سامان میدهند و به لطف الهی و عنایت خود سیدالشهدا(ع) روز به روز مراسم اربعین، ابعاد جهانی تری به خود می گیرد و زمینه ساز بیداری مضاعف در جهان بشریت میشود.
احیای امت در پیچ مهم تاریخی
نرجس شکرزاده پژوهشگر حوزه علمیه خواهران هم معتقد است اربعین حسینی در واقع نمایش قدرت امت سازی در زمانه حساس کنونی است؛ زمانهای که حقیقتاً باید از آن به عنوان پیچ مهم تاریخ یاد کرد.
وی همچنین افزود: واقعیت آن است که دنیای مدرن با ترویج فردگرایی افراطی زمینه گسسته شدن پیوندهای انسانی را فراهم کرده و حال آنکه پدیدهی عظیم و بینظیر اربعین در نقطه مقابل، با محوریت محبت به حضرت سیدالشهدا(ع)، بستری برای گسستن مرزهای جغرافیایی، زبانی و نژادی مهیا ساخته و فراتر از محاسبات دنیای مادی، شرایطی فراهم کرده که افراد جامعه ایمانی در این بستر، در مسیر قربالی الله، هدایت یافته و رشد کنند.
وی گفت: از جمله ویژگی های بارز تمدن نوین اسلامی این است که نمیتواند بر پایه منطق سودمحورِ سرمایهداری بنا شود و در اینجا الگویی که اربعین ارایه می دهد در واقع، یک الگوی اقتصادی بدیل است که در آن بذل و بخشش و خدمتِ صادقانه و بیمنت، حرف اول را در تأمین نیازها می زند.
اقتصادِ اربعینی؛ تبلور بارز رویکرد تمدنی
شکرزاده خاطرنشان کرد: به دیگر سخن ما در مسیر پیادهروی، شاهد توزیع حداکثری ثروت و کالا هستیم، آن هم نه بر اساس قانون عرضه و تقاضا، بلکه بر اساس منطق ایثار و نکته اصلی ماجرا این است که این اقتصادِ مبتنی بر انفاق، الگویی است که اگر در مقیاسهای کوچکتر و پایدارتر به سیاستگذاریهای کلان امت اسلامی تعمیم پیدا کند، میتواند منجر به بازتعریف عدالت اجتماعی در ساحت تمدنی شود.
وی همچنین با بیان این که در قضایای اربعین، انسان شاهد تحقق حکمرانی مردمی است، گفت: معمولاً در الگوهای توسعه غربی، نقش دولتها همهگیر است و در این میان، اربعین ثابت کرده که ما باید بیش از پیش، بر روی ظرفیت حکمرانیِ غیرمتمرکز و مردمی بیندیشیم و بر این اساس دست به برنامهریزی بزنیم.
این نویسنده و پژوهشگر حوزوی همچنین بیان داشت: واقعیت امر آن است که حجم بالای خدمترسانی توأم با عزت نفس و کرامت انسانی و به خصوص برقراری امنیت، نشان دهنده بُعد مهمی از جامعه پردازی در مسیر تحقق تمدن نوین اسلامی است و این که مردم در اینجا به جای تماشاگر بودن، خود پیشران تمدنسازی میشوند و این خدمات بر اساس اخلاق توحیدی و ایمان افراد ارایه می گردد و این نکته بسیار مهمی در تحلیل حقیقت پدیده اربعین است.
مانور اقتدار باورمندان به جبهه مقاومت
وی ادامه داد: مراسم عظیم اربعین از سوی دیگر مانور اقتدارِ جبهه مقاومت در برابر نظام سلطه و مستکبران عالم است، چرا که این راهپیماییِ مردمی با پیوند زدن دلها در مسیر کربلای حسینی، پیامی سیاسی به دنیای امروز مخابره میکند مبنی بر این که امت اسلامی نه تنها زنده است، بلکه دارای ارادهای جمعی است که میتواند در بزرگترین تجمعات جهانی، گفتمان مقاومت را به جای گفتمان سازش بنشاند و این همان حقیقتی است که ما در تمدن نوین اسلامی دنبال تحقق آن هستیم.
وی افزود: توجه به حقیقت انکارناپذیر اربعین و التزام به آن به معنای آن است که خروجی چنین پدیده ای تربیت انسانِ تراز تمدن نوین اسلامی است و به همین خاطر ما معتقدیم که اربعین حسینی بیش از هر چیز دیگری، واجد افقِ تمدنی است و از همین زاویه نیز محققین و تحلیلگران باید به بررسی ابعاد و زوایای مختلف آن بپردازند.
نظر شما