چهارشنبه ۸ مهر ۱۴۰۵ - ۲۰:۴۱
طلاب "جامعه و جریان‌های مختلف" را بشناسند / الزامات و چارچوب‌های زندگی طلبگی

آیت‌الله رجبی در آیین افتتاحیه سال تحصیلی مدرسه علمیه معصومیه با بیان اینکه سربازی حضرت ولی‌عصر(عج) از نعمت‌های خاص الهی است، گفت: تصریح کرد: توسل، جایگزین شناخت وظیفه و عمل دقیق به وظیفه نیست. انسان باید وظیفه خود را بشناسد، برای انجام آن تلاش کند و در کنار آن به اهل‌بیت(ع) متوسل شود.

به گزارش خبرگزاری حوزه، آیت‌الله محمود رجبی، امروز چهارشنبه ۸ مهر ۱۴۰۵ در آیین افتتاحیه سال تحصیلی مدرسه علمیه معصومیه قم، ضمن گرامیداشت آغاز سال تحصیلی حوزه‌های علمیه و هفته دفاع مقدس، اظهار کرد: این مناسبت‌ها را به روح مطهر حضرت فاطمه معصومه(س)، امام راحل، رهبر شهید و همه شهدا و علمای ربانی تقدیم می‌کنیم.

ببینید:

تصاویر/ مراسم آغاز سال تحصیلی مدرسه علمیه معصومیه قم

عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه با اشاره به نعمت‌های فراوان الهی افزود: خداوند متعال نعمت‌های بی‌شماری به انسان‌ها عطا کرده است، اما برخی نعمت‌ها از نعمت‌های خاص الهی هستند که همه انسان‌ها از آنها برخوردار نیستند. در میان همین نعمت‌های خاص نیز نعمت‌هایی وجود دارند که در ظاهر یک نعمت هستند، اما با دقت و تأمل مشخص می‌شود که مجموعه‌ای از نعمت‌های بزرگ را در خود جای داده‌اند.

آیت‌الله رجبی ادامه داد: انسان باید توجه داشته باشد که طلبگی و سربازی حضرت بقیه‌الله الاعظم(عج) از جمله نعمت‌های خاص الهی است؛ نعمتی که در درون خود نعمت‌های فراوان دیگری دارد و هر یک از آنها نیز بسیار عظیم و ارزشمند است.

طلبگی؛ نعمتی که با هیچ چیز قابل مقایسه نیست

عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری با اشاره به خاطره‌ای از مرحوم علامه حسن‌زاده آملی(ره) اظهار کرد: ایشان نقل می‌کردند روزی در خیابان‌ها و کوچه‌ها عبور می‌کردم و فردی را دیدم که در میان زباله‌ها جست‌وجو می‌کرد تا چیزی پیدا کند و از طریق آن امرار معاش کند. همان‌جا به فکر فرو رفتم که خدایا در همین شهری که ما زندگی می‌کنیم، افرادی هستند که بخشی از عمرشان در میان زباله‌ها می‌گذرد تا چیزی پیدا کنند، بفروشند و معاش خود را تأمین کنند؛ اما تو چه لطف بزرگی به ما کرده‌ای که عمر ما در جست‌وجو و مطالعه آیات قرآن و روایات پیامبر اکرم(ص) و اهل‌بیت(ع) می‌گذرد.

آیت‌الله رجبی تصریح کرد: درس‌هایی که در حوزه می‌خوانیم، مقدمه‌ای برای فهم درست آیات و روایات است؛ هرچند خود همین درس‌ها نیز انسان را با آیات و روایات مأنوس می‌کند. انسان تا نعمت‌ها را با امور دیگر مقایسه نکند، عظمت آنها را درک نمی‌کند.

عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه ادامه داد: چه نعمتی بالاتر از اینکه انسان عمر خود را در مسیر فهم کلام خداوند و معارف اهل‌بیت(ع) قرار دهد؟ این نعمت با هیچ چیز قابل مقایسه نیست.

ورود به حوزه را دعوت الهی بدانید

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با تأکید بر ضرورت شکرگزاری نعمت طلبگی گفت: نخستین مرحله شکر نعمت، شکر قلبی است؛ یعنی انسان باور داشته باشد که حضور او در حوزه، لطف و دعوت الهی بوده است.

عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه افزود: نباید انسان تصور کند صرفاً با تلاش شخصی خود طلبه شده یا فردی او را توصیه کرده و به حوزه آمده است؛ بلکه باید حضور خود در حوزه را دعوت الهی و توفیقی از سوی خداوند و عنایت حضرت بقیه‌الله(عج) بداند.

آیت‌الله رجبی بیان کرد: اگر با چنین نگاهی به حضور خود در حوزه نگاه کنیم، حقیقت شکر نعمت را بهتر درک خواهیم کرد. البته شکر لفظی نیز لازم است و انسان باید زبان خود را به حمد و شکر الهی عادت دهد، اما شکر عملی، استفاده صحیح و بهینه از نعمت است.

طلبه باید درس را عمیق و دقیق فرا بگیرد

عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری با اشاره به آیه «وَما کانَ الْمُؤْمِنُونَ لِیَنْفِرُوا کَافَّةً فَلَوْلَا نَفَرَ مِنْ کُلِّ فِرْقَةٍ مِنْهُمْ طَائِفَةٌ لِیَتَفَقَّهُوا فِی الدِّینِ وَلِیُنْذِرُوا قَوْمَهُمْ» گفت: فلسفه بخشی از حضور انسان در حوزه، تفقه در دین و بازگشت به میان مردم برای هدایت آنان است.

آیت‌الله رجبی خاطرنشان کرد: طلبه باید هر درسی را که در نظام آموزشی حوزه برای او مقرر شده است، با جدیت و دقت بخواند؛ درس را صرفاً نخواند، بلکه آن را بفهمد و هضم کند. اگر انسان درس‌ها را جدی نگیرد، تفقه واقعی حاصل نمی‌شود.

عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه افزود: در کنار درس خواندن، باید فهم درست دین، بصیرت و شناخت وظیفه نیز شکل بگیرد؛ زیرا افزایش محفوظات بدون فهم صحیح دین، انسان را به مقصد مطلوب نمی‌رساند.

علم بدون تهذیب می‌تواند به مانع رشد تبدیل شود

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با تأکید بر ضرورت تهذیب نفس گفت: نخستین دعوت رسمی پیامبر اکرم(ص) نیز با هشدار نسبت به یک خطر بزرگ همراه بود. ما نیز اگر در حوزه درس می‌خوانیم، نباید هدف را صرفاً به دست آوردن مجموعه‌ای از محفوظات محدود کنیم.

وی تصریح کرد: در کنار درس خواندن، نیازمند تهذیب نفس، انس با قرآن، یاد معاد و تهجد هستیم. اگر تهذیب وجود نداشته باشد، همین علم و محفوظات می‌تواند به تعبیر امام خمینی(ره)، حجاب اکبر شود و مانع رشد انسان شود.

آیت‌الله رجبی ادامه داد: اگر تفقه در دین در کنار تهذیب قرار بگیرد، علم در انسان خشیت ایجاد می‌کند و انسان را به سمت خلوص سوق می‌دهد؛ در این صورت، طلبه پس از بازگشت به جامعه، مشکلات جامعه را بهتر می‌شناسد و راه‌های هدایت و نجات را نیز بهتر تشخیص می‌دهد.

طلبه باید جامعه و جریان‌های مختلف را بشناسد

عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه یکی دیگر از الزامات طلبگی را شناخت جامعه دانست و گفت: طلبه باید در کنار تفقه در دین، جامعه خود، مخاطبان، جریان‌های مختلف و شخصیت‌ها را نیز بشناسد و نسبت به جریان‌های درست و نادرست و حق و ناحق شناخت داشته باشد.

آیت‌الله رجبی افزود: شناخت جایگاه ولایت نیز بخشی از همین بصیرت است. اگر انسان شناخت درستی نداشته باشد، ممکن است با نیت دلسوزی اقداماتی انجام دهد که نتیجه آن برخلاف مصلحت دین و جامعه باشد.

عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری تأکید کرد: هرچه مسئولیت انسان سنگین‌تر شود، تقوا، اعتقاد و عدالت بیشتری نیاز دارد و اگر این ویژگی‌ها وجود نداشته باشد، مسئولیت می‌تواند زمینه‌ساز مشکل شود.

بصیرت؛ ضرورت جدی برای طلاب

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با اشاره به ضرورت حفظ اسرار و مصالح نظام اسلامی گفت: انسان باید بداند هر سخنی را کجا و چگونه بیان کند. ممکن است فردی نیت بدی نداشته باشد، اما به دلیل نداشتن بصیرت، سخنی بگوید که دشمن از آن سوءاستفاده کند. بنابراین طلبه باید هم تهذیب داشته باشد و هم بصیرت، زیرا اگر هرکدام از این دو وجود نداشته باشد، علم انسان ممکن است به زیان خودش و جامعه تمام شود.

آیت‌الله رجبی تصریح کرد: طلبه باید در سه عرصه مجهز شود؛ نخست علم دقیق، محکم و کامل، دوم تهذیب و خودسازی و سوم بصیرت.

هر طلبه برای خود برنامه و کارنامه داشته باشد

عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه با تأکید بر ضرورت محاسبه نفس گفت: طلبه نباید اجازه دهد سال‌های تحصیل صرفاً با حضور در کلاس، رفتن به حجره یا خانه و تکرار فعالیت‌های روزمره سپری شود، بلکه باید هر سال بررسی کند که در عرصه علمی، تهذیبی و بصیرتی چه مقدار رشد کرده است. حتی بهتر است این محاسبه به صورت ماهانه، هفتگی و روزانه انجام شود. در روایات نیز بر محاسبه نفس تأکید شده است.

عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری با اشاره به اهمیت نظم در زندگی طلبگی اظهار کرد: حضرت امیرالمؤمنین(ع) در وصیت خود بر تقوای الهی و نظم در امور تأکید کردند و این نشان می‌دهد که برنامه‌ریزی و نظم باید جایگاه مهمی در زندگی انسان داشته باشد.

آیت‌الله رجبی ادامه داد: هر طلبه باید بنشیند و فکر کند که شبانه‌روز خود را چگونه بگذراند تا به هدفی که خداوند برای او قرار داده است برسد. صرف اینکه کلاس‌ها و برنامه‌های آموزشی مشخص شده باشد، به معنای داشتن برنامه کامل نیست.

برنامه‌ریزی باید مبتنی بر شناخت وظیفه باشد

عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری با اشاره به دیدگاه مرحوم آیت‌الله مصباح یزدی درباره اهمیت برنامه‌ریزی گفت: ایشان می‌فرمودند گاهی مدت‌ها می‌نشینم و فکر می‌کنم وظیفه من در شرایط فعلی چیست و حتی ممکن است در یک جلسه به نتیجه نرسم و با فاصله دوباره درباره آن فکر کنم.

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم افزود: گاهی انسان کاری را که واجب است انجام می‌دهد، اما وظیفه مهم‌تر و واجب‌تری وجود دارد که به دلیل فکر نکردن، آن را ترک کرده است. بنابراین باید بنشینیم و فکر کنیم که در شرایطی که قرار داریم، مهم‌ترین وظیفه ما چیست.

عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه خاطرنشان کرد: نباید تصور کنیم هر کاری که در جامعه وجود دارد، وظیفه طلبه نیز هست. اگر موضوعی مانند اقتصاد مقاومتی مطرح است، وظیفه طلبه لزوماً ورود مستقیم به فعالیت اقتصادی نیست، بلکه طلبه می‌تواند در صورت داشتن توان علمی، از منظر قرآن و دین درباره آن مطالعه کند و راهکار اسلامی ارائه دهد.

طلبه باید آثار فعالیت خود را بسنجد

آیت‌الله رجبی گفت: داشتن برنامه کافی نیست؛ انسان باید به اجرای برنامه نیز مقید باشد و در پایان هر هفته بررسی کند که چه مقدار به برنامه خود عمل کرده است.

وی با اشاره به توصیه مرحوم آیت‌الله مصباح یزدی(ره) درباره ضرورت توجه به «صیرورت» افزود: نباید فقط ببینیم چه کارهایی انجام داده‌ایم؛ بلکه باید ببینیم این کارها چه اثری در ما ایجاد کرده است؛ در عرصه علمی چه رشدی داشته‌ایم، در عرصه تهذیب چه تغییری کرده‌ایم و در عرصه بصیرت چه مقدار پیشرفت داشته‌ایم. اینها سرمایه واقعی انسان است.

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم ادامه داد: در فعالیت‌های اجتماعی نیز صرف اینکه انسان ساعت‌های زیادی کار کرده باشد، کافی نیست؛ باید ببیند چه اثری بر جامعه گذاشته است.

اخلاص، اساس کار است

عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه با اشاره به سیره مرحوم آیت‌الله مصباح یزدی(ره) اظهار کرد: ایشان بر اخلاص تأکید فراوان داشتند و می‌فرمودند هر جا برای خدا کار کردیم، ضرر نکردیم و ضررها از جایی آغاز می‌شود که کار برای غیر خدا باشد.

آیت‌الله رجبی افزود: اخلاص باید در همه فعالیت‌های انسان وجود داشته باشد و طلبه باید همواره بررسی کند که انگیزه او از تحصیل، تبلیغ، سخن گفتن و فعالیت اجتماعی چیست.

توسل به اهل‌بیت(ع) در کنار شناخت وظیفه و عمل به آن

عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری با اشاره به اهتمام مرحوم آیت‌الله مصباح یزدی(ره) به توسل به اهل‌بیت(ع) گفت: ایشان در مناسبت‌ها و هنگام بروز مشکلات بر توسل تأکید داشتند و گاهی می‌فرمودند لازم نیست برای توسل حتماً دعای طولانی خوانده شود؛ بلکه یک سلام با توجه به حضرت بقیه‌الله(عج) و درخواست یاری از آن حضرت نیز می‌تواند منشأ برکت باشد.

آیت‌الله رجبی تأکید کرد: البته توسل، جایگزین شناخت وظیفه و عمل دقیق به وظیفه نیست. انسان باید وظیفه خود را بشناسد، برای انجام آن تلاش کند و در کنار آن به اهل‌بیت(ع) متوسل شود.

عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه افزود: گاهی انسان در شرایط دشوار، با اخلاص به اهل‌بیت(ع) متوسل می‌شود و آثار این توسل را در زندگی خود مشاهده می‌کند؛ اما این امر به معنای کنار گذاشتن تلاش و مسئولیت انسان نیست.

ضرورت توجه به وظیفه طلبگی

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با تأکید بر ضرورت شناخت وظیفه گفت: طلبه باید برای زندگی خود در سه عرصه علم، تهذیب و بصیرت برنامه داشته باشد، به برنامه خود پایبند باشد و در پایان هر هفته و هر سال کارنامه‌ای از رشد خود تهیه کند.

عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه خاطرنشان کرد: باید همواره از خود بپرسیم که در این مدت چه تغییری در ما ایجاد شده است و آیا علم، تهذیب و بصیرت ما نسبت به گذشته رشد کرده است یا خیر.

آیت‌الله رجبی در پایان از خداوند متعال برای امام راحل، شهدا، علمای ربانی، مرحوم آیت‌الله مصباح یزدی(ره) و شهدای دفاع مقدس طلب علو درجات کرد و برای رهبر انقلاب و تعجیل در فرج حضرت ولی‌عصر(عج) دعا کرد.

انتهای پیام

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha