به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه از سمنان، دهه فجر انقلاب اسلامی، گرامیداشت روزهای سرنوشتساز ملت ایران، از تاریخ ۱۲ تا ۲۲ بهمن سال ۱۳۵۷ است. انقلاب اسلامی ایران، دگرگونی سیاسی و اجتماعی در ایران بود که در ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ به سرنگونی حکومت پهلوی انجامید. این انقلاب به رهبری امام خمینی(ره)، مرجع تقلید شیعه، شکل گرفت و منجر به برقراری حکومتی مبتنی بر اصول اسلامی و شیعی شد.
برای ایجاد یک دگرگونی بزرگ تاریخی همچون انقلاب اسلامی ایران، سلسله مسائل تاریخی، فرهنگی و مذهبی از دیرباز دست در دست یکدیگر داده تا به ثمر بنشیند. یکی از این مباحث ایجاد حوزه علمیه و نقش خاص و ویژه آن در این دگرگونی تاریخی قرن حاضر میلادی است؛ در همین راستا خبرنگار خبرگزاری حوزه در سمنان به سراغ حجت الاسلام و المسلمین علی اصغر ابراهیمی فر، مدیر حوزه علمیه استان سمنان، رفته و با او درباره عوامل پیروزی انقلاب اسلامی و نقش حوزههای علمیه به گفتگو پرداخته است که در ادامه آن را میخوانید:
نقش حوزه علمیه در شکل گیری نهضت انقلاب اسلامی چه بود؟
با تبریک ایام خجستهی ماه مبارک شعبان و ایام الله دهه فجر و تقارن این ایام با میلاد سراسر نور حضرت ولیّعصر (ارواحنافداه) در ارتباط با ایام دهه ی فجر عرض می کنم که دهه فجر خروج از ظلمت ها و ورود به نور است و در دهه فجر، حکومت اسلامی بعد از حکومت نبوی و علوی با تمسک به قیام حضرت اباعبدالله الحسین (علیه السلام) تولدی دیگر یافت.
پیروزی انقلاب اسلامی در ایران عزیز ما سرآغاز حاکمیت ارزش های الهی است، انقلاب اسلامی مولود حوزه علمیه است و حوزه علمیه در تکوین و تشکیل انقلاب نقش موثر و بی بدیلی داشته است.
حوزه های علمیه، در بقا و تداوم انقلاب اسلامی چه وظایفی دارد؟
در بقا و تداوم انقلاب اسلامی هم حوزههای علمیه وظایفی دارد که من در این جا به برخی از وظایف حوزه های علمیه در قبال نظام جمهوری مقدس جمهوری اسلامی ایران اشاره میکنم:
اولین وظیفه ای که حوزه علمیه در قبال نظام اسلامی دارد، حمایت از نظام اسلامی است و خاطرنشان شده که از آنجایی که علمای دین و حوزه های علمیه در نظر مردم مسلمان و دیندار و ولایتمدار ایران اسلامی دارای جایگاه رفیع هستند و مردم حوزه های علمیه را به عنوان جایگاه امام زمان (علیه السلام) می شناسند؛ بنابراین اعتماد کامل به نهاد مقدس روحانیت دارند و وظیفه حوزه علمیه است که با دقت و تیزبینی سیاست های خارجی و روابط بین الملل و مصالح داخلی و جاری مملکت را رصد کنند و در مقاطع حساس که نظام نیاز به حمایت و دستگیری علمای اسلام دارد به حمایت برخیزند بر همین مبناست که علمای شیعه با قطع نظر از برخی استثنائات، استثنائات فرعی و جزئی همیشه در متن انقلاب بوده و حضور داشتند.
دومین وظیفه روحانیت و حوزه های علمیه را می توان اینطور برشمرد و آن نصیحت و خیرخواهی نسبت به نظام مقدس اسلامی است؛ حوزه علمیه با نظارت دقیق بر دستگاههای اجرایی نظام اگر در جایی مشکل یا کاستی مشاهده کرد، باید گوشزد کند و اگر انحرافی پیش آمد در پاسداری از اهداف انقلاب به روشنگری بپردازد.
سومین وظیفهای که حوزه علمیه و نظام روحانیت نسبت به نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران دارد، ایفای نقش موثر در نظام اسلامی است؛ انقلاب اسلامی یک نعمت الهی است که خدای متعال به ملت ایران هدیه داده همه باید قدردان این نعمت الهی باشیم و شکرگزار آن و شکرش را به جا بیاوریم «لَئِن شَکَرۡتُمۡ لَأَزِیدَنَّکُمۡ وَلَئِن کَفَرۡتُمۡ إِنَّ عَذَابِی لَشَدِید» شکر نعمت این است که از موقعیت به دست آمده کمال استفاده را در راه ترویج دین الهی و مکتب اهل بیت (علیهم السلام) داشته باشیم و زمینه را برای ظهور حضرت ولیّعصر (ارواحنافداه) آماده کنیم.
به نظر بنده گستره تعامل حوزه علمیه و دولت اسلامی در ابعاد مختلف می تواند باشد؛ برخی از این ابعاد عبارتند از آموزش و پرورش، دانشگاه ها، صدا و سیما و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی؛ حوزه های علمیه باید در فعالیت های تبلیغی در قالب تربیت و پرورش دانش آموزان از مقطع پیش دبستانی تا پیش دانشگاهی ایفا نقش کند؛ حوزه های علمیه باید در دانشگاه ها ورود قوی و موثرتری داشته باشد، حوزه های علمیه باید نقش نظارتی و تربیتی قوی بر تولیدات صدا و سیما داشته باشد، وزارتخانه فرهنگ و ارشاد اسلامی هم باید تعامل بسیار قوی با حوزه های علمیه داشته باشد.
مهم ترین دستاوردهای انقلاب اسلامی؟
در ارتباط با دستاوردهای اساسی نظام مقدس جمهوری اسلامی می توان به برخی از مهم ترین آن ها اشاره کرد؛
۱. استقلال کشور و خروج از سلطهی خارجی: این یکی از مهم ترین دستاوردهای نظام مقدس جمهوری اسلامی است در هیچ دوره ای در این ۲۵۰۰ سال نمی توان استقلالی که امروز به برکت نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران، ایران اسلامی ما داراست در هیچ دوره ای سابقه نداشته و در دورهی پهلوی، ایران عزیز ما مستعمره ی آمریکا و انگلیس و این ها بود بنابراین می شود گفت استقلال از دستاوردهای مهم نظام مقدس جمهوری ایران است.
۲. گسترش عدالت اجتماعی و خدمات عمومی: همه می دانیم به برکت نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران خدمات عمومی و خدمات اجتماعی از تمرکز زدایی در مرکز و پایتخت به اقصی نقاط ایران عزیز ما رسیده است و در واقع دورترین روستاهای ما امروز دارای خدمات و از عدالت اجتماعی برخوردار است.
۳. تقویت هویت اسلامی - ایرانی و ارتقا جایگاه منطقه ای ایران: این هم یکی از دستاوردهایی که ما به عینه می توانیم مشاهده کنیم و از همه مهمتر تاسیس نظام جمهوری اسلامی مبتنی بر ولایت فقیه از دستاوردهای انقلاب عزیز ما است.
حوزه علمیه در این نظام مقدس جمهوری اسلامی بایستی چه نقشی را ایفا کند؟
یکی از نقش های حوزه های علمیه بیداری اسلامی و روشنگری فکری است که البته بایستی با محوریت اندیشه های امامین انقلاب باشد؛ حوزه های علمیه باید مروج اندیشه های امامین انقلاب باشد، روشنفکری و روشنگری داشته باشد.
دوم رهبری و سازماندهی مبارزات با استفاده از شبکه گسترده و وسیع مساجد در همه شهرها و روستاها و منبرهای وعظ باید از این ظرفیت استفاده شود.
سوم ارائه گفتمان اسلامی بدیل در برابر بدخواهان و دشمنان نظام مقدس جمهوری اسلامی؛ حوزه علمیه وظیفه دارد گفتمان انقلاب اسلامی را ترویج کند.
حوزه علمیه چه رسالتی در قبال نسلهای جدید دارد؟
رسالت حوزه های علمیه در قبال نسل جدید، نسل پرشور و نسل بسیار مستعد زیاد است.
۱. یکی از رسالت های حوزه علمیه تولید و تبیین معارف دینی آن هم به زبان قوم، به زبان روز و پاسخ به شبهات فکری نسل جدید است و این بایستی سرلوحه کار حوزه های علمیه باشد.
۲. تربیت نیروهای عالم و عامل برای خدمت به مردم و نظام مقدس جمهوری اسلامی یکی از وظایف و رسالت های حوزه علمیه است.
۳. حفظ و ترویج ارزش های انقلابی و دینی در مواجهه با تهاجم فرهنگی، مسئله ای که تهاجم فرهنگی که بسیار مقام معظم رهبری به آن تاکید فرمودند و این یکی از رسالت های حوزه علمیه است.
۴. ارائهی الگوی سبک زندگی مومنانه - پویا و امیدوار در این دنیای مدرن و دنیای پر زرق و برق پوچ غربی و آمریکایی؛ بایستی حوزه علمیه یک الگوی سبک زندگی اسلامی مومنانه را به جامعه ارائه بدهد.
راهکار اتصال و اثرگذاری بر نسل جدید چیست؟ چگونه میتوان اهداف و برنامه های انقلاب را به نسل جدید منتقل کرد؟
در ارتباط با راه های ارتباط گیری با نسل جوان حوزه علمیه بایستی در مرحله نخست از روش های مدرن استفاده کند؛ همچون فضای مجازی، رسانه های دیجیتال و تولید محتوای جذاب در قالب کلیپ، پادکست، اینفوگرافی و امثال این ها و در واقع حضور در شبکه های اجتماعی با مخاطبین زیاد.
دومین راه ارتباطی با نسل جدید را می توان گفت که گفتمان منطقی و عاطفی است؛ نسل جدید تشنهی شنیدن حقایق هستند البته حقایق باید با بیان جذاب، منطقی و احساسی، عاطفی بیان شود و بایستی از شعارهای تکراری پرهیز شود؛ گفت وگوی صمیمانه، پاسخگویی به دغدغه های واقعی نسل جوان این یکی از راهکارهای خوب برای ارتباط با این نسل است.
سومین راهکار ارتباط گیری، الگوسازی و معرفی چهره های جذاب، متخصص، متعهد، طلاب جوان، دانشمندان دینی که به یک الگو قابل ارائه اند و در واقع نسل امروز به دنبال الگوهای موفق هستند.
چهارمین راهکار ارتباط گیری با نسل جدید فعالیت های گروهی است؛ تشکیل کانون های فرهنگی بسیار موثر است و اردوهای هدفمند مثل اردوی راهیان نور که بسیار بسیار موفق و موثرند، کسانی که در این اردوهای راهیان نور شرکت می کنند؛ خودشان اقرار داشتند که قبل از سفر نگاهشان به مسائل، مسئله دیگری بوده اما بعد از سفر نگاهشان عوض شده است. گروه های جهادی نیز برای ایجاد ارتباط بسیار موثر است.
پنجم راهکار ارتباط گیری، شفافیت و انتقادپذیری برای ارتباط گیری با نسل جدید و جویای حقیقت بسیار مهم است؛ بیان صادقانه کاستی ها، چالش های جامعه همراه با ارائه راه حل های مبتنی بر ارزشها برای نسل جدید می تواند اعتمادسازی می کند.
اما نکته ی کلیدی که بایستی مورد نظر ما باشد در ارتباط گیری با نسل جدید این است که ارتباط حوزه با نسل جدید و موفقیت ما در گرو ترک انحصار روش های سنتی است اینطور نباشد که ما فقط منحصر به روش های سنتی خودمان باشیم؛ درک عمیق از زیست جهانی نسل جدید و ایجاد اعتماد از طریق رفتار و گفتمان صادقانه یکی از راهکارهاست؛ ما بایستی با نسل جدیدمان و نسل Z ارتباط گیری قوی تری داشته باشیم و اینکه می گویند بین نسل Z و نسل سابق گسل وجود دارد این را ما بایستی با روش های ارتباطی جدید این خلاها و گسل ها را برطرف کنیم و باید ما در واقع مجهز به این روش های جدید باشیم.
گفتگو: ناصر مؤمنیان
نظر شما