حجت‌الاسلام والمسلمین قاضی عسکر، تولیت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) در گفتگو با خبرگزاری حوزه در تهران، با اشاره به تأکید گسترده قرآن کریم و روایات اهل‌بیت(ع) بر پرهیز از ظلم، گفت: در آیات قرآن موارد فراوانی درباره مذمت ظلم و عواقب آن مطرح شده است و در روایات نیز ائمه معصومین(ع) به صورت گسترده درباره آثار و پیامدهای ستم سخن گفته‌اند.
وی با بیان اینکه ظلم در لغت به معنای قرار دادن هر چیز در غیر جایگاه خود است، افزود: این مفهوم دایره وسیعی دارد و تنها به تعدی به حقوق دیگران محدود نمی‌شود؛ گاهی انسان در جایگاهی قرار می‌گیرد که شایستگی آن را ندارد و از این طریق به مردم و حتی خودش ظلم می‌کند و گاهی نیز فرد با انجام گناه و معصیت، به خویشتن ستم روا می‌دارد.
تولیت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) ادامه داد: ظلم را می‌توان در سه حوزه کلی بررسی کرد؛ ظلم در برابر خداوند، ظلم به مردم و ظلم به نفس. هر سه نوع ظلم از نظر آموزه‌های دینی ناپسند است و قرآن کریم نیز به صراحت از آن نهی کرده است.
هشدار درباره عاقبت ستمگران
حجت‌الاسلام والمسلمین قاضی عسکر با اشاره به آیات قرآن درباره ظلم اظهار کرد: خداوند می‌فرماید «إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ الظَّالِمِینَ»؛ یعنی خداوند ستمگران را دوست ندارد و در آیه دیگری تأکید می‌کند «لَا یُفْلِحُ الظَّالِمُونَ»؛ بنابراین ستمگران به سعادت دست پیدا نمی‌کنند.
وی افزود: قرآن همچنین می‌فرماید «وَلَا تَرْکَنُوا إِلَی الَّذِینَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّکُمُ النَّارُ»؛ یعنی نباید به سوی کسانی که ظلم کرده‌اند تمایل پیدا کرد، چراکه چنین همراهی و گرایشی می‌تواند انسان را نیز گرفتار پیامدهای ظلم کند.
حجت‌الاسلام والمسلمین قاضی عسکر با اشاره به اینکه خداوند به هیچ‌کس ظلم نمی‌کند، گفت: بر اساس آموزه‌های قرآن، قوانین الهی بر اساس عدالت وضع شده‌اند و این انسان‌ها هستند که با رفتار نادرست، به خودشان ستم می‌کنند. بنابراین هر فرد باید مراقب باشد با انتخاب‌های نادرست، زمینه آسیب به خود و دیگران را فراهم نکند.
سفارش امام سجاد(ع) درباره حقوق مظلومان
وی با اشاره به روایتی از امام باقر(ع) درباره وصیت امام سجاد(ع) گفت: امام باقر(ع) نقل می‌کند که هنگامی که زمان شهادت پدرم، امام زین‌العابدین(ع)، فرا رسید، ایشان مرا فراخواند و فرمود همان‌گونه که پدرم مرا وصیت کرده است، من نیز تو را وصیت می‌کنم؛ «إیّاک و ظلم من لا یجد علیک ناصراً إلا الله».
تولیت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) ادامه داد: معنای این روایت آن است که انسان باید به‌ویژه مراقب باشد به کسی که هیچ پناه و یاوری جز خداوند ندارد، ظلم نکند. این توصیه تنها مربوط به امام معصوم نیست، بلکه هشداری برای همه ماست تا نسبت به افراد ضعیف، بی‌پناه و ناتوان از دفاع از حقوق خود، حساس باشیم.
وی همچنین به روایتی از امام باقر(ع) درباره فردی که سال‌ها در حکومت حجاج مسئولیت داشته اشاره کرد و گفت: این فرد از امام باقر(ع) درباره توبه خود پرسید و حضرت فرمود توبه او پذیرفته نمی‌شود مگر اینکه حقوق تمام کسانی را که در دوران مسئولیتش مورد ظلم قرار داده، ادا کند.
قاضی عسکر تصریح کرد: این روایت نشان می‌دهد مسئولیت اجتماعی در فرهنگ اسلام بسیار جدی است و اگر فردی در هر جایگاه و مسئولیتی حق مردم را تضییع کند، صرف پشیمانی برای جبران آن کافی نیست؛ بلکه باید حقوق پایمال‌شده مردم را بازگرداند و رضایت آنان را جلب کند.
امیرالمؤمنین(ع)؛ الگوی عدالت
وی با اشاره به سیره امیرالمؤمنین(ع) گفت: حضرت علی(ع) در سخنی معروف تأکید می‌کند اگر تمام اقلیم‌های هفت‌گانه و آنچه در آنهاست به او داده شود تا پوست جوی را به ناحق از دهان مورچه‌ای بگیرد، چنین کاری نخواهد کرد.
تولیت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) افزود: این سخن نشان می‌دهد مسئله عدالت و رعایت حق، حتی در کوچک‌ترین موارد، برای امیرالمؤمنین(ع) اهمیت داشته است. ایشان همچنین تأکید می‌کند تحمل رنج و سختی برای انسان آسان‌تر از آن است که با ظلم به بندگان خدا در پیشگاه الهی حاضر شود.
وی با اشاره به قاعده «لَا تَظْلِمُونَ وَلَا تُظْلَمُونَ» گفت: در فرهنگ اسلامی هم ظلم کردن ممنوع است و هم ظلم‌پذیری. انسان مؤمن نباید به دیگران ستم کند و در عین حال نباید در برابر ظلم نیز تسلیم شود.
ظلم در زندگی روزمره
حجت‌الاسلام والمسلمین قاضی عسکر با تأکید بر اینکه آموزه‌های مربوط به ظلم باید در زندگی روزمره مردم اجرا شود، اظهار کرد: گاهی تصور می‌کنیم ظلم تنها مربوط به مسائل بزرگ اجتماعی است، در حالی که تضییع ارث، تصرف ناحق در مال دیگران، بدرفتاری با همسر و فرزندان، تضییع حقوق همسایگان و فامیل، فریب مردم در معاملات و کم‌کاری در مسئولیت‌های اداری نیز از مصادیق ظلم است.
وی ادامه داد: کسی که در یک اداره مسئولیتی دارد، حق ندارد مردم را بی‌دلیل معطل کند یا با رفتار نادرست، حقوق آنان را نادیده بگیرد. همچنین در شرایط اقتصادی دشوار نیز نباید به بهانه افزایش قیمت‌ها، کالا را با قیمت‌های غیرمنصفانه به مردم عرضه کرد.
قاضی عسکر با اشاره به روایت امام صادق(ع) افزود: در روایتی آمده است اگر کسی صبح کند و نیت داشته باشد به هیچ‌کس ظلم نکند، خداوند گناهان او را می‌بخشد. این روایت نشان می‌دهد پرهیز از ظلم و رعایت حقوق دیگران می‌تواند آثار مهمی در زندگی انسان داشته باشد.
حتی ظلم به غیرمسلمان نیز بی‌پاسخ نمی‌ماند
وی با اشاره به روایتی درباره مسئولیت حاکمان در برابر ظلم گفت: خداوند به یکی از پیامبران خود وحی کرد که نزد حاکم ستمگر برود و به او بگوید من تو را برای ریختن خون مردم و غارت اموال آنان منصوب نکرده‌ام، بلکه مسئولیت را به تو داده‌ام تا از ظلم به مردم جلوگیری کنی.
تولیت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) ادامه داد: در آموزه‌های دینی تأکید شده است که خداوند ظلمی را که به مردم وارد می‌شود، رها نمی‌کند؛ حتی اگر مظلوم غیرمسلمان باشد، مشروط بر اینکه علیه مسلمانان وارد جنگ نشده باشد. بنابراین رعایت حقوق انسان‌ها یک اصل جدی و فراگیر است.
وی همچنین با اشاره به سخن پیامبر اکرم(ص) درباره دعای مظلوم گفت: پیامبر(ص) فرمود «اتقوا دعوة المظلوم»؛ از دعای مظلوم بترسید، حتی اگر آن مظلوم کافر باشد. این هشدار نشان می‌دهد انسان نباید گمان کند تضییع حق افراد بی‌پناه بدون پیامد خواهد بود.
مسئولیت تماشاگران ظلم
حجت‌الاسلام والمسلمین قاضی عسکر با اشاره به بخش دیگری از آموزه‌های دینی اظهار کرد: مسئولیت تنها متوجه کسی نیست که مستقیماً ظلم می‌کند؛ بلکه کسانی که توانایی حمایت از مظلوم را دارند و با وجود امکان کمک، در برابر ظلم سکوت می‌کنند نیز مورد بازخواست قرار خواهند گرفت.
وی افزود: در روایتی از پیامبر اکرم(ص) آمده است که خداوند به عزت و جلال خود سوگند خورده است که در دنیا و آخرت از ظالم انتقام می‌گیرد و همچنین از کسی که مظلوم را می‌بیند و با وجود توانایی، او را یاری نمی‌کند.
تولیت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) در پایان تأکید کرد: هر فرد باید در زندگی شخصی و اجتماعی خود مراقب باشد که نسبت به همسر، فرزندان، خویشاوندان، همسایگان و عموم مردم مرتکب ظلم نشود؛ چراکه ظلم، از نگاه آموزه‌های دینی، تاریکی و عذاب آخرت را به دنبال دارد و هیچ حقی که از انسان‌ها تضییع شده باشد، بدون حسابرسی باقی نخواهد ماند.
انتهای پیام/
نظر شما