به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه، آیتالله علیرضا اعرافی، مدیر حوزههای علمیه کشور، در نشست صمیمی با اساتید، مبلغان و طلاب حوزه علمیه که در آستانه ماه مبارک رمضان در مدرسه فیضیه قم برگزار شد، با اشاره به شرایط خطیر کنونی و تجربیات شخصی خود از دوران انقلاب، بر لزوم شناخت دقیق میدان نبرد فرهنگی، اتخاذ راهبرد تهاجمی در کنار رویکردهای دفاعی، و حضور میدانی مؤثر روحانیت در عرصه تبلیغ تأکید کرد.
خاطرهای از ایستادگی روحانیت در فیضیه / دشمنان باید بدانند که روحانیت خادم مردم، پای کار و با کمال شجاعت و بدون هراس پای دین خدا ایستاده است.
بیشتر ببینید:
فیلم | گزیدهای از نشست صمیمی مدیر حوزههای علمیه با اساتید، طلاب و مبلغان
آیتالله اعرافی در ابتدای سخنان خود با یادآوری خاطرهای از دوران نوجوانی گفت: حدود پنجاه و یک سال پیش، روز اولی که به عنوان یک نوجوان ده یازده ساله وارد فیضیه شدم، با صحنهای مواجه شدیم که ساواکیها به فیضیه ریخته بودند و طلبهها حلقهوار دور آنها جمع شده بودند تا نگذارند اطلاعیه امام (ره) را از روی تابلو بردارند. هرگاه ساواکیها پشت میکردند، طلبهها هووو میکردند و وقتی برمیگشتند، همه آرام میشدند. روز اول فیضیه ما با این حادثه بسیار جالب همراه بود.
وی این خاطره را نشانی از هویت روحانیت دانست و تأکید کرد: نهاد حوزه و روحانیت باید با کمال شجاعت و ایستادگی در برابر همه امواج بلا بایستد. این اصل روحانیت است. دشمنان باید بدانند که روحانیت خادم مردم، پای کار و با کمال شجاعت و بدون هراس پای دین خدا ایستاده است.
مدیر حوزههای علمیه کشور در ادامه با اشاره به خاطرهای از مقام معظم رهبری در دهه شصت افزود: یادم میآید شبی در مسجد اعظم، قبل از دوران ریاست جمهوری ایشان، جلسه گفتوگو و پرسش و پاسخ برگزار شد و ایشان پنج شش ساعت ایستاده به سوالات پاسخ دادند. آن شب حدود ساعت دوازده شب به خانه برگشتیم. این روحیه همواره در ذهن من مانده است.
فصل جدید مبارزه با اسلام
آیتالله اعرافی با بیان اینکه امروزه دشمنان به مبارزهای همهجانبه با اسلام و انقلاب اسلامی آمدهاند، خاطرنشان کرد: آنچه در دو سال اخیر اتفاق افتاد، یک فصل جدید از مبارزه با اسلام، ارزشهای الهی و انقلاب اسلامی است.
وی با اشاره به جریانهای فریبخورده در حوادث اخیر گفت: نباید خیالمان راحت باشد؛ در فضای مجازی و با تولیدات متعدد، هجمههای سنگینی علیه دین شکل گرفته است.
مدیر حوزههای علمیه با تأکید بر وظیفه خطیر طلاب و روحانیون تصریح کرد: ما و شما باید سرباز میدان باشیم و ولو برای هدایت یک نفر، پا در میدان بگذاریم. ولو تبلیغ برای یک نفر را مهم بدانیم.
کارزار سخت تمدنی و ضرورت راهبرد تهاجمی
آیتالله اعرافی با بیان اینکه جامعه تبلیغی ما باید از کارزار سخت تمدنی امروز واقف باشد، تصریح کرد: ما وسط یک میدان سنگین کارزار با هجوم فرهنگ مادی غرب هستیم. این میدان نقش ایفا کردن، علم میخواهد، دانش میخواهد، اخلاق میخواهد، اخلاص میخواهد، پایداری و استقامت میخواهد، حکمت و سلیقه میخواهد و شناخت دشمنان فکری که اسلام را هدف گرفتهاند. شناخت این کارزار و میدان مبارزه، شناخت مبانی و مبادی فکری که غرب از آنها به اسلام و دین تهاجم میبرد، بسیار مهم است.
وی با اشاره به تأکیدات مکرر رهبر معظم انقلاب گفت: ما در برابر هجوم شبهات دو موضع داریم:
یک موضع دفاعی که باید باشد؛ باید سخنان دشمن را بشنویم، بدانیم و با منطق درست پاسخ دهیم.
و دیگری موضع تهاجمی است، هم نظری و هم میدانی. موضع تهاجمی به این معناست که از درون کتاب و سنت حقایقی برگیریم و از درون تجربه انقلاب دیدگاههایی را استخراج کنیم و به سنگرهای دشمن حمله کنیم. این هنر بزرگی است که بارها بر آن تأکید شده است.
تبلیغ باید دانشبنیان، مردمی و تربیتمدار باشد
مدیر حوزههای علمیه کشور با تأکید بر لزوم تحول در نگاه به مقوله تبلیغ، نکات کلیدی را در این زمینه تبیین کرد:
۱. تبلیغ دانشبنیان
مدیر حوزههای علمیه کشور با اشاره به ضرورت استناد تبلیغ به منابع معتبر و دانش عمیق دینی اظهار داشت: تبلیغ ما باید دانشبنیان باشد و از پشتوانه حجیت برخوردار گردد. اگر در احکام تبلیغ میکنیم، مستند ما فقه غنی اسلام است که به ابواب فقهی و کتب معتبر همچون «عروه» و «تحریر» منتهی میشود. اگر در مباحث اعتقادی وارد میشویم، پایههای کلامی و کتب متقن با رویکردهای متکلمان و فیلسوفان معتبری همچون علامه طباطبایی، شهید مطهری، آیتالله مصباح و آیتالله جوادی آملی باید مبنای کار باشد. اگر به سراغ روایات میرویم، باید روایتشناس باشیم و منابع روایی و حدیثی را بهدرستی بشناسیم.
۲. تبلیغ؛ روح و محور فعالیتهای حوزوی
آیتالله اعرافی با اشاره به فرمایش مقام معظم رهبری، تبلیغ را روح و محور همه کارهای حوزوی دانست و گفت: حتی در تولیدات علمی خود نیز باید نگاه قوی به مسئله تبلیغ داشته باشیم. همه جریانهای حوزه باید نگاه و شم تبلیغی و حضور در میدان تبلیغ را داشته باشند.
۳. پوشش همه نیازها و مخاطبان
مدیر حوزههای علمیه کشور با بیان اینکه تبلیغ باید همه نیازها را فرا بگیرد، خاطرنشان کرد: تبلیغ، هم عمومی داریم و هم تخصصی، هم سنتی داریم و هم جدید. مجموعه نهادهای حوزه و بدنه جوشان طلاب و فضلای پرانگیزه باید به گونهای کار را تقسیمبندی کنند که همه ابعاد و اضلاع کار دیده شود؛ آموزش و پرورش، دانشگاه، نهادها، مسجد که در رأس امور است و سایر حوزهها.
۴. مردمی ماندن و ایجاد حلقههای میانی
وی با تأکید بر اینکه تبلیغ همچنان باید مردمی بماند، تصریح کرد: مبلغ موفق کسی است که به میدان برود و تا آخر ماه رمضان ده حلقه میانی درست کرده باشد؛ بچههای درسخوانده، معلم، مربی بسیجی، آدمهای بازاری و دانشجو را جوری تربیت کند که بار تقویت و ادامه تبلیغ را خودشان به دوش بکشند.
۵. هماهنگی نهادهای تبلیغی
آیتالله اعرافی با اشاره به تعدد نهادهای تبلیغی از جمله اوقاف، دفتر تبلیغات، سازمان تبلیغات، نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاهها و نیروهای مسلح و ائمه جمعه گفت: حدود بیست جریان وجود دارد که کار تبلیغ را انجام میدهند. این مجموعه باید هماهنگ شوند و هماهنگی برونحوزوی نیز امر مهمی است که باید انجام شود.
۶. ارزش مضاعف جوان مؤمن امروز
مدیر حوزههای علمیه کشور با اشاره به وضعیت خطیر نسل جوان گفت: جوانی که امروز به مسجد، بسیج و کار دین میآید، ارزشش از آن جوانی که در انقلاب و دفاع مقدس جانفشانی کرد، بسیار بالاتر است. چرا؟ زیرا ما در آن نوجوانی و جوانی هر روز با دو سه حرف مواجه بودیم، اما امروز جوان و نوجوان عزیز ما در معرض هزاران نغمه و صدای غیرالهی قرار دارد. این همه رهزن، جوان امروز را احاطه کرده است.
۷. تبلیغ تربیتمدار
وی با تأکید بر اینکه تبلیغ باید مستقیم و غیرمستقیم، سنتی و جدید را توأمان مورد توجه قرار دهد، گفت: اصل در تبلیغ این است که عمق انتقال پیام را ببینیم. واژه تبلیغ در فرهنگ ما ریشه در تربیت دارد و درون آن تربیت نهفته است.
۸. پوشش سطوح مختلف معارف
آیتالله اعرافی خاطرنشان کرد: تبلیغ ما باید سطوح مختلف را پوشش دهد؛ از معارف پایه اسلام تا مسائل مربوط به امروز و انقلاب اسلامی که برآمده از این دامنه وسیع است.
تحولات و دستاوردها در بخش تبلیغ
افزایش بیستبرابری اعتبارات تبلیغ
مدیر حوزههای علمیه کشور با اشاره به تحولات اساسی در معاونت تبلیغ گفت: اعتبارات تبلیغ با عنایتی که وجود داشته، در طول دو سه سال گذشته تغییر چشمگیری داشته است. شاید باور نکنید، اما این اعتبارات بیست برابر افزایش یافته است. این افزایش عمدتاً در ستاد هزینه نشده، بلکه به شبکههای تبلیغی تزریق شده است.
طرح امین؛ افزایش مبلغان امین از دو هزار به بیست هزار مبلغ
آیتالله اعرافی با اشاره به طرح امین بهعنوان یکی از مهمترین طرحهای تبلیغی حوزه گفت: طرح امین که در ابتدا طرحی محدود با یک دو هزار مبلغ و با محدودیتهای فراوان بود، امروز به بالای پانزده تا بیست هزار مبلغ رسیده است. هدف نهایی ما صد هزار مبلغ برای صد هزار مدرسه کشور است.
وی با قدردانی از زحمات مبلغان امین و بخصوص خواهران طلبه که پای این کار بزرگ در مدارس آمدند، تصریح کرد: پژوهشکده مطالعات راهبردی حوزه طرحی علمی برای شناخت و ارزیابی طرح امین اجرا کرد که طی آن با صدها نفر از مبلغان، مخاطبان، مدیران مدارس و دانشآموزان مصاحبه شد.
طرح «امین نوع یک»
آیتالله اعرافی با اشاره به طرح «امین نوع یک» که در آن مدیریت مدرسه به یک طلبه خوشفکر و توانمند سپرده میشود، گفت: در قم پنجاه و دو نفر و در کشور چند صد نفر از این طرح بهرهمند شدهاند. بخش زیادی از این طرح شامل خواهران طلبه نیز شده است.
افزایش طرح هجرت
مدیر حوزههای علمیه کشور با بیان اینکه طرح هجرت از هزار و خردهای به هفت - هشت هزار مبلغ در مناطق محروم و روستاها افزایش یافته است، گفت: در این طرح با سازمان تبلیغات اسلامی هماهنگی کامل داریم.
سایر طرحهای تبلیغی
آیتالله اعرافی به طرحهای متعدد دیگری از جمله «بینات»، «ثقلین»، «حبل المتین»، «مسجد تراز»، «خیرالبریه» و «مددکاری دینی» اشاره کرد و گفت: این طرحها تا بیست و چند طرح کلیدی دیگر، یا تقویت و تکمیل شدهاند یا پایهریزی گردیدهاند. هیچیک از این طرحها روی طاقچه نیست و همه در میدان اجرا هستند.
اعزام بیش از ۵۰ هزار مبلغ در ماه مبارک رمضان
آیتالله اعرافی از افزایش چشمگیر اعزام مبلغان خبر داد و گفت: عدد اعزامها در ماه مبارک رمضان گذشته به چهل هزار نفر رسیده بود و امسال با حمایت شورا، مراجع و رهبری معظم، بالای پنجاه هزار اعزام به سراسر کشور انجام خواهد شد.
وی با اشاره به هماهنگی بیسابقه ده نهاد تبلیغی در این زمینه تصریح کرد: در اعزامهای امسال، افزون بر اعزامهای عمومی، اعزام تخصصی با اولویتهایی همچون آموزش و پرورش، دانشگاهها، زندانها و بازار در دستور کار است و محتواهای ویژهای نیز برای این عرصهها تولید شده است.
آیتالله اعرافی با اشاره به پانزده ویژگی متمایز اعزامهای جدید گفت: این اعزامها نسبت به قبل هماهنگتر است، از ارتقای کیفی برخوردار شده، شامل خواهران و برادران، ایرانی و غیرایرانی میشود و به موضوع اتباع نیز توجه ویژه شده است. تولید محتوای مناسب برای این اعزامها انجام شده و پریروز بیست کتاب و جزوه رونمایی شد.
پشتیبانیهای علمی و آموزشی/ شناسایی نهصد نخبه تبلیغی و راهاندازی تبلیغ مجازی
مدیر حوزههای علمیه کشور با اشاره به طراحی نظام جامع هنر و جشنواره هنرهای آسمانی گفت: حدود سی و پنج ستاد راهبری مستقیم به حوزههای تبلیغ ارتباط دارند. در این راستا، نهصد نخبه تبلیغی شناسایی شدهاند. همچنین تبلیغ مجازی برای اولین بار راهاندازی شده و اکنون حدود هزار نفر در ده - دوازده استان از جمله قم در این عرصه فعال هستند.
وی از تصویب طرح جامع تبلیغ در شورای عالی حوزه خبر داد و افزود: این طرح که دو سه سال روی آن کار شده، بر اساس فرمایشات مکرر رهبر معظم انقلاب طراحی و نهایتاً به نتیجه رسیده است.
مرکز آموزشهای مهارتی
آیتالله اعرافی با اشاره به راهاندازی مرکز آموزشهای کاربردی مهارتی و مهارتخانه طلاب گفت: در دو سه سال اخیر، چهل تا پنجاه هزار نفر در این دورهها شرکت کردهاند. درختواره مهارتها طراحی شده که قریب به صد دوره در آن تعریف شده و نیمی از آنها مستقیماً به حوزه تبلیغ مرتبط است.
پنجاه و چهار رشته تخصصی تبلیغ
مدیر حوزههای علمیه کشور با اشاره به تدوین درختواره رشتههای حوزه گفت: حدود چهارصد رشته، گرایش و مقطع در این درختواره تعریف شده است. در این درختواره، پنجاه و چهار رشته، گرایش و مقطع با حوزه تبلیغ ارتباط مستقیم دارد که حدود پانزده مورد آن هماکنون در حال اجراست.
وی رشتههایی همچون تفسیر، کلام، امامت و مهدویت را از جمله رشتههای مؤثر در توانمندسازی روحانیت برای مواجهه با مسائل فرهنگی برشمرد و افزود: مجتمع تبلیغ پایهریزی شده، تربیت معلم مبلغ در دستور کار قرار گرفته و رشتههای جدید در حوزه فضای مجازی و دین نیز ایجاد شده است.
مراکز پاسخگویی به شبهات
آیتالله اعرافی با بیان اینکه دو جلسه شورای معاونان به بررسی عملکرد مرکز پاسخگویی به شبهات حوزه اختصاص یافت، گفت: حتماً سایتهای «ویکیپاسخ» و دیگر مراکز را ببینید. عمده شبهاتی که امروز مطرح میشود، در آنجا پاسخ داده شده است. بیست و شش نهاد حوزوی به نحوی به مسئله پاسخگویی به شبهات میپردازند.
هوش مصنوعی در علوم اسلامی
مدیر حوزههای علمیه کشور از رونمایی قریبالوقوع بخش جدید هوش مصنوعی در علوم اسلامی خبر داد و گفت: فردا ساعت ده، مراسم رونمایی از چند پدیده جدید هوش مصنوعی در قلمرو علوم اسلامی برگزار خواهد شد که حاصل یک دهه کار مستمر در مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی است.
وی افزود: فناوریهای هوشمند باید در عرصه علوم و معارف اسلامی وارد شوند تا بتوان همزمان با بهرهگیری از این ابزارهای نوین، تهدیدات و فرصتهای موجود را شناسایی و مدیریت کرد.
جایگاه محوری مسجد و قدردانی از ایستادگی روحانیت
عضو فقهای شورای نگهبان با اشاره به تلاشهای چندساله برای احیای مسجد گفت: سه، چهار سال پیش در شورای سیاستگذاری سازمان تبلیغات اسلامی، طرحهایی برای احیای مسجد تهیه و به محضر مقام معظم رهبری تقدیم شد. پارسال نیز ایشان فرمان تشکیل قرارگاهی متشکل از شورای سیاستگذاری ائمه جمعه، حوزه، سازمان تبلیغات، اوقاف و بسیج را صادر کردند، اما تأکید ما این است که اصل مسجد به دست ما و شماست و هجرت برای مسجد تراز، یک ضرورت است.
مدیر حوزههای علمیه با اشاره به مشکلات اقتصادی و هجمهها علیه روحانیت گفت: مشکل امروز این است که گرانی، تورم و ضعفهای اجرایی را به نام ما مینویسند، در حالی که بالای ۹۰ درصد روحانیت با معیشتی زیر خط متوسط و با همه سختیها پای انقلاب و دین ایستادهاند. وی این ایستادگی را نشاندهنده عظمت روحیه طلبگی دانست.
تبلیغ بینالملل و مخاطب جهانی
آیتالله اعرافی با اشاره به محور دوم فعالیتها یعنی تبلیغ خارج از کشور گفت: قدمهای نسبتاً خوبی در همکاری با نهادهای بینالمللی مانند جامعه المصطفی، مجمع جهانی اهلبیت و سازمان فرهنگ و ارتباطات برداشته شده است.
وی با تأکید بر لزوم توجه به مخاطب جهانی گفت: مخاطب حوزه، هشت میلیارد انسان امروز هستند، اما ما برای این جمعیت کار چندانی نکردهایم و راه طولانی در پیش داریم. مسئولیت این عرصه تنها بر عهده نهادهای دیگر نیست، حوزه حتماً باید در اینجا راهبری و کار کند.
تعهد حوزه به تربیت نیروی متخصص برای نهادها
آیتالله اعرافی خطاب به تمام نهادهای تبلیغی تأکید کرد: من اینجا تعهد میدهم هر یک از نهادهای تبلیغی که نیاز داشته باشند، مکتوب دقیق بفرستند، ما در چارچوب نظام آموزشی و پژوهشی، نیروی متخصص برای آنها تربیت کرده و تولیدات لازم را در حد وسع خود انجام خواهیم داد.
وی با اشاره به درخواستهای مطرحشده از سوی برخی نهادها مانند نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاهها گفت: نهاد نمایندگی برای تأمین نیروی متخصص به حوزه مراجعه کرده است. ما با شورای سیاستگذاری ائمه جمعه توافق کردهایم و رشته و دورههای تربیت امام جمعه و جماعت را طراحی و از پارسال اجرا کردهایم که از سال آینده خروجی خواهد داشت.
پیام پایانی
وی در پایان سخنان خود با بیان اینکه پیام امشب فیضیه، پایداری و مقاومت در مسیر دین و انقلاب است، گفت: همه ما باید یک نفس تازه کنیم برای خدمت بیشتر. از همه مبلغان، مدیران و دستاندرکاران نهادهای فرهنگی و حوزوی تقدیر میکنم و تقاضا داریم خود را برای پاسخ به نیاز امروز جامعه بازسازی کنیم.
آیتالله اعرافی در خاتمه با قرائت صلوات بر محمد و آل محمد، اطمینان داد که تمامی نکات مطرحشده در این نشست در حد وسع مورد توجه و پیگیری قرار خواهد گرفت.
نظر شما