به گزارش خبرگزاری «حوزه» از کرج، آغاز سال تحصیلی جدید حوزه علمیه استان البرز، با حضور و سخنرانی حجت الاسلام والمسلمین همدانی، نماینده ولیفقیه در استان البرز، در مصلی بزرگ امام خمینی(ره) کرج برگزار شد.
حجت الاسلام والمسلمین همدانی در این مراسم با تبریک آغاز سال تحصیلی حوزههای علمیه، با اشاره به روایتی از امام صادق(ع) درباره مسئولیت علما در قبال جامعه، اظهار کرد: پیش از آنکه از جاهلان برای فراگیری علم پیمان گرفته شود، خداوند از علما عهد گرفته است که علم خود را در اختیار مردم قرار دهند و آنان را هدایت و آگاه کنند.
وی با اشاره به ابعاد مختلف این مراسم، آن را همزمان فرصتی برای آغاز سال تحصیلی جدید، گرامیداشت یاد و خاطره امام شهید و تجدید پیمان و بیعت با رهبر معظم انقلاب دانست و از مدیریت حوزه علمیه استان، معاونان، اعضای شورای حوزه و دیگر دستاندرکاران برگزاری برنامههای حوزه قدردانی کرد.
جایگاه روحانیت نباید با معیارهای مادی سنجیده شود
نماینده ولیفقیه در استان البرز در ادامه با تبیین جایگاه علم و علما در معارف اسلامی، روحانیت را از ارکان هدایت جامعه دانست و گفت: همانگونه که ستارگان راهنمای انسان در مسیر هستند، عالمان دینی نیز وظیفه هدایت مردم و رساندن آنان به مقصد سعادت دنیوی و اخروی را بر عهده دارند.
وی با تأکید بر اینکه جایگاه روحانیت جایگاهی بلند و رفیع است، نسبت به تلاشهایی که برای القای بینیازی جامعه از روحانیت صورت میگیرد هشدار داد و تصریح کرد: جامعه اسلامی به روحانیت نیاز دارد و نمیتوان نقش این نهاد را به اقامه نماز جماعت یا سخنرانی در مناسبتها تقلیل داد.
حجت الاسلام والمسلمین همدانی با بیان اینکه اسلام بهعنوان یک نظام جامع و جهانبینی، در طول تاریخ از ظرفیت روحانیت بهره برده است، افزود: شناخت و معرفی معارف اسلام و صیانت از هویت اسلامی انقلاب از وظایف مهم روحانیت است و این مسئولیت، اهمیت حوزههای علمیه را دوچندان میکند.
ضرورت ساماندهی نهاد روحانیت و توجه به حوزه
وی همچنین با اشاره به توجه رهبر معظم انقلاب به موضوع ساماندهی نهاد روحانیت، از اقدامات انجامشده در این زمینه خبر داد و گفت: در ماههای اخیر جلسات و بررسیهای متعددی درباره تفکیک و تنظیم نسبت میان حوزه و نهاد روحانیت انجام شده و نتایج این بررسیها برای رهبر معظم انقلاب ارسال شده است.
نماینده ولیفقیه در استان البرز، توجه رهبری به حوزههای علمیه در شرایط حساس کشور را حائز اهمیت دانست و آن را نشانه اهمیت جایگاه حوزه و نهاد روحانیت عنوان کرد.
حوزه باید برای مسائل پیچیده جهان امروز آماده باشد
حجت الاسلام والمسلمین همدانی با اشاره به گستردگی و پیچیدگی مسائل جهان معاصر، تأکید کرد: طلبهای که تحصیل در حوزه را انتخاب میکند، مسئولیت مهمی بر عهده گرفته است و نمیتواند صرفاً به چارچوبهای محدود آموزشی بسنده کند.
وی با اشاره به موضوعاتی مانند بانکداری اسلامی، رمزارزها، هوش مصنوعی، سبک زندگی اسلامی، حقوق خانواده، مسائل مربوط به سالمندان و موضوعات جدید پزشکی و اجتماعی، گفت: تحولات سریع جهان اقتضا میکند حوزههای علمیه دقیقتر، عمیقتر و سریعتر از گذشته کار کنند.
به گفته وی، پاسخگویی به انبوه نیازهای جامعه و جهان با چند ساعت فعالیت روزانه، حضور محدود در درس و مباحثه نیمبند امکانپذیر نیست و حوزه باید در مواجهه با مسائل جدید، علاوه بر آشنایی، به اجتهاد عمیق و تخصصی دست پیدا کند.
وی افزود: مسائل جدید در حوزههای علمی، فناوری، اقتصادی، اجتماعی و زیستمحیطی نیازمند بررسی اجتهادی است و حوزه باید بتواند برای این مسائل، پاسخهای دقیق و مبتنی بر مبانی اسلامی ارائه کند.
تسلط بر علوم پایه حوزه، شرط پاسخگویی به مسائل جدید
نماینده ولیفقیه در استان البرز با تأکید بر ضرورت تقویت بنیانهای علمی طلاب اظهار کرد: برای ورود جدی به مسائل جدید، تسلط بر فقه، اصول، قواعد علمی، علم رجال و قواعد عربی ضروری است.
وی تأکید کرد حوزه باید از میراث علمی گذشته برای پاسخگویی به الزامات آینده استفاده کند تا بتواند زندگی فردی و اجتماعی انسان امروز را بهتر تبیین و ترسیم کند.
حجت الاسلام والمسلمین همدانی همچنین با اشاره به «منشور روحانیت» امام خمینی(ره)، بر اهمیت مطالعه و فهم دقیق این منشور تأکید کرد و آن را حاوی نکات مهمی برای شناخت وظایف و رسالت روحانیت دانست.
وی با اشاره به دیدگاههای رهبر معظم انقلاب درباره حوزههای علمیه نیز گفت: یکی از مطالب مهم مورد تأکید ایشان، ضرورت حرکت حوزه به سمت کارآمدی، پیشرو بودن و ایفای نقش در تحولات جامعه است.
حوزه نباید صرفاً به امور فردی و عبادی محدود شود
حجت الاسلام والمسلمین همدانی با تأکید بر اینکه حوزه علمیه نباید خود را صرفاً به مسائل عبادی و فردی محدود کند، خاطرنشان کرد: حوزه باید نقشی محوری در تمدنسازی بر پایه اسلام ناب داشته باشد و در عرصههای مختلف زندگی فردی و اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی، سیاسی و علمی اثرگذار باشد.
وی حوزه را تنها یک نهاد دینی ندانست، بلکه آن را مرکزی پیشران برای تحول جامعه معرفی کرد و گفت: حوزه باید مسائل اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی روز را بهدرستی بشناسد و با استفاده صحیح از ابزارهای نوین، به نیازهای جامعه پاسخ دهد.
نماینده ولیفقیه در استان البرز درباره مفهوم «حوزه هوشمند» نیز تصریح کرد: هوشمندی حوزه صرفاً به معنای استفاده طلبه از ابزارهایی مانند رایانه و فناوری نیست؛ بلکه منظور، شناخت دقیق مسائل و بهرهگیری صحیح از ابزارهای نوین برای حل مسائل و رفع نیازهای جامعه است.
ضرورت حضور جدی روحانیت در متن جامعه
وی یکی دیگر از وظایف مهم حوزه و روحانیت را خدمتگزاری و حل مشکلات مردم دانست و با اشاره به حضور حوزههای علمیه در برنامههای اجتماعی و فرهنگی اخیر، این حضور را مثبت ارزیابی کرد.
حجت الاسلام والمسلمین همدانی با اشاره به فعالیتهای طلاب و روحانیون در نقاط مختلف کرج و استان البرز، از جمله حضور در غرفههای پاسخگویی و فعالیتهای فرهنگی و اعتقادی، اظهار کرد: حوزه نمیتواند در برابر مسائل جامعه بیتفاوت باشد و بگوید مشغول تحصیل یا انجام کارهای دیگر است؛ حضور اجتماعی روحانیت باید جدیتر و گستردهتر شود.
وی افزود: مردم حضور یا عدم حضور روحانیون در صحنههای اجتماعی را رصد میکنند و از روحانیت انتظار دارند در کنار آنان حضور داشته باشد.
حرکت از مسائل سنتی به سمت پژوهشهای کاربردی و مسائل معاصر
نماینده ولیفقیه در استان البرز با اشاره به تأکیدات رهبر معظم انقلاب بر تحول در حوزههای علمیه گفت: حوزه باید از تمرکز صرف بر مسائل سنتی فاصله گرفته و به سمت مسائل معاصر و پژوهشهای کاربردی حرکت کند.
وی تحلیل صحیح مسائل، شناخت تحولات روز و توانایی پاسخگویی به شبهات را از دیگر الزامات حوزه دانست و اظهار کرد: با توجه به هجمههای فرهنگی و فکری موجود، حوزه باید جامعه را در برابر شبهات و انحرافات فکری مصون کند.
حجت الاسلام والمسلمین همدانی تأکید کرد: شبهات جدید را نمیتوان صرفاً با شعار یا موعظه پاسخ داد؛ شبهه باید بهدرستی شناخته، تحلیل و با استدلال و توضیح دقیق برطرف شود.
وی در جمعبندی این بخش از سخنان خود، حوزه مطلوب را نهادی «پویا، پاسخگو، پیشرو و خدمتگزار» در مسیر تحقق اهداف انقلاب اسلامی توصیف کرد.
صیانت از میراث علمی حوزه، یک امانت تاریخی است
حجت الاسلام والمسلمین همدانی حوزه و علوم دینی را یک امانت تاریخی دانست که طی قرنها از نسلی به نسل دیگر منتقل شده و امروز در اختیار طلاب و روحانیون قرار گرفته است.
وی با اشاره به سختیها و مجاهدتهای علمای گذشته برای حفظ و انتقال معارف اسلامی، خاطرنشان کرد بسیاری از آثار علمی و منابع دینی در شرایط دشوار و با تحمل سختیهای فراوان گردآوری و حفظ شدهاند و برخی از علما نیز در این مسیر جان خود را از دست دادهاند.
وی بر ضرورت حفظ این میراث و انتقال صحیح آن به نسلهای آینده تأکید کرد و گفت: روحانیت باید نسبت به جایگاه خود و مسئولیتی که در قبال اسلام و جامعه دارد، حساس باشد.
رفتار روحانی باید در خدمت تقویت دین باشد
نماینده ولیفقیه در استان البرز با تأکید بر ضرورت حفظ جایگاه روحانیت در میان مردم گفت: جامعه همانگونه که به پزشک، مهندس و دیگر متخصصان نیاز دارد، به روحانی نیز نیازمند است.
وی بخشی از آسیبهای واردشده به جایگاه اجتماعی روحانیت را متوجه عملکرد خود روحانیون دانست و تصریح کرد: برای طلبه و روحانی، رفتار فردی صرفاً یک مسئله شخصی نیست؛ زیرا عملکرد او میتواند بر نگاه مردم به اسلام و نظام اسلامی اثر بگذارد.
حجت الاسلام والمسلمین همدانی افزود: طلبه باید اسلام را دقیق بشناسد، نیازهای جامعه را درک کند و نسبت به شرایط پیرامون خود بیخبر نباشد. نتیجه فعالیت روحانیت باید تقویت دین، ایمان و اعتقاد مردم باشد و هر رفتاری که موجب ایجاد شک، سستی در عبادت یا بدبینی نسبت به اسلام و انقلاب شود، باید مورد توجه و پرهیز قرار گیرد.
پاسخ به شبهات، وظیفه جدی طلاب و روحانیون است
وی با اشاره به گسترش شبهات در میان اقشار مختلف جامعه، بهویژه جوانان و دانشجویان، گفت: روحانی امروز باید خود را برای مواجهه با توطئههای عمیق فرهنگی و فکری آماده کند.
نماینده ولیفقیه در استان البرز تأکید کرد پاسخ به شبهات با شعار امکانپذیر نیست و فردی که دچار تردید و پرسش شده، نیازمند پاسخ منطقی، دقیق و اقناعی است.
وی خاطرنشان کرد همه طلاب باید خطراتی را که ایمان و اعتقادات مردم را تهدید میکند بشناسند و پاسخگویی به این مسائل را وظیفه خود بدانند.
خروجی اصلی حوزه باید «مبلغ دین» باشد
حجت الاسلام والمسلمین همدانی در بخش دیگری از سخنان خود با بازگشت به روایت ابتدایی مراسم درباره مسئولیت علما در قبال جاهلان، تبلیغ دین را از مهمترین وظایف حوزه دانست.
وی اظهار کرد: عالم دینی وارث انبیاست و همانگونه که انبیا وظیفه هدایت و آگاهسازی مردم را بر عهده داشتند، روحانیت نیز باید این رسالت را دنبال کند.
نماینده ولیفقیه در استان البرز تأکید کرد: همه ارکان حوزه علمیه باید در مسیر تبلیغ حرکت کنند و نتیجه و خروجی تحصیل در حوزه باید تربیت مبلغ دین باشد.
وی با انتقاد از محدود شدن فعالیت برخی دانشآموختگان حوزه به مشاغل اداری، تصریح کرد: حوزه برای تربیت کارمند و نیروی اداری تشکیل نشده است؛ طلبه پس از تحصیل باید نسبت به مسئولیت تبلیغ و هدایت مردم احساس وظیفه کند و حتی در صورت اشتغال اداری، ظرفیت تبلیغی و اجتماعی خود را کنار نگذارد.
حجت الاسلام والمسلمین همدانی با اشاره به سیره بسیاری از علما و مراجع بزرگ، تأکید کرد عناوین علمی و مسئولیتهای مختلف نباید مانع انجام وظیفه تبلیغی روحانیون شود و حتی افراد صاحبنام علمی نیز در مناسبتهای مختلف در میان مردم حاضر شده و به تبلیغ دین پرداختهاند.
توصیه به طلاب برای استفاده از فرصت جوانی
وی در پایان با تبریک مجدد آغاز سال تحصیلی، طلاب را به استفاده حداکثری از فرصت جوانی توصیه کرد و گفت: دوران جوانی زمان نشاط، توان و قدرت یادگیری است و طلبه باید از این فرصت برای تقویت بنیه علمی و پیشرفت در مسیر تحصیل استفاده کند.
نماینده ولیفقیه در استان البرز همچنین بر سادهزیستی و مدیریت خواستههای مادی تأکید کرد و گفت: طلبه باید از همان ابتدا مراقب باشد خواستههای مادی بر مسیر زندگی و رسالت طلبگی او غلبه نکند.
وی اخلاص، اخلاق، ارتباط با خدا و انس با عبادت را از پایههای مهم زندگی طلبگی دانست و اظهار کرد: روحانی باید پیش از آنکه دیگران او را به نماز و عبادت دعوت کنند، خود در این مسیر پیشقدم باشد.
ضرورت تربیت اخلاقی از دوران طلبگی
حجت الاسلام والمسلمین همدانی با تأکید بر اهمیت تهذیب نفس از دوران جوانی، گفت: بسیاری از عادتهای اخلاقی اگر از ابتدا اصلاح نشوند، با گذشت زمان ریشهدار میشوند و تغییر آنها دشوارتر خواهد شد.
وی با اشاره به رفتارهایی مانند غیبت، دروغ، تهمت و ناسزاگویی، بر ضرورت مبارزه با این آسیبهای اخلاقی از همان ابتدای طلبگی تأکید کرد و گفت: اصلاح اخلاق و ساختن شخصیت معنوی باید از سالهای نخست آغاز شود و به آینده موکول نشود.
وی همچنین بر اهمیت انس با عبادت شبانه، توسل و ارتباط معنوی با حضرت ولیعصر(عج) تأکید کرد و آن را بخشی از مسیر معنوی و تربیتی طلبه دانست.
حجت الاسلام والمسلمین همدانی در پایان، بار دیگر بر سه محور اساسی کار علمی عمیق، تبلیغ و خدمت به مردم، و تهذیب و ارتباط با خدا تأکید کرد و سال تحصیلی جدید را فرصتی برای حرکت جدیتر طلاب در مسیر ایفای رسالت حوزه و روحانیت دانست.
نظر شما