سه‌شنبه ۱۴ مهر ۱۴۰۵ - ۱۵:۳۲
اخلاص با عبور از خودبینی و حاکمیت اراده الهی بر نفس تحقق می‌یابد

حوزه/ حجت‌الاسلام والمسلمین تقوایی اخلاص را از عالی‌ترین مراتب بندگی دانست و گفت: رسیدن به این مقام نیازمند کنار گذاشتن خودبینی، تقویت ایمان، استمرار در عبادت و مبارزه با خواسته‌های نفسانی است تا انسان به جایی برسد که اراده و رضایت الهی را بر تمایلات شخصی مقدم بداند.

به گزارش خبرگزاری حوزه از تهران، حجت‌الاسلام والمسلمین علیرضا تقوایی، استاد حوزه علمیه روز سه شنبه در دیدار جمعی از کادر نیروی انتظامی، با بیان اینکه اخلاص غایت و مقصد نهایی سیر انسان در اسلام است، گفت: اخلاص یعنی انسان از خودخواهی و خودبینی فاصله بگیرد و خداوند و وجه‌الله را ببیند؛ انسان مخلص برای خدا کار می‌کند و در مسیر رضای او از خود عبور می‌کند.

وی با اشاره به سیره امام شهید افزود: امام شهید تمام زندگی خود را برای خدا وقف کرده بود و بسیاری از شهدای ما نیز با همین روحیه زندگی کردند. شهید حاج قاسم سلیمانی نیز سال‌ها با روحیه جهادی در مسیر شهادت حرکت کرد و خود را در این مسیر ندید.

حجت‌الاسلام والمسلمین تقوایی با قدردانی از نیروهای نظامی و انتظامی اظهار کرد: امروز نیروهای سپاه، ارتش، بسیج، فراجا و دیگر نیروهای لشکری و کشوری در مسیر خدمت و دفاع از کشور و ارزش‌های دینی تلاش می‌کنند و این روحیه، جلوه‌ای از اخلاص و مسئولیت‌پذیری است.

مراتب اخلاص و حرکت از ایمان ابتدایی به ایمان عمیق

استاد حوزه علمیه با اشاره به مراتب سیر انسان در مسیر اخلاص گفت: انسان در ابتدا با اسلام و ایمان اجمالی وارد این مسیر می‌شود، اما باید به تدریج به مرتبه‌ای برسد که باورهای دینی در زندگی او به صورت تفصیلی و عملی ظهور پیدا کند.

وی افزود: ممکن است انسان به نماز، قرآن، نبوت، امامت و دیگر اصول دینی اعتقاد داشته باشد، اما این اعتقاد هنوز در رفتار او به اندازه کافی اثر نگذاشته باشد. هنگامی که ایمان عمیق‌تر شود، عبادت و ارتباط با خدا به یک نیاز درونی تبدیل می‌شود و انسان دیگر نمی‌تواند از مناجات با پروردگار و اعمال عبادی فاصله بگیرد.

حجت‌الاسلام والمسلمین تقوایی نماز شب را یکی از جلوه‌های این حرکت دانست و گفت: انسان نباید عبادت را صرفاً برای رسیدن به خواسته‌های مادی انجام دهد، بلکه باید هدفش رسیدن به مقام قرب الهی و نزدیک شدن به سیره اهل‌بیت(ع) باشد.

وی ارتباط با قرآن را نیز از دیگر مراحل رشد ایمانی عنوان کرد و افزود: انسان باید با قرآن مأنوس شود و قرائت روزانه آن را در زندگی خود قرار دهد. این ارتباط می‌تواند به تدریج انسان را از ایمان ابتدایی به مراتب بالاتر برساند.

مناجات و استمرار در عبادت

حجت‌الاسلام والمسلمین تقوایی با اشاره به ماه‌های رجب، شعبان و رمضان اظهار کرد: این ایام فرصت مناسبی برای تقویت ارتباط انسان با خداوند است و دعاهایی مانند مناجات شعبانیه و دیگر ادعیه مأثور، انسان را در مسیر بندگی و توجه به خدا قرار می‌دهد.

وی بر استمرار در اعمال عبادی تأکید کرد و گفت: انسان باید در اعمالی که برای رشد معنوی انتخاب می‌کند، مداومت داشته باشد؛ چراکه با استمرار است که آثار و حقیقت عبادت در وجود انسان شکل می‌گیرد.

استاد حوزه علمیه ادامه داد: در مسیر رشد معنوی، انسان ابتدا تلاش می‌کند نماز شب بخواند، قرآن تلاوت کند و با دعا و مناجات ارتباط داشته باشد، اما با استمرار در این مسیر، عبادت از یک تکلیف ظاهری به یک نیاز درونی تبدیل می‌شود.

ایمان اکبر و رسیدن به حقیقت عبادت

حجت‌الاسلام والمسلمین تقوایی با اشاره به مراتب بالاتر ایمان گفت: در مراحل ابتدایی، انسان به اعمال عبادی پایبند می‌شود، اما در ایمان اکبر، حقیقت عبادت برای او آشکارتر می‌شود و آثار معنوی اعمال را با عمق بیشتری درک می‌کند.

وی افزود: ممکن است فردی سال‌ها نماز شب بخواند و در مقطعی احساس کند پیشرفت معنوی نداشته است، اما اگر به جایی رسیده باشد که نتواند این عبادت را ترک کند، همین استمرار نشانه مهمی از رشد اوست.

حجت‌الاسلام والمسلمین تقوایی اظهار کرد: در این مرحله، انسان تنها به ظاهر اعمال توجه نمی‌کند، بلکه به حقیقت آنها و آثارشان در روح و زندگی خود توجه دارد. به تعبیر دیگر، عبادت از یک عمل دشوار و نیازمند اجبار به یک میل و نیاز درونی تبدیل می‌شود.

هجرت کبری؛ فاصله گرفتن از سبک زندگی غافل‌کننده

وی یکی دیگر از مراحل حرکت به سوی اخلاص را «هجرت کبری» دانست و گفت: هجرت فقط به معنای جابه‌جایی از یک شهر به شهر دیگر نیست. گاهی انسان باید از آداب و رسوم و سبک‌هایی که او را از خداوند غافل می‌کنند فاصله بگیرد.

استاد حوزه علمیه افزود: انسان باید در انتخاب محیط، دوستان و مجالس خود دقت کند. مجالسی که در آنها یاد خدا و اهل‌بیت(ع) وجود ندارد یا انسان را به سمت گناه و غفلت می‌برد، نمی‌تواند زمینه رشد معنوی را فراهم کند.

حجت‌الاسلام والمسلمین تقوایی با تأکید بر نقش مجالس اهل‌بیت(ع) در تربیت معنوی گفت: انسان باید به سمت محیط‌هایی حرکت کند که یاد خدا، قرآن و اهل‌بیت(ع) در آنها زنده است و حضور در چنین مجالسی به رشد ایمان و اخلاص کمک می‌کند.

جهاد اکبر؛ حاکمیت عقل بر شهوت و غضب

وی در ادامه، جهاد اکبر را از مراحل مهم سیر انسان در مسیر اخلاص دانست و اظهار کرد: در وجود انسان نیروهای مختلفی مانند قوه شهوانی، غضبی، وهم و عقل وجود دارد و در بسیاری از افراد، این قوا به جای عقل و ایمان بر رفتار انسان مسلط می‌شوند.

حجت‌الاسلام والمسلمین تقوایی گفت: گاهی شهوت به انسان دستور می‌دهد که بدون توجه به مصلحت رفتار کند، گاهی غضب بر او مسلط می‌شود و هنگام خشم قدرت تشخیص خود را از دست می‌دهد و گاهی نیز قوه وهم و خیال، انسان را به دنبال تصورات و خواسته‌های نادرست می‌کشاند.

وی افزود: جهاد اکبر یعنی انسان تلاش کند از حاکمیت شهوت، غضب و خیالات نادرست خارج شود و عقل و اراده الهی را بر وجود خود حاکم کند.

از اراده نفسانی تا اراده ربانی

استاد حوزه علمیه با بیان اینکه انسان می‌تواند سه نوع اراده نفسانی، عقلانی و ربانی داشته باشد، گفت: در اراده نفسانی، شهوت، غضب و خواسته‌های نفسانی بر انسان حکومت می‌کنند؛ اما در اراده عقلانی، انسان بر اساس عقل و مصلحت رفتار می‌کند و حتی خوردن، خوابیدن و دیگر نیازهای خود را به اندازه‌ای تنظیم می‌کند که توان عبادت و انجام مسئولیت‌هایش را داشته باشد.

وی گفت: برخی شهدا زندگی خود را به گونه‌ای تنظیم کرده بودند که کمترین میزان خواب و استراحت را برای خود در نظر می‌گرفتند و بخش عمده توانشان را صرف خدمت و انجام وظایف می‌کردند.

حجت‌الاسلام والمسلمین تقوایی ادامه داد: بالاتر از اراده عقلانی، اراده ربانی قرار دارد؛ یعنی انسان به مرحله‌ای برسد که معیار اصلی تصمیم‌گیری او خواست خداوند باشد و ببیند خدا چه می‌خواهد و بر اساس همان عمل کند.

وی در پایان تأکید کرد: رسیدن به اخلاص نیازمند مداومت، عبادت، ارتباط با قرآن و دعا، فاصله گرفتن از محیط‌های غافل‌کننده و مبارزه با نفس است و انسان باید تلاش کند از خودبینی عبور کرده و در نهایت اراده الهی را بر خواسته‌های نفسانی حاکم کند.

انتهای پیام/

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha