به گزارش خبرگزاری حوزه، نشست رسانه‌ای چهل‌وسومین جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران ۱۹ مهرماه با حضور بهروز شعیبی، دبیر جشنواره، در پردیس سینمایی ملت برگزار شد. شعیبی در این نشست از برنامه‌های انجمن سینمای جوانان ایران برای افزایش تولیدات سینمایی، توسعه آموزش در استان‌ها، حمایت از استعدادهای تازه و گسترش همکاری‌های بین‌المللی سخن گفت و به تشریح جایگاه جنگ رمضان و حمله به مدرسه میناب در رویکرد محتوایی جشنواره پرداخت.
شعیبی با اشاره به دشواری‌های اقتصادی برگزاری این دوره اظهار کرد: امسال تأمین منابع مالی جشنواره با مشکلاتی همراه بود و چند مجموعه برای برگزاری این رویداد حمایت‌هایی انجام دادند. هلدینگ پارسیان و مجموعه صنایع غذایی وابسته به بنیاد مستضعفان، در کنار معاونت فرهنگی و هنری شهرداری تهران و مؤسسه تصویر شهر، از جمله مجموعه‌های همراه جشنواره بوده‌اند. تداوم فعالیت‌های سینمای کوتاه و فراهم‌کردن فرصت نمایش آثار فیلم‌سازان، به مشارکت نهادهای مختلف نیاز دارد و امید می‌رود این حمایت‌ها در طول سال نیز ادامه پیدا کند.
وی با اشاره به سابقه فعالیت انجمن سینمای جوانان ایران افزود: نخستین سند ثبت‌شده انجمن به سال ۱۳۵۵ بازمی‌گردد و فعالیت‌های آموزشی آن پس از انقلاب گسترش یافته است. انجمن از مؤسسات باسابقه سینمایی کشور به شمار می‌رود و حفظ و توسعه ظرفیت‌های آن اهمیت زیادی دارد. با وجود مشکلات اقتصادی و محدودیت‌های موجود، باید با برنامه‌ریزی و همکاری دفاتر استانی، امکان ادامه فعالیت فیلم‌سازان را فراهم کرد.
دبیر جشنواره با بیان اینکه از ابتدای سال جاری ۹۵ اثر در چارچوب فعالیت‌های انجمن تولید شده است، گفت: پیش‌بینی می‌کنیم در نیمه دوم سال نیز تعداد تولیدات به همین میزان برسد یا از آن فراتر رود. حمایت از تولید، به‌ویژه در استان‌ها، می‌تواند زمینه شناسایی استعدادهای تازه و افزایش تنوع موضوعی و جغرافیایی آثار را فراهم کند. در همین راستا، برگزاری رویدادهای پیچینگ برای معرفی طرح‌های فیلم‌سازی و فراهم‌کردن زمینه حمایت از آن‌ها در دستور کار قرار دارد.
وی ادامه داد: تاکنون رویدادهایی در خراسان رضوی و گرگان برگزار شده و پس از جشنواره نیز قرار است پیچینگ منطقه‌ای با مشارکت استان‌های آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی و اردبیل برگزار شود. این برنامه‌ها با هدف شناسایی ایده‌های مناسب و تسهیل حرکت از مرحله طرح به تولید طراحی شده‌اند.
حمایت از فیلم‌سازان و توسعه آموزش سینمایی
شعیبی با اشاره به برنامه‌های آموزشی انجمن سینمای جوانان ایران اظهار کرد: بخشی از فعالیت‌های سال گذشته به تقویت زیرساخت‌های آموزشی در دفاتر استانی اختصاص داشت. در ادامه این مسیر، طرح برگزاری دوره جامع آموزش پویانمایی با همکاری بنیاد ملی پویانمایی دنبال می‌شود. همچنین مدرسه مجازی انجمن امسال افتتاح خواهد شد تا علاقه‌مندان در نقاط مختلف کشور بتوانند به بخشی از آموزش‌های تخصصی دسترسی پیدا کنند.
وی با تأکید بر ضرورت توجه به استعدادهای جوان افزود: کارگاه «استعداد نو» در جشنواره با هدف حمایت از فیلم‌سازان فیلم‌اولی و آشنایی آن‌ها با بخش‌های مختلف سینما ادامه می‌یابد. نشست‌های تخصصی نیز با تمرکز بر تجربه اعضای هیئت‌های انتخاب و داوری برگزار می‌شوند. پنج باکس از برنامه نشست‌ها به دیدگاه‌های این افراد درباره وضعیت سینمای کوتاه اختصاص یافته است تا فیلم‌سازان بتوانند با معیارهای حرفه‌ای ارزیابی آثار و موضوعاتی مانند روایت، ساختار و اجرا آشناتر شوند.
دبیر جشنواره بیان کرد: برنامه‌های آموزشی تنها به کارگردانان و فیلم‌نامه‌نویسان محدود نیست و برای عکاسانی که آثارشان در بخش مسابقه عکس حضور دارد نیز دو نشست تخصصی پیش‌بینی شده است. در بخش بین‌الملل هم مدیران جشنواره‌های خارجی درباره تجربه‌های خود در زمینه مدیریت رویدادهای سینمایی و شیوه‌های حمایت از فیلم کوتاه سخن خواهند گفت. آشنایی با این تجربه‌ها می‌تواند به گسترش افق حرفه‌ای فعالان سینمای کوتاه کمک کند.
شعیبی با اشاره به بخش «کتاب و سینما» اظهار کرد: برای فیلم‌هایی که بر اساس آثار مکتوب ساخته شده‌اند، امتیازهایی در نظر گرفته شده است. آثار حاضر در این بخش می‌توانند از فرصت حضور در جشنواره‌های منطقه‌ای و مراحل بعدی رویدادهایی که انجمن متولی برگزاری آن‌هاست، برخوردار شوند. همچنین فیلم‌نامه‌های برگزیده، در صورت تمایل صاحبان آثار، امکان بهره‌مندی از حمایت‌های انجمن را خواهند داشت.
وی افزود: همکاری میان نهادهای فعال در حوزه کتاب و سینما نباید به زمان برگزاری جشنواره محدود شود. سینمای کوتاه یکی از مسیرهای مهم ورود استعدادهای تازه به سینمای حرفه‌ای است و تداوم حمایت از آن می‌تواند به تقویت ارتباط میان ادبیات و سینما و فراهم‌شدن فرصت‌های بیشتر برای تولید آثار اقتباسی منجر شود.
سینمای کوتاه و روایت تجربه جنگ رمضان
دبیر چهل‌وسومین جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران با اشاره به رویکرد محتوایی این دوره گفت: هم‌زمان با آماده‌سازی فراخوان جشنواره، جامعه درگیر جنگ رمضان بود و این شرایط ضرورت توجه دوباره به ظرفیت‌های تاریخی، فرهنگی و فکری ایران را افزایش داد. انتخاب عنوان «اندیشه ایرانی» برای بخش ملی نیز با هدف بازتاب این ظرفیت‌ها و فراهم‌کردن زمینه حضور آن‌ها در روایت‌های سینمایی صورت گرفت.
وی با بیان اینکه جنگ ابعاد مختلفی فراتر از رویدادهای نظامی دارد، افزود: تجربه جنگ می‌تواند زمینه شکل‌گیری روایت‌های انسانی، اجتماعی و فرهنگی باشد. سینمای کوتاه به دلیل امکان تمرکز بر موقعیت‌های مشخص، ظرفیت مناسبی برای بازنمایی چنین تجربه‌هایی دارد. با این حال، صرف پرداختن به موضوع جنگ برای حضور در جشنواره کافی نیست و کیفیت روایت و توانایی فیلم‌ساز در تبدیل موضوع به اثری سینمایی نیز باید مورد توجه قرار گیرد.
شعیبی با اشاره به جایزه «وطن به روایت من» اظهار کرد: این پویش در دوره‌های گذشته با توجه به جنگ ۱۲روزه شکل گرفت و در ادامه، آثاری درباره جنگ رمضان نیز تولید شدند. امسال تصمیم گرفتیم جایزه یادشده را در چارچوب بخش نگاه ملی جشنواره تعریف کنیم تا آثار مرتبط با جنگ جایگاه مشخص‌تری در برنامه رویداد داشته باشند. تعدادی از این فیلم‌ها در قالب باکس‌های ویژه نمایش داده می‌شوند و برخی نیز در بخش‌های داستانی و مستند حضور دارند.
وی تأکید کرد: در میان آثار مرتبط با جنگ، تولیدات مستقلی نیز وجود دارد که بدون سفارش نهادها ساخته شده‌اند. جشنواره تلاش کرده است فیلم‌هایی را که از نظر کیفیت قابلیت نمایش دارند، شناسایی کند و در عین توجه به اهمیت موضوعات اجتماعی، معیارهای حرفه‌ای انتخاب آثار را حفظ کند.
میناب در کانون توجه فیلم‌سازان
شعیبی حمله به مدرسه میناب را از موضوعات مورد توجه فیلم‌سازان در این دوره دانست و گفت: این واقعه به دلیل ابعاد انسانی و تأثیری که بر افکار عمومی گذاشت، ظرفیت مهمی برای روایت سینمایی دارد. فیلم می‌تواند پیامدهای انسانی جنگ را به مخاطبانی منتقل کند که شناخت مستقیمی از این رویدادها ندارند و به ثبت واقعیت‌ها و حفظ حافظه جمعی کمک کند.
وی با اشاره به آثار ایرانی و خارجی مرتبط با میناب افزود: در یکی از مراحل بررسی، پنج فیلم ایرانی و شش فیلم بین‌المللی با این موضوع مورد توجه قرار گرفتند. پرداختن فیلم‌سازان کشورهای دیگر به این واقعه نشان می‌دهد که موضوعات انسانی می‌توانند از مرزهای جغرافیایی عبور کنند و زمینه گفت‌وگو درباره پیامدهای جنگ را در سطحی گسترده‌تر فراهم آورند.
دبیر جشنواره درباره برنامه «قصه‌های مدرسه» نیز اظهار کرد: در این برنامه تأکید شده است که آثار برگزیده، نام و یاد دانش‌آموزان مدرسه میناب را در تیتراژ ابتدایی یا پایانی خود گرامی بدارند. پس از وقوع این رویداد نیز دو گروه فیلم‌سازی که با توانایی حرفه‌ای و دغدغه آن‌ها آشنا بودیم، تولید آثاری مرتبط با این موضوع را آغاز کردند و نتایج کار آن‌ها قابل‌توجه بوده است.
وی در پاسخ به پرسشی درباره تولید آثار مرتبط با حوادث دی‌ماه گفت: در میان آثاری که به جشنواره ارسال و بررسی شده‌اند، فیلم شاخصی که به‌طور مشخص به آن مقطع پرداخته باشد، شناسایی نکردیم. این موضوع تنها به آثار رسیده به جشنواره مربوط است و نمی‌توان آن را به معنای نبود تولیدات سینمایی درباره این اتفاقات در خارج از این رویداد دانست.
گسترش حضور بین‌المللی جشنواره
شعیبی با اشاره به آمار آثار ارسالی بیان کرد: در این دوره ۸ هزار و ۷۵۵ اثر از ۱۳۲ کشور به جشنواره ارسال شده است که ۶۲ فیلم برای حضور در بخش بین‌الملل انتخاب شده‌اند. همچنین ۱۲ فیلم ایرانی در این بخش حضور دارند که انتخاب آن‌ها با توجه به کیفیت آثار صورت گرفته است.
وی افزود: تاکنون حضور حدود ۱۶ مهمان بین‌المللی قطعی شده است که برخی در ترکیب داوری و برخی دیگر از میان فیلم‌سازان و فعالان سینمای کوتاه هستند. مهمانانی از کشورهای هلند، مکزیک، هند، روسیه، ترکیه و عراق در برنامه‌های این دوره پیش‌بینی شده‌اند و هماهنگی‌های لازم با همکاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و وزارت امور خارجه دنبال می‌شود.
دبیر جشنواره با اشاره به برنامه‌های جنبی این بخش گفت: مرور آثار سینمایی کشورهای مختلف، از جمله آفریقا، مصر، ترکیه و روسیه، در دستور کار قرار دارد. همچنین نشست‌هایی با حضور مدیران جشنواره‌های خارجی برگزار می‌شود تا تجربه‌های خود را درباره مدیریت رویدادهای سینمایی و شیوه‌های حمایت از فیلم کوتاه ارائه کنند. این برنامه‌ها فرصتی برای آشنایی با تجربه‌های متفاوت و گسترش ارتباطات حرفه‌ای میان فیلم‌سازان فراهم می‌آورد.
افزایش آثار ملی و توجه به پویانمایی
شعیبی با اشاره به وضعیت آثار رسیده به بخش ملی اظهار کرد: تعداد آثار ارسالی به این بخش نسبت به سه سال گذشته افزایش داشته است. در مجموع، ۲۰۲ اثر به بخش ملی رسیده و ۱۲۸ فیلم انتخاب شده‌اند که شامل ۶۳ فیلم داستانی، ۲۶ فیلم مستند، ۱۴ فیلم تجربی و ۲۵ اثر پویانمایی است.
وی با تأکید بر افزایش سهم پویانمایی افزود: تعداد و کیفیت آثار این بخش موجب شد زمان بیشتری برای نمایش آن‌ها در جدول جشنواره در نظر گرفته شود. در بخش داستانی نیز تعداد فیلم‌ها نسبت به سال گذشته افزایش یافته و حضور فیلم‌سازان فیلم‌اولی نشان می‌دهد که سینمای کوتاه همچنان بستری برای ورود استعدادهای تازه به عرصه حرفه‌ای سینماست.
دبیر جشنواره درباره فرایند انتخاب آثار بیان کرد: ترکیب هیئت‌های انتخاب در هر بخش با توجه به تخصص اعضا شکل گرفته است. در بخش داستانی، الهام اسدی، اسما ابراهیم‌زادگان، الهام معروفی، وحید نامی، رضا فهیمی، وحید موساییان و محسن در ترکیب انتخاب حضور داشته‌اند. در بخش مستند، محمد شکیبانیا، محمدعلی فارسی و محمدرضا فرتوسی فعالیت کرده‌اند. سعید پوراسماییلی، محسن آقاآلار و روناک رنجی نیز در بخش تجربی و بهروز قلی‌پور، عباس جلالی‌یکتا و رامک امین‌کاظمی در بخش پویانمایی حضور داشته‌اند
شعیبی در پایان با تأکید بر اهمیت پیوند میان هویت بومی و زبان جهانی سینما گفت: فیلم‌سازان باید بتوانند تجربه‌های فرهنگی و اجتماعی خود را به روایت‌هایی تبدیل کنند که مخاطبان دیگر کشورها نیز امکان ارتباط با آن‌ها را داشته باشند. پیشرفت فنی سینمای کوتاه ایران قابل‌توجه است، اما آموزش نباید به مهارت‌هایی مانند تدوین، کارگردانی و فیلم‌نامه‌نویسی محدود شود؛ شناخت جهان معاصر و توانایی تبدیل مسائل اجتماعی به روایت‌های مؤثر نیز اهمیت دارد.
نظر شما