به گزارش خبرگزاری حوزه از تهران، حجت‌الاسلام سید فرید موالی‌زاده، استاد حوزه علمیه، روز سه‌شنبه در برنامه تلویزیونی آفتاب شرقی، با اشاره به پیام رهبر معظم انقلاب به مناسبت برگزاری اجلاسیه نماز در مشهد مقدس، به تبیین پیوند نماز با حکومت صالحان، ولایت و جهاد پرداخت و تأکید کرد: نماز تنها یک تکلیف فردی نیست، بلکه باید در جامعه اقامه شود تا آثار اجتماعی و سیاسی آن تحقق یابد. وی همچنین با بیان اینکه جهاد به مبارزه مسلحانه و استفاده از نیروی نظامی در برابر دشمن محدود نمی‌شود، صبر، استقامت و نترسیدن از دشمن را از شروط موفقیت در عرصه‌های مختلف جهاد دانست.
حجت‌الاسلام موالی‌زاده با اشاره به فرازی از پیام رهبر معظم انقلاب درباره فریضه نماز اظهار کرد: یکی از ویژگی‌های حکومت صالحان که در آیه شریفه قرآن به آن اشاره شده، اقامه نماز است. در این زمینه باید به تفاوت میان نماز خواندن و اقامه نماز توجه داشت؛ زیرا این دو مفهوم یکسان نیستند و اقامه نماز ابعاد گسترده‌تری دارد.
وی افزود: در ابتدای این بخش از پیام تأکید شده است که فریضه نماز تنها یک تکلیف فردی نیست. این نکته، دیدگاهی مهم درباره جایگاه نماز در اندیشه اسلامی است؛ به این معنا که نگاه ما به نماز نباید صرفاً فردی باشد، بلکه باید زمینه اقامه آن در جامعه فراهم شود تا آثار اجتماعی و سیاسی این فریضه نیز تحقق پیدا کند.
استاد حوزه علمیه ادامه داد: اگر مردم تنها در خانه‌های خود به‌صورت انفرادی نماز بخوانند، این وضعیت با مطلوب اسلام از اقامه نماز فاصله دارد. در فرمان الهی، تعبیر اقامه نماز آمده است و نماز جمعه نیز نمونه‌ای از این رویکرد اجتماعی به شمار می‌رود که بر شکل‌گیری اجتماع و حضور جمعی مردم تأکید دارد.
پیوند ولایت و اقامه نماز در حکومت صالحان
حجت‌الاسلام موالی‌زاده با اشاره به آیه شریفه «الَّذِینَ إِنْ مَکَّنَّاهُمْ فِی الْأَرْضِ أَقَامُوا الصَّلَاةَ» گفت: یکی از نکات قابل برداشت از این آیه، ارتباط میان ولایت و نماز است. در ادبیات دینی ما، از حکومت با تعبیر ولایت یاد می‌شود و این تعبیر نشان‌دهنده ارتباط عمیق میان ولی جامعه و مردم است. مفهوم ولایت، ارتباطی صمیمی و آمیخته با محبت میان ولی و مردم را به ذهن متبادر می‌کند.
وی با بیان اینکه در روایات اسلامی، نماز در کنار حکومت و ولایت مطرح شده است، اظهار کرد: ممکن است برخی تصور کنند حکومت امری مادی و دنیایی است، در حالی که نماز امری الهی، ملکوتی و عرفانی به شمار می‌رود و این دو با یکدیگر ارتباطی ندارند؛ اما چنین برداشتی با معارف اسلامی سازگار نیست.
استاد حوزه علمیه در همین زمینه به روایتی از امام باقر(ع) اشاره کرد و گفت: در روایت معروف «بُنِیَ الْإِسْلَامُ عَلَی خَمْسٍ»، ارکان اسلام در پنج محور نماز، زکات، روزه، حج و ولایت بیان شده است. قرار گرفتن ولایت در کنار دیگر ارکان اسلام نشان می‌دهد که مسئله حکومت و ولایت در منظومه معارف دینی، جایگاهی اساسی دارد.
حجت‌الاسلام موالی‌زاده با اشاره به عید غدیر افزود: ما عید غدیر را عیدی مقدس و معنوی می‌دانیم و شب آن را با عبادت و احیا سپری می‌کنیم. امام خمینی(ره) نیز از عید غدیر به‌عنوان عید سیاسی یاد کرده‌اند؛ زیرا در این روز، امیرالمؤمنین علی(ع) از سوی پیامبر اسلام(ص) به‌عنوان حاکم، ولی و سرپرست جامعه معرفی شدند.
وی ادامه داد: معرفی امیرالمؤمنین(ع) به ولایت و سرپرستی جامعه، نشان‌دهنده جایگاه حکومت در استمرار مسیر دین است. بنابراین، نباید نماز را از حکومت و ولایت جدا کرد؛ چراکه حکومت و ولایت، بدون توجه به نماز و اقامه آن، در معرض انحراف قرار می‌گیرد.
مسئولیت بیشتر، اهتمام بیشتر به نماز
حجت‌الاسلام موالی‌زاده با اشاره به تأکید امام خمینی(ره) بر توجه مسئولان به نماز گفت: امام راحل در یکی از دیدارهای خود با مسئولان نظام در ماه مبارک رمضان، به آنان تذکر دادند که مبادا پس از پذیرفتن مسئولیت، نماز خواندنشان تعطیل شود. ایشان تأکید داشتند که مسئولان پس از پذیرش مسئولیت، باید بیشتر به نماز و نوافل اهتمام داشته باشند.
وی اظهار کرد: تعبیر «الَّذِینَ إِنْ مَکَّنَّاهُمْ فِی الْأَرْضِ أَقَامُوا الصَّلَاةَ» نیز بر همین نکته دلالت دارد؛ یعنی کسانی که به قدرت و امکان اداره جامعه دست پیدا می‌کنند، باید بیش از گذشته به اقامه نماز توجه داشته باشند. پذیرش مسئولیت اجتماعی و سیاسی نه‌تنها نباید موجب غفلت از عبادت شود، بلکه باید زمینه توجه بیشتر به نماز را فراهم کند.
جهاد تنها به مبارزه مسلحانه محدود نمی‌شود
استاد حوزه علمیه در ادامه سخنان خود به مسئله جهاد پرداخت و گفت: یکی از ارکان حکومت، جهاد است؛ اما معنای جهاد صرفاً مبارزه مسلحانه و استفاده از نیروی نظامی در برابر دشمن نیست. بر اساس تعریفی که از جهاد در بیانات امام خمینی(ره) و دیگر بزرگان مطرح شده، هر عرصه‌ای که دشمن در آن به دنبال ضربه زدن به جامعه اسلامی باشد، می‌تواند عرصه جهاد باشد.
حجت‌الاسلام موالی‌زاده با اشاره به جنگ اقتصادی اظهار کرد: امروز دشمن در عرصه اقتصادی به دنبال وارد کردن آسیب به جامعه و کشور اسلامی است؛ ازاین‌رو، فعالیت در این عرصه نیز باید با روحیه جهادی همراه باشد. البته نیروهایی که در مواضع دفاعی و پای لانچرها از کشور در برابر تجاوز دفاع می‌کنند، در حال جهاد هستند، اما جهاد به این عرصه محدود نمی‌شود.
وی افزود: در عرصه‌های سیاسی، اجتماعی و علمی نیز می‌توان از جهاد سخن گفت. همچنین در موضوع جهاد تبیین، که امام شهید بر آن تأکید داشتند، فعالیت و تلاش برای روشنگری و تبیین حقایق، مصداقی از جهاد به شمار می‌رود. بنابراین، مفهوم جهاد حوزه‌های مختلفی را در بر می‌گیرد و هر عرصه متناسب با شرایط خود، به تلاش و فعالیت جهادی نیاز دارد.
صبر، استقامت و نترسیدن از دشمن؛ شروط موفقیت در جهاد
حجت‌الاسلام موالی‌زاده با بیان اینکه موفقیت در جهاد به دو شرط اساسی نیاز دارد، گفت: نخستین شرط، صبر و استقامت و دومین شرط، نترسیدن از دشمن است. انسان در مسیر جهاد باید در برابر دشواری‌ها پایدار بماند و از قدرت ظاهری دشمن دچار ترس و عقب‌نشینی نشود.
استاد حوزه علمیه افزود: کسی که اهل نماز حقیقی است، با منبعی بی‌پایان از قدرت و معنویت ارتباط برقرار می‌کند. نماز، فکر و قلب انسان را متوجه خداوند می‌سازد و درک عظمت الهی، زمینه رهایی از ترس و نگرانی در برابر قدرت‌های ظاهری را فراهم می‌کند.
حجت‌الاسلام موالی‌زاده افزود: کسی که حقیقت نماز و عظمت الهی را درک می‌کند، در برابر دشمن دچار هراس و احساس بن‌بست نمی‌شود. البته این امر به معنای نادیده گرفتن واقعیت‌ها و دشواری‌ها نیست، بلکه به معنای برخورداری از اتکای معنوی و روحیه‌ای است که انسان را در مسیر مسئولیت و مبارزه پایدار نگه می‌دارد.
یاد خدا و درک عظمت الهی، زمینه‌ساز شجاعت مؤمنان
وی در ادامه، با اشاره به آیات قرآن درباره جنگ و جهاد و تأکید بر ذکر فراوان خداوند، این مسئله را مرتبط با نقش معنویت در پایداری مؤمنان دانست و گفت: در آیات مربوط به جنگ و جهاد، بارها بر یاد خداوند تأکید شده است. این موضوع نشان می‌دهد که ذکر الهی و ارتباط معنوی با خداوند، در کنار تلاش و مقاومت، در مسیر جهاد اهمیت دارد.
حجت‌الاسلام موالی‌زاده برای توضیح بیشتر این موضوع به خطبه متقین در نهج‌البلاغه اشاره کرد و گفت: امیرالمؤمنین علی(ع) در توصیف متقین، از کسانی سخن می‌گویند که خداوند در نگاه آنان بزرگ جلوه کرده است. هنگامی که انسان عظمت پروردگار را درک کند، آنچه غیر از ذات حق است، در نظرش کوچک خواهد شد.
وی با اشاره به ذکرهای نماز افزود: در رکوع، ذکر «سُبْحَانَ رَبِّیَ الْعَظِیمِ وَبِحَمْدِهِ» و در سجده، ذکر «سُبْحَانَ رَبِّیَ الْأَعْلَی وَبِحَمْدِهِ» بیان می‌شود. این اذکار، انسان را به عظمت و برتری خداوند متوجه می‌کند و می‌تواند زمینه‌ساز درک عمیق‌تر او از جایگاه پروردگار در زندگی باشد.
استاد حوزه علمیه ادامه داد: هنگامی که عظمت الهی در نگاه انسان برجسته شود، امور غیرالهی و قدرت‌های مادی در برابر آن کوچک به نظر می‌رسند. در چنین شرایطی، ترس و اضطراب ناشی از پیشرفت‌های تمدن مدرن، فناوری‌ها و امکانات دشمن نمی‌تواند بر دل انسان چیره شود.
حجت‌الاسلام موالی‌زاده در پایان تأکید کرد: نماز حقیقی تنها یک عمل فردی و ظاهری نیست، بلکه می‌تواند در شکل‌گیری شخصیت مؤمن، تقویت استقامت و افزایش توان ایستادگی او در عرصه‌های مختلف زندگی نقش داشته باشد. ازاین‌رو، پیوند نماز با ولایت، حکومت صالحان و جهاد، از موضوعاتی است که باید در فهم معارف اسلامی و عمل به آنها مورد توجه قرار گیرد.
انتهای پیام/
نظر شما