سه‌شنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵ - ۱۴:۱۶
آیت‌الله وحید خراسانی فقیهی برجسته و احیاگر سنت علمی حوزه‌های علمیه بودند

حوزه/ استاد سطوح عالی حوزه علمیه خراسان، با تبیین ابعاد علمی، فقهی، تربیتی و سیاسی شخصیت آیت‌الله العظمی وحید خراسانی، ایشان را از چهره‌های ممتاز و اثرگذار حوزه‌های علمیه دانست و گفت: این مرجع عالی‌قدر با بهره‌گیری از محضر بزرگان علم و فقاهت، تربیت شاگردان برجسته، تأسیس مراکز علمی و ترویج معارف اهل‌بیت(علیهم‌السلام)، میراث ارزشمندی از علم، فضیلت و تقوا از خود به یادگار گذاشت.

حجت‌الاسلام والمسلمین علی‌اکبر نوایی، استاد سطوح عالی حوزه علمیه خراسان، در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه در مشهد، با تسلیت ارتحال آیت‌الله العظمی حسین وحید خراسانی، به تبیین ابعاد مختلف شخصیت علمی، فقهی، اخلاقی و سیاسی این مرجع عالی‌قدر پرداخت.

وی با اشاره به آیه ۱۰۶ سوره مبارکه بقره «مَا نَنْسَخْ مِنْ آیَةٍ أَوْ نُنْسِهَا نَأْتِ بِخَیْرٍ مِنْهَا أَوْ مِثْلِهَا» اظهار کرد: خداوند متعال در این آیه می‌فرماید هر آیه‌ای را که نسخ کنیم یا به فراموشی بسپاریم، بهتر از آن یا همانند آن را جایگزین خواهیم کرد.

زندگی علمی و تحصیلات آیت‌الله وحید خراسانی در محضر بزرگان حوزه

استاد سطوح عالی حوزه علمیه خراسان با اشاره به زندگی و دوران تحصیل آیت‌الله العظمی وحید خراسانی بیان کرد: ایشان در سال ۱۲۹۹ هجری شمسی در شهرستان نیشابور دیده به جهان گشودند و در ۲۶ آبان‌ماه ۱۴۰۵ رحلت کردند. عمر شریف ایشان ۱۰۶ سال بود که سراسر آن با برکات علمی و دینی همراه شد.

وی ادامه داد: آیت‌الله وحید خراسانی مراحل مختلف تحصیلات حوزوی خود را در محضر بزرگان علم فرا گرفتند. بنابر آنچه در شرح زندگی ایشان نقل شده است، تحصیلات ادبیات را در مشهد و به‌ویژه ادبیات عرب را نزد شیخ محمدتقی ادیب نیشابوری آموختند و دروس سطوح حوزوی را نیز در محضر شخصیت‌هایی همچون شیخ محمد نهاوندی و مرحوم میرزا احمد کفایی فرا گرفتند.

حجت‌الاسلام والمسلمین نوایی افزود: ایشان پس از آن به نجف هجرت کردند و حدود ۱۱ تا ۱۲ سال در این شهر به تحصیل علوم دینی اشتغال داشتند. در این دوران، مباحث فقه و اصول را در محضر حضرت آیت‌الله العظمی سید ابوالقاسم خویی و میرزا مهدی اصفهانی فرا گرفتند. همچنین در دوران تحصیل در مشهد، از مشرب فقهی، کلامی و علمی شخصیت‌هایی همچون میرزا مهدی آشتیانی و شیخ مجتبی قزوینی بهره بردند.

وی خاطرنشان کرد: آیت‌الله وحید خراسانی پس از حدود ۱۲ سال اقامت و تحصیل در نجف، برای ادامه رسالت علمی خود به ایران بازگشتند و در شهر قم اقامت گزیدند. ایشان در این شهر تدریس را آغاز کردند و به‌تدریج درس‌هایشان مورد توجه قرار گرفت و جایگاه علمی ویژه‌ای در حوزه علمیه قم پیدا کرد.

روش علمی و فقهی مبتنی بر میراث فقهای بزرگ شیعه

استاد سطوح عالی حوزه علمیه خراسان با اشاره به جایگاه علمی آیت‌الله وحید خراسانی در حوزه علمیه قم اظهار کرد: ایشان در این شهر به تدریس فقه و اصول پرداختند و دیدگاه‌های علمی و فقهی مرحوم آیت‌الله العظمی خویی و میرزا مهدی اصفهانی را مطرح و تبیین کردند.

وی با بیان اینکه آیت‌الله وحید خراسانی از شاگردان برجسته مرجع عالی‌قدر و زعیم حوزه علمیه نجف، حضرت آیت‌الله العظمی سید ابوالقاسم خویی بودند، افزود: ایشان از اعضای شورای فقهی آیت‌الله خویی به شمار می‌رفتند و این موضوع نشان‌دهنده جایگاه علمی و مراتب بالای فضل و دانش ایشان نزد آن مرجع بزرگ است.

حجت‌الاسلام والمسلمین نوایی با تشریح مبانی و روش فقهی آیت‌الله وحید خراسانی ادامه داد: روح علمی و روش فقهی ایشان بر محور عروه‌الوثقی و مستندات آن استوار بود و از روش علمی فقهای بزرگی همچون شهید اول، محقق کرکی و صاحب جواهر بهره می‌گرفتند.

وی تصریح کرد: در درس‌های ایشان استنادات فراوانی به آثار و دیدگاه‌های فقهایی همچون صاحب جواهر، محقق سبزواری، محقق کرکی، شهید اول و شهید ثانی وجود داشت و در کنار آن، به اندیشه‌های علمی آیت‌الله العظمی سید ابوالقاسم خویی نیز توجه ویژه‌ای داشتند. بنابراین، روش علمی و فقهی ایشان از مبانی و پشتوانه‌های مشخص و ریشه‌داری در میراث فقاهت شیعه برخوردار بود.

استاد سطوح عالی حوزه علمیه خراسان خاطرنشان کرد: آیت‌الله وحید خراسانی علاوه بر تدریس فقه و اصول، مباحث تفسیری نیز ارائه می‌کردند و در مسیر توسعه فعالیت‌های علمی و دینی، اقدامات گسترده‌ای انجام دادند.

تأسیس مراکز علمی و تربیت شاگردان ممتاز حوزه‌های علمیه

حجت‌الاسلام والمسلمین نوایی با اشاره به اقدامات علمی و فرهنگی آیت‌الله وحید خراسانی در قم گفت: ایشان مؤسسات و مراکز علمی متعددی از جمله پژوهشگاه علوم و معارف اسلامی خاتم‌النبیین، مدرسه امام باقرالعلوم(علیه‌السلام) و مؤسسه احیای امر امیرالمؤمنین(علیه‌السلام) را در شهر قم تأسیس کردند.

وی افزود: این مراکز و مجموعه‌های علمی توانستند زمینه فعالیت‌های علمی و دینی گسترده‌ای را فراهم کنند و آیت‌الله وحید خراسانی از این طریق تأثیر علمی قابل توجهی در حوزه علمیه قم بر جای گذاشتند.

استاد سطوح عالی حوزه علمیه خراسان با اشاره به شمار فراوان شاگردان این مرجع عالی‌قدر اظهار کرد: از میان شاگردان ایشان می‌توان به مقام معظم رهبری، آیت‌الله سید مجتبی حسینی خامنه‌ای، اشاره کرد که دروس فقه و اصول خود را در محضر آیت‌الله وحید خراسانی گذراندند.

وی ادامه داد: همچنین شخصیت‌های برجسته‌ای که امروز در حوزه علمیه قم و عرصه علمی کشور جایگاه دارند، از شاگردان ایشان به شمار می‌روند که از جمله آن‌ها می‌توان به آیت‌الله محمدمهدی شب‌زنده‌دار و آیت‌الله صادق آملی لاریجانی اشاره کرد.

حجت‌الاسلام والمسلمین نوایی با اشاره به آثار علمی و تألیفات آیت‌الله وحید خراسانی خاطرنشان کرد: آثار ارزشمند و متعددی از ایشان به یادگار مانده است که از جمله آن‌ها می‌توان به شرح بر شرایع‌الاسلام، حاشیه بر کفایه، حاشیه بر مکاسب محرمه، حاشیه بر عروه، رساله عملیه، مباحث مربوط به احکام مهاجران و کتاب‌هایی همچون حلقه وصل به رسالت و امامت و ریحانه رسول‌الله اشاره کرد.

روحیه عبودیت و ارادت به اهل‌بیت(علیهم‌السلام) و تأکید بر حفظ نظام اسلامی

استاد سطوح عالی حوزه علمیه خراسان با اشاره به ابعاد معنوی و اخلاقی شخصیت آیت‌الله وحید خراسانی بیان کرد: ایشان از روحیه عبودیت بالایی برخوردار بودند و عشق و علاقه و ارادت فراوانی به امیرالمؤمنین علی(علیه‌السلام) و حضرت زهرا(سلام‌الله‌علیها) داشتند.

وی افزود: پیگیری موضوع تعطیلی روز ولادت و شهادت حضرت زهرا(سلام‌الله‌علیها) از جمله اقدامات ایشان در راستای پاسداشت مناسبت‌های مرتبط با اهل‌بیت(علیهم‌السلام) بود و در این زمینه تلاش کردند تا برخی از این مناسبت‌ها به تثبیت برسد.

حجت‌الاسلام والمسلمین نوایی با اشاره به دیدگاه‌های سیاسی آیت‌الله وحید خراسانی اظهار کرد: از منظر ایشان، حفظ نظام اسلامی از اوجب واجبات بود. ایشان در سخنرانی خود در جمع شیعیان کویت، بر اهمیت و ضرورت حفظ نظام تأکید کردند و آن را از اوجب واجبات دانستند.

وی ادامه داد: آیت‌الله وحید خراسانی در موضوع ولایت فقیه نیز دیدگاه‌هایی داشتند که از ویژگی‌ها و مبانی خاص خود برخوردار بود و ممکن بود در برخی ابعاد، همسویی صددرصدی با دیدگاه‌های مطرح‌شده دیگر نداشته باشد؛ با این حال، ایشان به ولایت ملتزم بودند.

استاد سطوح عالی حوزه علمیه خراسان با اشاره به حضور آیت‌الله وحید خراسانی در جبهه‌های دفاع مقدس خاطرنشان کرد: ایشان مدتی را در جبهه حضور یافتند و در جمع رزمندگان اسلام، درباره انگیزه خود از این حضور سخنانی بیان کردند.

وی افزود: آیت‌الله وحید خراسانی در آن جمع اظهار کردند: «من مفت اینجا نیامده‌ام، برای تجارت آمده‌ام» و منظور ایشان از تجارت، تجارت معنوی بود. ایشان در ادامه، هدف خود از این سفر را دیدار با چهره‌های نورانی رزمندگان عنوان کردند و حضور در جبهه را به دعوت بزرگ‌مردی همچون حضرت امام خمینی(ره) دانستند که به تعبیر ایشان، در رأس روحانیت شیعه قرار داشتند و برای حضور در این میدان فراخوان داده بودند.

حجت‌الاسلام والمسلمین نوایی ادامه داد: ایشان هدف از حضور در جبهه را نگهداری دین، حفظ اسلام و صیانت از قرآن مجید عنوان کردند؛ سخنانی که بیانگر نگاه دینی و اعتقادی ایشان به دفاع از اسلام و ارزش‌های اسلامی بود.

وی با اشاره به ارتحال آیت‌الله العظمی حسین وحید خراسانی گفت: این مرجع عالی‌قدر که از چند روز پیش در یکی از بیمارستان‌های شهر قم بستری بودند، در ۲۶ آبان‌ماه ۱۴۰۵ دعوت حق را لبیک گفتند و رحلت ایشان حوزه‌های علمیه شیعه و عموم شیعیان را عزادار کرد.

استاد سطوح عالی حوزه علمیه خراسان با تسلیت مجدد این ضایعه به ملت ایران، ابراز امیدواری کرد: حوزه‌های علمیه، طلاب، فضلا و علما بتوانند راه نورانی آیت‌الله وحید خراسانی را که مسیر علم، فضیلت، تقوا، کسب معارف دینی و انتقال این معارف به جامعه است، به‌درستی ادامه دهند.

اخبار مرتبط

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha